طی هفته ی اخیر من و همسرم با هزار مشغله و جا به جایی کارها و عجله توانستیم به مدت چهل و هشت ساعت شهر را به قصد مسافرت به شمال ترک کنیم .این چهل و هشت سال شامل هفت ساعت رفت و پنج ساعت زمان برگشتن هم می شود! و یکی از مهمترین عقاید جناب همسر این است که تفریح و مسافرت دقیقا از بدو خروج از خانه و نشستن در ماشین به نیت سفر آغاز می شود وی حتی برای شروع به خوردن کردن خوراکی های سفر تا سر کوچه ی منزل هم صبر نمی کند و همه ی اینها را بخشی از مسیر و لذت بخش می داند .خب این ویژگی بارز ایشان من را بر ان می دارد که چند ساعتی قبل از سفر را صرف تهیه و تدارکات خوراکی های بین راهمان بکنم به این دلیل که من هم معتقدم بهتر است از خوراکی های سالم خانه همراهمان ببریم تا از غذاها و خوراکی های ناسالم اجبار به بین راهی دور بمانیم.در این سفر ما همراه چهار زوج دیگر بودیم با سنین مختلف و شغل ها متفاوت و البته یک پسربچه سه چهارساله ی بانمک!
نگرانی های من از همان اول شروع شد.اولین و بزرگترین نگرانی من این بود که همسرم بعد از یک روز کاری شلوغ و گرفتگی گردن باید مدت زیادی را در ترافیک آخر هفته جاده چالوس رانندگی می کرد .هشت سالی هست که مهر گواهینامه رانندگی من خشک شده است ولی اگر بخواهم روراست باشم هیچوقت رانندگی را دوست نداشتم و حتی اجبارا هم نتوانستم ان را دنبال کنم و خب این باعث می شد که از گزینه کمک راننده بودن حذف شوم!بدیهی هست تنها راهی که برای جبران نداشتن مهارت رانندگی می توانستم بکنم این بود که بیدار بمانم و همسر را با گفت و گو کردن و خدماتی از قبیل پخش موزیک و دادن خوراکی و آب و قهوه بیدار و سرحال نگه دارم.با این حال در ذهنم مدام درگیر این سوال بود که این دقیقا چه نوع استراحت و تفریحی است؟این همه بی خوابی و این همه مشقت دادن به بدن ارزشش را دارد؟
طبق نظریه انتخاب از آقای گلاسر نیازهای انسان پنج دسته هستند که پنجمین ان نیاز به تفریح و سرگرمی است و اول تا چهارم ان هم به ترتیب نیاز به بقا،نیاز به عشق و تعلق،نیاز به قدرت،نیاز به آزادی است.
اگر برای هرکدام ظرفی در درونمان داشته باشیم هر از چند گاهی بعد از خالی شدن ان نیاز به شارژ مجدد داریم البته اندازه ظرف افراد مختلف هم متفاوت است.پس من سعی کردم بیشتر به معنای عمیق حضور ان زوجین در این سفر فکر کنم.واقعا چه چیزی در ان جا برایشان سرگرمی بود یا در حال پرکردن ظرف کدام یکی از نیازهایشان بودند؟ آقایون این جمع جالبترین اطلاعات شهودی را به من می دادند ان ها از یک ترافیک سنگین و اعصاب خورد کن بطوری که ماشینها خاموش بودند و ذره ای حرکت نمی کردند برای خودشان شب شعر و خاطره ساختند و بلند بلند می خندید و تخم آفتاب گردان می خوردند و اما خانمها کسل و خواب آلود تنها به فکر رسیدن به مقصد بودند انگار تعاریف تفریح برای آقایون مفاهیم ساده تری داشت به شکل تجربه یک فعالیت مشترک و انتخاب شده بود و اما خانمها قبل از تفریح به فکر ایجاد یک راحتی نسبی و موقعیت مناسب برای ارتباطات کلامی و صمیمیت بیشتر بودند. برایم عجیب بود من هم می خواستم به جای نگرانی خوشحال باشم و از فرصت ایجاد شده استفاده کنم و خب تنها کاری که ان زمان به ذهنم رسید خواندن مطلب علمی از اینترنت بود .
طی روز بعد سعی کردم کمتر نگران باشم و بیشتر به فکر این باشم که چگونه ظرف تفریحم را پر کنم؟در فضای جمعی کمک کردن و همکاری و البته کارهای شخصی بخشی زیادی از زمانم را می گرفت و برای فکر کردن به اینکه چه نوع تفریحی می خواهم انجام دهم زمانی محدودی داشتم و خب بیشتر انتخابها دست اکثریت اراست بنابراین تعداد کارهایی که می توانستم انتخاب کنم هم محدودتر می شد .
نهایتا به این نتیجه رسیدم که دست از فکر کردن بردارم و خودم را به دست جریان بسپارم. زمانی را صرف هیچ کاری انجام ندادن و به چیزی فکر نکردن کردم و عالی بود با خانم های جمع به درد و دلهای زنانه پرداختم که خالی از لطف نبود و اوقاتی را به تماشای کارت بازی همسرم با دیگران گذراندم.زمان زیادی هم با پسر بچه ی همراهمان شن بازی ، نور بازی و بازی های حرکتی کردم که حسابی خوشحال و سرحالم کرد انگار کودک درونم جان تازه ای گرفته بود ولی سوالات متعدد در ذهنم جانم را آرام نمی گذاشت ،که چرا برای انجام این کارا این همه راه آمدیم این کارها را در تهران هم می توانستیم بکنیم؟و آیا کارهایی که من کردم ظرف تفریح من را پر کرده یا نه؟در مغزم جنگ و جدالی برپا بود ؟نمی دانستم چرا اینقدر سخت می گیرم؟حتی نمی دانستم این فقط احساس من است یا بقیه هم مثل من فکر می کنند؟
بعد از گذراندن ان دو روز و بعد از دریافت آرامش رسیدن به خانه ،اطلاعات بیشتری در مورد تفریح دریافتم .مغز انسان می تواند تفریح را از چندین مسیر دریافت کند و به اصلاح ظرف تفریح پر شود اول: از راه لذت و پاداش مثل غذاهای خوشمزه و جدید امتحان کردن ، شوخی کردن و بودن در طبیعت و ... دوم: اجتماعی بودن، اینکه با دوستان یا همراهان خود گفت و گو و رفتاری صمیمی داشته باشیم و یا ارتباطی تازه بنا کنیم یا چیزی را با دیگران تجربه کنیم و چیزهایی از این قبیل.سوم:بازی و کنجکاوی کردن می تواند به خلاقیت ما و داشتن هیجان و کشف و شهود کمک کند و تجربه ی قشنگی برای ما ایجاد کند.چهارم:استراحت ذهنی درست مثل هچ کاری نکردن ،ریلکس کردن و ماساژ گرفتن جایی که ذهن و بدن به آرامش برسند. پنجم:احساس اختیار از اینکه چه کاری در چه زمانی انجام دهم یا ندهم درست مخالف روزهای عادی که ساعت مشخص را خواب و سرکار و مشغول کارهای از پیش تعیین شده هستیم .ششم:جذب شدن به فعالیت یعنی همان سپردن خود به دست جریان اینکه انتخاب کنیم که انتخابی نکنیم و به اصلاح هرچه پیش آید خوش آید. اینها دقیقا همان تجربیات من در ان سفر بود و من بدون آنکه متوجه شده باشم تک تک ان را تجربه کردم و تمام مدت فکر می کردم تفریح یک قالب خاص یا یک روش ویژه دارد و همیشه باید پیچیده باشد و خاطرات زیادی در ذهن ثبت کند اما اکنون بیشتر متوجه هستم که ذهن من بیشتر به دنبال پیچیدگی و فلسفه ی خاص پشت هر کار و داستانی می گردد بنابراین بهتر از بجای زیر سوال بردن همه چیز و ریزبین و دقیق شدن در اتفاقات و حالت ابهام و گمشدگی ،خونسرد باشم و از موقعیت و شرایط ایجاد شده برایم لذت ببرم!
هفته ی اول مهرماه 1405
