
???????
?آشنایی با اصطلاحاتی در مورد ماه:
?????????
? اولین پدیده: «ماهگرفتگی»
همه با این پدیده آشنا هستیم. عبور ماه از درون مخروط سایهی زمین در فضا.
❓چرا ماه، سرخرنگ میشود؟
به دو علت. دلیل اول، تابش طیف سرخرنگ نور خورشید از لبههای زمین به سطح ماه در زمان ماهگرفتگیست. طی عبور نور سفیدرنگ خورشید از درون اتمسفر، طیف آبی آن پراکنده شده و تنها نور سرخرنگ به سطح ماه میرسد. علت دوم، ارتباطی به ماهگرفتگی ندارد. همانگونه که خورشید را در زمان طلوع و غروب به رنگ نارنجی میبینیم، نور مهتاب نیز در زمان طلوع و غروب ماه، با عبور از جو زمین دچار پراکندگی طیف آبی شده و رنگ قرص ماه به سرخی تمایل پیدا میکند.
? پدیدهی دوم: «اَبَر ماه»
این پدیده چندان نادر نیست و در هر ماه قمری یک بار تکرار میشود. بخاطر بیضیشکل بودن مدار ماه، این قمر هر از چهار هفته، به نزدیکترین فاصله از زمین میرسد و از دید ناظر زمینی، اندکی بزرگتر دیده میشود. چیزی حدود یک درصد بزرگتر از ماه شب قبل! و البته حدود ۱۳ درصد بزرگتر از زمانی که ماه در دورترین فاصله از زمین قرار دارد (مینیمون).
? چه چیزی خواهیم دید؟
اَبَر ماه زمانی دیدنیتر خواهد بود که با ماه بدر (قرص کامل ماه) همزمان شود. این پدیدهی تقریبا کمیاب ، نمای زیبایی از ماه را به شما نشان میدهد. هر چند تشخیص بزرگتر بودن ماه نسبت به شبهای قبل واقعا مشکل است، چون فقط تفاوت اندکی در اندازهی ماه به وجود میآید که تشخیص آن با چشم بسیار سخت خواهد بود. پس هرگز توقع دیدن یک ماه غولپیکر را نداشته باشید. عکسهایی که در آن ماه را بسیار غولپیکر نشان میدهند، صرفا بخاطر بزرگنمایی لنز دوربین و قرار دادن این قمر در کنار یک سوژهی زمینی در فاصلهی دور است.
? پدیدهی سوم: «ماه آبی»
این رویداد هیچ ارتباطی به رنگ ماه ندارد. در حقیقت هیچ پدیدهی نجومی در کار نیست. این فقط یک رخداد تقویمیاست. آن هم مربوط به تقویم میلادی! طبق یک قرارداد انسانی، هر زمان، ماه بدر در ابتدا و انتهای یک ماه میلادی (این بار ژانویه) برای دو بار رخ دهد، ماه بدر دوم را «ماه آبی» مینامند. این صرفا یک اصطلاح است و ارتباطی با رنگ ماه ندارد. (البته گاهی در صورت وجود گردوغبار و دود ناشی از آتشسوزی، ماه واقعا به رنگ آبی دیده میشود که پدیدهای متفاوت است!)
? چه چیزی خواهیم دید؟
در حقیقت، هیچ چیز! ماه آبی هیچ تفاوتی با ماه شبهای قبل ندارد.
? آشنایی با یک اصطلاح دیگر: «ماه توتفرنگی!»
شاید این واژه را نیز شنیده باشید. اصطلاح دیگری که به ماه نسبت داده میشود. این پدیده هم ارتباطی با شکل یا رنگ ماه ندارد. طبق یک قرارداد، هر زمان تشکیل ماه بدر با رسیدن ماه به دورترین فاصله از زمین (مینیمون) مقارن شوند، به آن ماه، «ماه توتفرنگی» میگویند.