از دوران کودکی‌ام به بعد، این اولین کنسرتی بود که به آن رفتم؛ کنسرت علیرضا قربانی. سال‌ها برای خودم اصلی گذاشته بودم: تا زمانی که همه نتوانند آزادانه کنسرت برگزار کنند و از موسیقی لذت ببرند، من هم به کنسرت نروم. نوعی امتناع آگاهانه؛ اینکه نمی‌خواستم لذت شخصی‌ام را از وضعیتی جدا کنم که دیگران در آن از همان حق محروم بودند. اما حالا آن شرط را کنار گذاشتم. شاید به اصولم پشت کردم، شاید هم باید در فهم خودم از آن اصول تجدیدنظر می‌کردم. گاهی پایبندی به یک آرمان، اگر به محروم کردن خودمان از زندگی منجر شود، نیازمند بازاندیشی است. آیا باید تا روز آزادی، زندگی را متوقف کرد؟ یا باید در همان روزهای دشوار هم زندگی کرد و برای گسترش آزادی کوشید؟ شاید دیگر نمی‌خواستم آزادی را به آینده‌ای نامعلوم موکول کنم؛ آینده‌ای که قرار بود روزی برسد و تازه از آن زمان اجازه زندگی کردن داشته باشیم.
کنسرت باکلاسی بود، ولی چیزی که بیشتر از خود موسیقی ذهنم را درگیر کرد، خود مردم بودند. از پراید تا BMW کنار هم پارک بودند؛ آدم‌هایی با زندگی‌های متفاوت که در تلخ‌ترین روزهای تاریخ معاصر ایران، وسط جنگ و تورم، هنوز تلاش می‌کنند نرمال زندگی کنند و شادی را از خودشان دریغ نکنند. انگار انسان حتی زیر سنگین‌ترین فشارها هم راهی برای پس گرفتن تکه‌ای از زندگی پیدا می‌کند. لعنت به سیاهی مطلقی که نسل‌های مختلف را تباه کرد و زندگی را برای بسیاری از مردم به تحمل کردن و دوام آوردن تقلیل داد.
اما حس می‌کنم در دل همین زندگی روزمره، چیزی عمیق‌تر در حال رخ دادن است. دخترهای موزیسین بدون حجاب اجباری ساز می‌زدند، دختری به زیباترین شکل ممکن آواز خواند و از اول تا آخر کنسرت حتی یک تابلوی «حجاب خود را رعایت کنید» ندیدم؛ چیزی که قبلا همیشه بود. در سالن هم خبری از تصاویر رهبران جمهوری اسلامی نبود. شاید این‌ها جزئیات کوچکی به نظر برسند، اما گاهی تاریخ دقیقا از دل همین جزئیات تغییر می‌کند. به نظرم این همان انقلاب فرهنگی است که امروز در تئاترها و کنسرت‌ها شاهدش هستیم؛ تغییری که پیش از آنکه در ساختار سیاسی دیده شود، در سبک زندگی، ارزش‌ها و تعریف مردم از زندگی عادی خودش را نشان می‌دهد.
مبارزه مردم با مخالفان شادی، حتی در بحرانی‌ترین شرایط، ادامه دارد. چون زندگی را نمی‌توان برای همیشه به بقا، اضطراب و تحمل رنج تقلیل داد. مردمی که در میانه بحران به کنسرت می‌روند، تئاتر می‌بینند، موسیقی می‌شنوند و می‌خندند، در حال پس گرفتن بخشی از زندگی خود هستند. شادی در اینجا صرفا تفریح نیست؛ دفاع از حق زیستن است. شاید نتوان میل انسان به زندگی را برای همیشه خاموش کرد؛ همان‌طور که نمی‌توان جامعه را تا ابد در چارچوب تعریفی تحمیلی از زندگی محصور نگه داشت.
شاید یک انقلاب فرهنگی، پیش از آنکه در نهادهای سیاسی دیده شود، در همین لحظه‌های کوچک آغاز شود؛ در جایی که مردم دیگر برای تعریف شادی، زیبایی و زندگی مطلوبشان منتظر اجازه نمی‌مانند. البته این تغییرات به‌تنهایی آینده سیاسی را تضمین نمی‌کنند، اما نشان می‌دهند که هیچ نظمی نمی‌تواند صرفا با تحمیل ارزش‌های خود، تضمین کند که جامعه برای همیشه مطابق آن‌ها زندگی خواهد کرد.
و شاید به همین دلیل بود که آن جمله در ذهنم ماند: «هر آنچه سخت و استوار است، روزی دود می‌شود و به هوا می‌رود.»
من نمی‌دانم ایران آزاد چه زمانی را خواهد دید، اما نمی‌خواهم وضعیت امروز را سرنوشت ابدی این سرزمین بدانم. امیدوارم روزی برسد که آزادی نه آرزویی پرهزینه، بلکه واقعیتی عادی باشد؛ روزی که هیچ‌کس برای پوشش، موسیقی، شادی یا انتخاب شیوه زندگی‌اش مجبور به جنگیدن نباشد. روزی که نسل‌های بعدی حتی نتوانند تصور کنند چرا چیزهایی که برای آن‌ها بدیهی‌اند، زمانی آرزوهای دست‌نیافتنی یک نسل بودند.
شاید مهم‌ترین درسی که از این کنسرت گرفتم همین بود: نباید برای رسیدن روز آزادی، زندگی را به تعویق انداخت. باید زندگی کرد، شادی کرد و در همان حال، برای روزی تلاش کرد که همه بتوانند همین حق ساده را داشته باشند. ایران آزاد، برای من، فقط ایرانی با ساختاری سیاسی متفاوت نیست؛ ایرانی است که در آن زندگی کردن دیگر به شجاعت احتیاج نداشته باشد.
