
وقتی قصد خرید گوشی موبایل داریم، یکی از اولین مشخصاتی که بررسی میکنیم دوربین است. اما همینجا یک سؤال مهم مطرح میشود:
آیا دوربین ۲۰۰ مگاپیکسلی واقعاً از دوربین ۵۰ مگاپیکسلی بهتر است؟
پاسخ کوتاه این است: نه لزوماً.
دوربین گوشی مجموعهای از سختافزار و نرمافزار است. سنسور، لنز، دیافراگم، لرزشگیر، تعداد مگاپیکسل، نوع دوربین، زوم و حتی الگوریتمهای پردازش تصویر میتوانند روی کیفیت عکس تأثیر بگذارند.
در این مقاله از مجله اوپاکالا میخواهیم تفاوت دوربین گوشیهای موبایل را ساده و کاربردی بررسی کنیم تا هنگام خرید گوشی فقط تحت تأثیر یک عدد بزرگ روی مشخصات فنی قرار نگیرید.
برای مقایسه دوربین گوشیها بهتر است ابتدا مهمترین اجزای آن را بشناسیم.
ویژگیچه کاری انجام میدهد؟مگاپیکسلمیزان وضوح و تعداد پیکسلهای تصویرسنسوردریافت نور و ثبت اطلاعات تصویراندازه سنسورتأثیر مهم بر نورگیری و کیفیت عکسدیافراگممیزان نوری که وارد دوربین میشودلرزشگیر OISکاهش تأثیر لرزش دستدوربین فوقعریضثبت کادر وسیعترتلهفوتوعکاسی از سوژههای دورزوم اپتیکالبزرگنمایی با کمک لنززوم دیجیتالبزرگنمایی نرمافزاریپردازش تصویربهبود عکس پس از ثبت اطلاعات سنسورهوش مصنوعیتشخیص صحنه و پردازش هوشمند تصویر
بنابراین وقتی میگوییم «این گوشی دوربین خوبی دارد»، در واقع درباره مجموعهای از فناوریها صحبت میکنیم.
مگاپیکسل یکی از شناختهشدهترین مشخصات دوربین گوشی است.
مثلاً ممکن است با این اعداد مواجه شوید:
۱۲ مگاپیکسل
۴۸ مگاپیکسل
۵۰ مگاپیکسل
۱۰۸ مگاپیکسل
۲۰۰ مگاپیکسل
عدد بالاتر میتواند اطلاعات تصویری بیشتری ثبت کند و برای کراپ کردن عکس یا چاپ در ابعاد بزرگتر مفید باشد؛ اما بهتنهایی کیفیت بهتر عکس را تضمین نمیکند. حتی اندازه پیکسلها و توانایی سنسور در دریافت نور نیز اهمیت زیادی دارد.
برای مثال، یک دوربین ۵۰ مگاپیکسلی با سنسور و پردازش تصویر مناسب میتواند در شرایط خاص نتیجه بهتری از یک دوربین ۲۰۰ مگاپیکسلی ضعیفتر ارائه دهد.
چرا، مهم است؛ اما تنها معیار نیست.
بهتر است به جای سؤال:
«این گوشی چند مگاپیکسل است؟»
بپرسیم:
«این گوشی با ترکیب سنسور، لنز، پردازش تصویر و مگاپیکسل چه کیفیتی ارائه میدهد؟»
یکی از مهمترین تفاوتهای دوربین گوشیها، اندازه سنسور است.
سنسور وظیفه دریافت نور را دارد و اندازه آن میتواند روی عملکرد دوربین، مخصوصاً در نور کم، تأثیر زیادی بگذارد.
به همین دلیل مقایسه دو دوربین فقط با عدد مگاپیکسل ممکن است گمراهکننده باشد.
سامسونگ نیز در توضیحات فنی سنسورهای خود اشاره میکند که افزایش وضوح، اندازه پیکسل و توانایی دریافت نور باید در کنار یکدیگر بررسی شوند و کاهش بیش از حد اندازه پیکسل میتواند در نور کم محدودیت ایجاد کند.
یک سنسور مناسب میتواند در شرایطی مانند:
شب
فضای داخلی
رستوران
خیابان کمنور
غروب
نور پسزمینه
اطلاعات بیشتری از صحنه ثبت کند.
به همین دلیل اندازه سنسور یکی از مشخصاتی است که هنگام مقایسه گوشیهای دوربینمحور باید جدی گرفت.
در مشخصات دوربین معمولاً عبارتی مانند این میبینید:
f/1.8
یا:
f/1.4
این عدد به دیافراگم لنز مربوط میشود.
بهصورت ساده، دیافراگم روی میزان نوری که وارد دوربین میشود تأثیر دارد.
در شرایط برابر، دیافراگم بازتر میتواند نور بیشتری به سنسور برساند و این موضوع برای عکاسی در محیطهای کمنور اهمیت پیدا میکند.
اما باز هم نباید فقط به عدد f نگاه کرد؛ چون نتیجه نهایی به سنسور، لنز و پردازش تصویر نیز وابسته است.
OIS یا Optical Image Stabilization همان لرزشگیر اپتیکال تصویر است.
این فناوری برای کاهش تأثیر لرزش دست هنگام عکاسی یا فیلمبرداری استفاده میشود.
وجود لرزشگیر میتواند در شرایطی مثل:
عکاسی شبانه
نور کم
فیلمبرداری هنگام حرکت
عکاسی با زوم
اهمیت بیشتری پیدا کند.
به همین دلیل هنگام خرید گوشی بهتر است فقط تعداد مگاپیکسل را بررسی نکنید و ببینید دوربین اصلی یا تلهفوتو چه نوع لرزشگیری دارد.
گوشیهای امروزی ممکن است چند دوربین پشت داشته باشند، اما هر دوربین برای یک کاربرد طراحی شده است.
دوربین اصلی معمولاً برای بیشتر عکسهای روزمره استفاده میشود.
برای:
عکس خانوادگی
خیابان
غذا
طبیعت
عکسهای روزمره
کاربرد دارد.
این دوربین میدان دید وسیعتری ارائه میدهد.
برای مثال در:
عکاسی منظره
معماری
عکس گروهی
فضای داخلی
میتواند بسیار کاربردی باشد.
تلهفوتو برای عکاسی از سوژههای دور استفاده میشود.
برای:
کنسرت
ورزش
ساختمانهای دور
پرتره
طبیعت
میتواند کاربرد زیادی داشته باشد.
تلهفوتو در واقع یکی از مهمترین تفاوتهای گوشیهای معمولی و گوشیهای دوربینمحور است.
این قسمت بسیار مهم است.
فرض کنید مشخصات گوشی نوشته:
3X Optical Zoom
این یعنی دوربین از یک سیستم اپتیکی برای نزدیکتر کردن سوژه استفاده میکند.
اما:
30X Digital Zoom
لزومـاً به معنی آن نیست که گوشی یک لنز واقعی با بزرگنمایی ۳۰ برابر دارد.
در زوم دیجیتال، تصویر بهصورت نرمافزاری بزرگنمایی یا کراپ میشود و با افزایش زوم معمولاً جزئیات تصویر کاهش پیدا میکند.
زوم اپتیکال = استفاده از سختافزار و لنز
زوم دیجیتال = بزرگنمایی نرمافزاری
به همین دلیل هنگام خرید گوشی، اگر عکاسی از فاصله دور برایتان مهم است، به وجود تلهفوتو و زوم اپتیکال واقعی توجه کنید.
در گوشیهای پیشرفتهتر ممکن است با اصطلاح Periscope Telephoto مواجه شوید.
مشکل گوشی این است که بدنه بسیار باریکی دارد؛ بنابراین قرار دادن یک لنز تلهفوتوی بسیار بلند در آن دشوار است.
سیستم پریسکوپی با قرار دادن مسیر اپتیکی در امتداد دیگری، امکان استفاده از فاصله کانونی بلندتر را در بدنه باریک گوشی فراهم میکند.
به همین دلیل گوشیهای دارای دوربین پریسکوپی معمولاً برای عکاسی از سوژههای دور امکانات بیشتری دارند.
این یکی از بزرگترین تفاوتهای دوربین گوشیهای جدید با نسلهای قدیمی است.
بعد از اینکه سنسور اطلاعات تصویر را دریافت میکند، گوشی باید این اطلاعات را پردازش کند.
در این مرحله مواردی مانند:
کاهش نویز
HDR
تنظیم رنگ
افزایش محدوده دینامیکی
تشخیص چهره
تشخیص صحنه
بهبود نور
شارپسازی
میتوانند روی نتیجه نهایی تأثیر بگذارند.
حتی دو گوشی که از سنسور مشابه استفاده میکنند ممکن است عکسهای متفاوتی ثبت کنند، زیرا لنز، پردازنده تصویر و الگوریتم پردازش آنها متفاوت است.
این همان جایی است که نرمافزار دوربین اهمیت پیدا میکند.
هوش مصنوعی و عکاسی محاسباتی در گوشیهای جدید نقش پررنگی پیدا کردهاند.
گوشی میتواند صحنه را تشخیص دهد و بر اساس آن پردازش تصویر را تغییر دهد.
مثلاً تشخیص دهد که در حال عکاسی از:
غذا، انسان، آسمان، حیوان، منظره یا محیط کمنور
هستید.
فناوریهای پردازش محاسباتی به گوشیها کمک میکنند محدودیت ناشی از اندازه کوچک سنسور و لنز را تا حدی جبران کنند.
البته پردازش نرمافزاری نباید با ثبت اطلاعات واقعی توسط سنسور اشتباه گرفته شود؛ نرمافزار میتواند تصویر را پردازش و بازسازی کند، اما کیفیت داده اولیه همچنان اهمیت دارد.
دوربین جلو فقط برای تعداد مگاپیکسل متفاوت نیست.
ویژگیهایی مانند:
کیفیت سنسور
فوکوس خودکار
دیافراگم
HDR
حالت پرتره
فیلمبرداری 4K
لرزشگیر
پردازش پوست
پردازش نور
میتوانند تفاوت قابل توجهی ایجاد کنند.
اگر زیاد سلفی میگیرید یا تولید محتوا انجام میدهید، دوربین جلو باید جداگانه بررسی شود.
دو گوشی ممکن است عکسهای بسیار خوبی بگیرند، اما در فیلمبرداری عملکرد متفاوتی داشته باشند.
هنگام بررسی قابلیت فیلمبرداری به این موارد توجه کنید:
Full HD
4K
8K
نرخ فریم
لرزشگیر
فوکوس خودکار
کیفیت صدای ضبطشده
عملکرد در نور کم
قابلیت فیلمبرداری HDR
برای بسیاری از کاربران، 4K با کیفیت مناسب و لرزشگیر خوب از عددهای بسیار بزرگ روی مشخصات فنی کاربردیتر است.
نه بهصورت مطلق.
۲۰۰ مگاپیکسل میتواند جزئیات بیشتری ثبت کند و برای کراپ یا ثبت تصاویر با وضوح بالا مزیت داشته باشد؛ اما اندازه سنسور، اندازه پیکسل، لنز و پردازش تصویر همچنان اهمیت دارند. برخی سنسورهای با وضوح بالا نیز از فناوری Pixel Binning استفاده میکنند تا در نور کم چند پیکسل را ترکیب کنند و عملکرد نوری بهتری به دست آورند.
پس:
مگاپیکسل بیشتر = الزاماً عکس بهتر نیست.
ویژگیاهمیت اصلیمگاپیکسلجزئیات و امکان کراپاندازه سنسورنورگیری و کیفیت تصویردیافراگمورود نورOISکاهش لرزشUltra Wideعکسهای بسیار عریضTelephotoسوژههای دورPeriscopeزوم اپتیکال بیشترپردازش تصویرکیفیت خروجی نهاییAIتشخیص صحنه و پردازش هوشمندفوکوس خودکارسرعت و دقت فوکوسفیلمبرداریکیفیت و امکانات ویدئو
اگر دوربین برایتان مهم است، پیشنهاد میکنیم در اوپاکالا هنگام مقایسه گوشیها این ترتیب ذهنی را در نظر بگیرید:
دوربین اصلی + سنسور + پردازش تصویر
اندازه سنسور + دیافراگم + OIS + پردازش تصویر
تلهفوتو + زوم اپتیکال + پریسکوپ
Ultra Wide
دوربین اصلی + سلفی + فیلمبرداری + لرزشگیر + صدا
رزولوشن بالا + سنسور مناسب + پردازش تصویر
دوربین گوشیهای موبایل تفاوتهای زیادی با یکدیگر دارند و نمیتوان کیفیت آنها را فقط با یک عدد مشخص کرد.
مگاپیکسل، سنسور، لنز، دیافراگم، لرزشگیر، زوم، دوربین تلهفوتو، دوربین فوقعریض و پردازش تصویر همگی در نتیجه نهایی نقش دارند.
بنابراین اگر در اوپاکالا قصد مقایسه دو گوشی را دارید، بهتر است به جای اینکه فقط بپرسید:
«کدام گوشی مگاپیکسل بیشتری دارد؟»
بپرسید:
«کدام گوشی برای نوع عکاسی من دوربین مناسبتری دارد؟»
این تغییر نگاه میتواند هنگام خرید گوشی تفاوت بزرگی ایجاد کند.
خیر. مگاپیکسل بالا میتواند برای ثبت جزئیات و کراپ مفید باشد، اما کیفیت سنسور، لنز، نورگیری و پردازش تصویر نیز اهمیت زیادی دارند.
OIS یا لرزشگیر اپتیکال برای کاهش اثر لرزش دست هنگام عکاسی و فیلمبرداری استفاده میشود.
زوم اپتیکال معمولاً کیفیت و جزئیات بیشتری را در بزرگنمایی حفظ میکند، در حالی که زوم دیجیتال با بزرگنمایی نرمافزاری همراه است و در زومهای بالا میتواند جزئیات را کاهش دهد.
برای کسانی که زیاد از سوژههای دور، مانند مسابقات، کنسرت، طبیعت یا معماری عکاسی میکنند.
یک عامل واحد تعیینکننده نیست؛ سنسور مناسب، لنز با دیافراگم مناسب، لرزشگیر و پردازش تصویر همگی اهمیت دارند.