
شب مثل پارچهای خیس روی شهر افتاده بود.
مه، بوی باروت را در خودش حل کرده بود.
نور منورهای سبز و قرمز، مثل زخمهای باز، روی آسمان میسوخت.
و او راه میرفت.
چکمههایش در چیزی فرو میرفت که زمانی انسان بود.
گوشتِ لهشده، استخوانهای نیمهخرد، دستهایی که انگشتانشان هنوز جمع نشده بود.
صدای خرد شدن جمجمه زیر پاشنهاش کوتاه و خشک بود؛
نه آنقدر بلند که آزاردهنده باشد،
نه آنقدر آرام که شنیده نشود.
کوه از بدن ساخته شده بود.
بدنهایی که هنوز گرما داشتند.
سارگین شارلین مکث کرد.
باد یقهی پالتوی بلند نظامیاش را تکان داد.
چهرهاش نه خشم داشت، نه شادی.
فقط نوعی سکون سرد.
مثل مجسمهای که از گوشت ساخته شده باشد.
پایین، شهر میسوخت.
بالا، آسمان بیستاره بود.
او به افق نگاه کرد و زیر لب گفت:
«بلندی، حقِ کسیست که از سقوط نمیترسد.»
اما حقیقت چیز دیگری بود.
او همیشه از سقوط میترسید.
از کودکی.
.( کودکی)
خانهشان کنار بندر بود.
جایی که بوی ماهی و نفت همیشه در هوا میچرخید.
دیوارها نمکشیده.
پنجرهها همیشه بسته.
پدرش مردی بود که با مشت حرف میزد.
نه از سر خشونت ذاتی؛
از سر کوچکی.
هر بار که شکست میخورد، صدایش بلندتر میشد.
هر بار که تحقیر میشد، دستش سنگینتر.
سارگین هفت ساله یک شب از پشت در نیمهباز دید که پدرش گریه میکند.
آرام.
بیصدا.
مثل حیوان زخمی.
آن شب فهمید:
قدرت یعنی گریه نکردن.
قدرت یعنی کسی نبیند که تو میترسی.
در مدرسه، او را مسخره میکردند.
به خاطر لهجهی بندریاش.
به خاطر کفشهای ارزانش.
به خاطر سکوتش.
یک بار پسری او را هل داد و گفت:
«تو هیچی نیستی.»
این جمله مثل میخ در مغزش ماند.
هیچی بودن…
از مرگ هم بدتر است.
در پانزده سالگی، با بورسیهای به شهری در اروپای غربی رفت.
شهری که خیابانهایش بوی باران میداد، نه خون.
قانون آنجا مثل ساعت کار میکرد.
دانشگاه، تالارهای سنگی و کتابخانههای عظیم داشت.
او در سکوت آن سالنها راه میرفت و حس میکرد وارد معبدی شده.
دموکراسی را از نزدیک دید.
رأی آزاد.
روزنامههای منتقد.
دانشجویانی که علیه دولت شعار میدادند و دستگیر نمیشدند.
اما چیزی در درونش آرام نگرفت.
او ضعف را میدید.
تردید را میدید.
بحثهای بیپایان را میدید.
و در دلش فکر میکرد:
«اینها زیادی حرف میزنند. دنیا با حرف نمیچرخد.»
او زندگی و سقوط دیکتاتورها را خواند:
آدولف هیتلر
ژوزف استالین
آگوستو پینوشه
اما آنچه برایش مهم بود، ایدئولوژیشان نبود.
ریشههایشان بود.
تقریباً همهشان، روزی تحقیر شده بودند.
روزی نامرئی بودهاند.
روزی از جمع بیرون انداخته شدهاند.
سارگین به این نتیجه رسید:
جهان به دو دسته تقسیم میشود؛
تحقیرکنندگان و تحقیرشدگان.
و اگر نمیخواهی تحقیر شوی…
باید آنقدر بلند بایستی که بقیه کوتاه دیده شوند.
وقتی برگشت، کشورش در آستانهی فروپاشی بود.
کارخانهها تعطیل.
مردم خسته.
دولت ضعیف.
او فریاد نزد.
آرام حرف زد.
شمرده.
با مکثهای طولانی.
گفت:
«ما دیگر کوچک نخواهیم بود.»
همین کافی بود.
مردم نه به برنامهاش گوش دادند، نه به جزئیات.
آنها به اعتمادبهنفسش گوش دادند.
او رسانهها را خرید، نه با پول؛ با ترس.
ژنرالها را قانع کرد، نه با وعده؛ با آیندهای بزرگتر.
مخالفانش یکییکی بیاثر شدند.
بعضی ناپدید.
بعضی بدنام.
بعضی خاموش.
قدرت مثل سایه رشد کرد.
آرام.
بیصدا.
تا جایی که همه زیرش قرار گرفتند.
اولین سرکوب خیابانی، اشتباه محاسباتی بود.
او تصور میکرد مردم فقط فریاد میزنند.
اما جمعیت بزرگ شد.
وقتی گزارش کشتهها را آوردند، چند ثانیه سکوت کرد.
نه از پشیمانی.
از درک یک حقیقت:
خطی که از آن میترسید، شکسته شده بود.
وقتی اولین خون ریخته شود،
بازگشتی وجود ندارد.
آن شب خواب دید همان پسر هفتساله روبهرویش ایستاده و میگوید:
«الان دیگه هیچی نیستی… یا همهچی؟»
بیدار شد و برای اولین بار لبخند زد.
لبخندی که گرما نداشت.
حالا، سالها بعد،
او روی کوه ایستاده بود.
بدنها زیر پایش بودند.
شهر زیر فرمانش.
ارتش پشت سرش.
اما در سکوتی که بعد از انفجار میآید،
صدایی در سرش تکرار میشد:
«تو هیچی نیستی.»
او فهمید چیزی که میخواست قدرت نبود.
میخواست آن جمله را خاموش کند.
اما جملهها را نمیشود کشت.
فقط آدمها را میشود.
باد شدیدتر شد.
برای لحظهای کوتاه،
تعادلش روی کوه لغزید.
و ترس قدیمی، مثل کودکی خیس،
درون سینهاش لرزید.