ویرگول
ورودثبت نام
علی امیری‌فر
علی امیری‌فردر چهارمین دهه‌ی زندگی. نوشتم، خیلی جاها نوشتم. ترجمه و چیزهای دیگه.
علی امیری‌فر
علی امیری‌فر
خواندن ۴ دقیقه·۲ ماه پیش

قفسِ ظریف زیبایی

اگر به استانداردهای ظاهری زنانه نگاه کنیم، هرکدوم به‌تنهایی ممکنه چندان عجیب نباشن. کفش پاشنه‌بلند، موی بلند، کمر باریک، بدن لاغر، سینه و باسن بزرگ. اما وقتی همه این‌ها رو کنار هم بذاریم، یک تصویر عجیب شکل می‌گیره: بدنی که باید هم‌زمان لاغر و پُر باشه، کمرش باریک باشه اما سینه و باسنش بزرگ باشه، موهای بلند و مرتب داشته باشد، پوستش صاف باشه و لباسش هم طوری باشه که بدن رو به شکل خاصی نشون بده. مسئله اینجاست که خیلی از این ویژگی‌ها نه‌تنها به‌سادگی با هم جمع نمیشن، بلکه بعضی وقت‌ها رسیدن به یکی، مستقیماً با راحتی و آزادی حرکت بدن در تضاده.

کفش پاشنه‌بلند یکی از واضح‌ترین نمونه‌هاست. چیزی که به عنوان بخشی از ظاهر زنانه و رسمی جا افتاده، هم‌زمان راه رفتن رو تغییر میده، سرعت حرکت رو کم می‌کنه و دویدن رو تا حد بالایی ناممکن می‌کنه. سامر برنان در کتاب High Heel به همین تناقض می‌پردازه: کفشی که قراره زن رو رسمی‌تر، جذاب‌تر یا قدرتمندتر نشون بده، می‌تونه در ساده‌ترین شکل آزادی بدنی، یعنی از نقطه‌ای به نقطه‌ی دیگه منتقل شدن، محدودش کنه. پاشنه‌ی بلند فقط پا رو اذیت نمی‌کنه؛ شکل ایستادن و راه رفتن رو هم عوض می‌کنه و توانایی بدن برای حرکت سریع رو به شدت کاهش میده.

اما مسئله فقط کفش نیست. موی بلند هم چیزیه که در ظاهر فقط یک ویژگی طبیعی به نظر می‌رسه، ولی وقتی تبدیل به انتظار اجتماعی میشه، مقدار زیادی زحمت پشت خودش داره. شستن، خشک کردن، شانه کردن، حالت دادن، مراقبت کردن، رنگ کردن، کوتاه کردن و هزینه محصولاتی که برای سالم و مرتب نگه داشتنش لازمه. در بسیاری از فرهنگ‌ها، موی بلند و پُر با جوانی، سلامت و زنانه بودن گره خورده و کوتاه کردن مو می‌تونه باعث بشه زن از چیزی که «زنانه» تلقی میشه فاصله بگیره.

برای همین بخشی از زیبایی زنانه اصلاً چیزی نیست که به چشم دیگران میاد؛ زمانیه که خود زن باید صرف ساختنش بکنه. این همون چیزیه که در بحث «grooming gap» مطرح میشه. برای یک مرد، ظاهر حرفه‌ای ممکنه با یک شلوار و پیراهن و موی کوتاه تعریف بشه ولی برای یک زن، همون ظاهر حرفه‌ای می‌تونه شامل مو، آرایش، مراقبت از پوست، ناخن، لباس و کفشی باشه که هم مناسب محیط کار باشه و هم جذابیت رو فریاد بزنه. حتی دو روز پوشیدن یک لباس برای زن هزینه اجتماعی بیشتری داره.

موضوع دیگه خود بدنه. استاندارد امروز حتی یک بدن مشخص هم نیست. یک دوره بدن بسیار لاغر به مد روز بدل میشه و بعد کم‌کم اینطور کامل میشه که همین بدن باید در کنار کمر باریک، باسن و سینه بزرگ هم داشته باشه. یعنی چیزی شبیه ساعت شنی اغراق‌شده‌ای که برای بسیاری از بدن‌ها در دنیای واقعی، عملاً غیرقابل‌دسترسه. پژوهش‌های مربوط به «slim-thick» و بدن ساعت‌شنی هم دقیقاً به همین ترکیب اشاره می‌کنن: باریکی کمر در کنار باسن (و معمولاً سینه‌ی) بزرگ. ترکیبی عجیب که شبکه‌های اجتماعی اونها رو با هم ترکیب کردن و تصویری ساختن که بیشتر از اینکه یک بدن طبیعی رو نشون بده، حاصل ژنتیکی نادر، جراحی، فتوشاپ، لباس و ژسته. بسیاری از مدل‌ها تو فضای خانواده‌ی کارداشیان، با عمل‌های جراحی به بدن ساعت شنی رسیدن؛ جراحی‌هایی که خطرهای جدی داره و نرخ مرگ‌ومیر به نسبت بالایی داره.

در طرف دیگر، مردها هم استاندارد ظاهری دارن، اما بخش بزرگی از لباس مردانه‌ی مدرن در جهت متضاد حرکت کرده: راحت‌تر شدن. حتی کت‌وشلوار و کراوات و کفش چرمی که زمانی بخش جدایی‌ناپذیر ظاهر مردانه در فضای کار بودن، در بیشتر محیط‌ها جای خودشون رو به شلوار راحت‌تر، تیشرت، کت اسپورت و کتونی دادن. در محیط کاری، حفظ استاندارد ظاهری و بهداشتی مردانه با چند حرکت ساده در دسترسه ولی برای زن، مرتب بودن می‌تونه به مجموعه‌ای از کارهای روزانه درباره بدن و ظاهر تبدیل بشه که بسیار وقت‌گیر، هزینه‌بر و ناتوان‌کننده‌ست.

در نتیجه چیزی که به اسم زیبایی زنانه می‌شناسیم، مربوطه به اینکه زن چقدر وقت برای ظاهرش بذاره، چقدر بدنش رو تغییر بده، چقدر حرکتش رو محدود کنه و چقدر انرژی صرف کنه تا بدنش شبیه تصویری بشه که تو ذهن افراد از بدن و ظاهر ایدئال ساخته‌شده. باید لاغر باشه، اما نه اونقدر که منحنی‌هایش از بین بره؛ موها باید بلند باشه، اما کاملاً مرتب و پرفکت؛ کفش باید ظریف باشه، حتی اگر راه رفتن و دویدن رو سخت کنه؛ و در مجموع باید پکیجی از ویژگی‌هایی رو ارائه بده که به موجودی کند، شکننده و بی‌دفاع تبدیلش می‌کنن؛ بدنی که وقت و انرژیش صرف نمایش زیبایی شده، اما توانایی بنیادی خودش برای حرکت، آزادی و حتی فرار در موقعیت خطر رو از دست داده.

زیباییزنانکفش پاشنه بلندموی بلند
۰
۰
علی امیری‌فر
علی امیری‌فر
در چهارمین دهه‌ی زندگی. نوشتم، خیلی جاها نوشتم. ترجمه و چیزهای دیگه.
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید