
در ابتدا و قبل از شروع مطالعه این مقاله کمی به خودتان فکر کنید، شما چقدر در نه گفتن توانایی دارید؟ آیا می توانید به راحتی نه بگویید؟ یا جزء افرادی هستید که همیشه در تعارف و رودربایسی می مانند و هر پیشنهادی را قبول می کنند؟ ابتدا پاسخ این سوالات را دریابید و در ادامه با ما همراه باشید.
افراد بسیاری هستند که توانایی نه گفتن ندارند، آنها معمولا در بین دوستانشان به فردی که همیشه در دسترس است و میتوانند همواره از او انتظارات بالایی داشته باشند، تبدیل می شوند. حتی به مرور زمان ارزش این افراد در بین اطرافیانشان کم شده و دیگران تصور می کنند که او فرد بیکاری است. در حالی که او فقط یک یک فاکتور مهم برای موفقیت را ندارد: توانایی نه گفتن!
ما در سیستمهایی رشد کردهایم که مظلومیت و خجولی را یک ارزش به حساب میآورند. مدرسه، دانشگاه، خانواده و سبک زندگی ایرانی همیشه از عباراتی مثل «مؤدب بودن»، «سر به زیر بودن» و «محجوب بودن» برای توجیه خجولی استفاده کردهاند. رشد کردن در این سیستم یکی از بزرگترین دلایلی است که اکثر ما ایرانیها خجالتی بار آمدهایم و نمیتوانیم قاطع باشیم.
نه گفتن به معنی رد کردن خواستهها و آرزوهای دیگران است و از آنجا که افراد به دنبال ایجاد رابطه مثبت هستند، پس از شنیدن پاسخ منفی همه تلاش خود را به کار میگیرند تا نظر طرف مقابل را عوض کنند و پاسخ منفی او را به پاسخ مثبت تبدیل کنند.
اگر نتوانید به دیگران نه بگویید، باید همیشه اولویتهای دیگران را به اولویتهای خودتان ترجیح دهید. زمانی به درخواست دیگران جواب مثبت بدهید که درخواست موردنظر معقول و شدنی باشد یا آن درخواست را برای جبران محبتهای دوستتان انجام دهید. اما اگر همیشه از ترس نه گفتن به خواستهی دیگران جواب مثبت میدهید، حالا دیگر وقت تغییر است. برای افزایش قدرت نه گفتن با ادامهی این مقاله همراه باشید.
اغلب ما خیلی از اوقات میترسیم که با نه گفتن به دیگران آنها را ناراحت کنیم. بااینحال باید بدانیم که نه گفتن به درخواست دیگران حق طبیعی ما است و به معنی بیارزش شمردن و یا بیعلاقه بودن به دیگران نیست. ما صرفاً یک درخواست را رد میکنیم چرا که میبینم با توجه به شرایط زندگیمان و حد و مرزهایمان توان انجام دادن و رسیدگی به آن درخواست را نداریم. در واقع میتوان دیگران را دوست داشت و محترم شمرد و باز هم به آنها نه گفت. این عمل به معنی ارزش دادن به خود زمانتان است.
بیشتر بخوانید: 7 عادت افراد موفق در تصمیم گیری، افراد موفق چگونه تصمیمات خوبی میگیرند؟
شما نمیتوانید همهی کسانی را که در زندگیتان هستند، راضی و خشنود نگه دارید و باید خط قرمزی برای دیگران قائل شوید. شاید فکر کنید که با نه گفتن و ناامید کردن دیگران، احترام آنها را از دست میدهید، ولی اینگونه نیست. اگر کسی گمان کند شما به همهی خواستههایش جواب مثبت میدهید، شاید بخواهد با خواستههای غیرمنطقی از شما سوءاستفاده کند. به افرادی که واقعا برایتان مهماند، اهمیت ویژهای بدهید و تلاش کنید آنها را خوشحال نگه دارید.
اگر از اینکه نمیتوانید جواب مثبت بدهید، واقعا ناراحت و متأسف هستید، فقط یک «متأسفم» ساده بگویید. با عذرخواهی بیش از اندازه، عدم قاطعیت و ضعف شما آشکار میشود. در این حالت طرف مقابل تصور میکند با اصرار بیشتر میتواند شما را متقاعد کند و شما نیز با امتناع از انجام درخواست احساس بدتری خواهید داشت. اگر بیش از اندازه عذرخواهی کنید، طرف مقابل تصور میکند که با جواب منفیتان دارید در حقش کار اشتباهی انجام میدهید.
به باور من مهمترین رسالت هر فرد در زندگیاش شناخت خود است. اروین یالوم در کتاب «وقتی نیچه گریست» میپرسد: «آیا کاری مقدستر از خودشناسی سراغ دارید؟» من نیز شدیداً با این ایده موافق هستم و باور دارم که کلید شفا و درمان همواره در شناخت از خود نهفته است.
ما باید بتوانیم خود را بشناسیم و بدانیم چه رفتاری را به چه دلیلی انجام میدهیم؛ باید در موقعیتهای مختلف از خود بپرسیم که چرا نمیتوانیم به دیگران نه بگوییم. پاسخ این پرسش دروازههای مهمی را برایمان باز میکند و به ما کمک میکند تا مهارت نه گفتن را در خود پرورش دهیم.
در این مقاله به مهارت نه گفتن و ابعاد مختلف آن پرداختیم. این مهارت تحت تأثیر عوامل فرهنگی، اجتماعی و شخصیتی مختلف است و ما برای پرورش آن نیاز داریم که نسبت به این عوامل آگاه شویم و سپس با تغییر باورهای اشتباهمان در جهت پرورش این مهارت قدم برداریم.
در نهایت این تصمیمات و نظرات و انتخابهای ماست که زندگیمان را میسازند و نه دیگران. از طرف دیگر نیز راضی نگهداشتن همه انسانها هیچگاه ممکن نیست و از محالات است. پس بهتر است به جای تلاش بیهوده برای راضی نگهداشتن دیگران حد و مرزهای مشخصی را برای زندگی خود تعیین کنیم و اجازه ندهیم که دیگران زندگی ما را اداره کنند.
اگر شما قدرت نه گفتن را یاد بگیرید و بتوانید اولویت های کاریتان را تشخیص دهید تبدیل به فردی موفق می شوید. نه گفتن به معنی منزوی شدن و قطع روابط نیست، بلکه منظور استفاده درست از زمان است. با نه گفتن به برنامه های مختلف که اولویتی ندارند در حقیقت شما ارزش بیشتری برای خودتان قائل شده اید. چون آن زمان را در اختیار خودتان گذاشته اید و می توانید به بهترین شکل از آن استفاده کنید.
کتاب خود برتر اثر مایک بایر، از عناوین پرفروش سال ۲۰۱۹ نیویورکتایمز، به شما نشان میدهد، چگونه استعدادهای نهان خود را به بالاترین سطح ممکن برسانید و در تأثیرگذارترین راه ممکن، بهترین انسانی که میتوانید باشید را کشف کنید و به مرور در مسیر توسعه فردی و موفقیت قدم بردارید.
همهچیز برای رسیدن به «خودِ برتر» از خود شما آغاز میشود و به خود شما ختم میشود.
مایک بایر در این کتاب با شما بسیار روراست و بیتعارف درباره خودتان، زندگیتان، قابلیتهایتان و توانتان برای تغییر صحبت میکند. در این کتاب ۱۳ فصلی شما گام به گام با مایک بایر پیش میروید. در چهار فصل اول درباره پیریزی تغییرات زندگی میخوانید و برای رویارویی با آنها آماده میشوید. در فصلهای پنجم تا یازدهم کتاب شما یادمیگیرد که منظور از تغییر چیست و درک شفافتری از تغییرات پیدا میکنید. در فصل دوازدهم شما آمادگیهای لازم برای تغیر و بهبود را پیدا میکنید و در فصل انتهایی کتاب سفر خود در راستای رسیدن به خود برتر را آغاز میکنید.
در میان صفحات کتاب، مایک، مربی زندگی شما خواهد بود و در این سفر، شما را بهسوی مجموعهای از پرسشهای عمیق و برانگیزاننده هدایت میکند که احتمالا هیچگاه آنها را پیش از این از خود نپرسیدهاید.
او مردم را دقیقا همانگونه که هستند میبیند، بدون هیچ پیشقضاوتی و سپس آنها را بهتدریج و دلسوزانه بهسوی خود واقعی و اصالتشان هدایت میکند. طی مطالعهٔ این کتاب، وقتی جنبههای مختلف زندگی خود را در مسیر دستیابی به خود برتر واکاوی میکنید، کاملا متوجه این همراهی و نیز پیشرفت عظیم و هدفدار خود خواهید شد. این کتاب با کار کردن روی تمامی هفت دایرهی زندگی (اجتماعی، شخصی، سلامت، آموزش، روابط، کار و توسعهی روانی و معنوی)، اثری قابل دسترس و تعاملی است که چکیدهی تمامی دانش نویسنده در یک راهنمای متمرکز و فشرده بوده و تمایل افراد به تغییر را روشن میکند.
این کتاب دریچهای است به سوی خودکاوی و تجربه به زیستی با خود اصیل و معتبرتان.