
دوال پا
هفته گذشته به خانه برادر سفر کردیم.
ساعات آخر شب سریالی با نام مستوران از شبکه آی فیلم در حال پخش بود.فیلم برگرفته از داستانهای هزار ویک شب است که هر بار داستانی را روایت می کند. شخصیت اصلی داستان پسرش را گم می کند وبه دنبال پیدا کردن آن به شهر وروستاهای مختلفی سفر می کند.
مرد که عطاری خبره است در طول مسیر از کنار رودخانه ای گذر می کند که پیر مردی رنجور درحال ناله ونوحه سرایی است. مرد دلش به رحم می آید توشه راهش را تکه می کند وآنرا به پیرمرد می دهد. پیرمرد تکه دیگر را هم طلب می کند. از مرد میخواهد اورا به خانه اش که همین نزدیکی است برساند وسوار بر پشت مرد می شود. قدری از راه نرفته بودند که مرد متوجه می شود که او همان دوال پاست.
در افسانه ها وداستانهای مختلف اینطور شرح داده شده است که:
دَوالپا یکی از موجودات خیالی در افسانهها و داستانهای ایرانی است که بالاتنه انسان دارد و پاهایش مانند تسمه دراز و پیچیدهاند. دوالپا در زبان فارسی مصداق آدم سمجی است که به هر دلیل به حق یا ناحق به جایی یا کسی میچسبد و آنجا را رها نمیکند، چنانکه وقتی بچهای سماجت میکند و به مادر اصرار میورزد، مادر به او میگوید: چرا مثل دوالپا به من چسبیدهای؟!
در افسانهها راه چارۀ رهایی از دست دوالپا مست کردن او دانسته شدهاست.
دوالپا در افسانههای ایرانی هم اینگونه توصیف شده: موجود به ظاهر بدبخت و ذلیل و زبونی، که به راه مردمان نشیند و نوحه و گریه آنچنان سر دهد که دل سنگ به ناتوانی او رحم آورَد. چون گذرندهای بر او بگذرد و از او سبب اندوه بپرسد، گوید: بیمارم و کسی نیست مرا به خانهام که در این نزدیکی است برساند؛ و عابر چون گوید: بیا تو را کمک کنم، دوالپا بر گُردهٔ عابر بنشیند و پاهای تسمهمانند چهلمتری خود را که زیر بدن پنهان کرده بود گشوده؛ گِرداگِردِ بدن عابر چنان بپیچد و استوار کند که عابر را تا پایان عمر از دست او خلاصی نباشد.
با خودم اندیشیدم که دوال پا موجودی بود که از زحمت ودسترنج حامل خود استفاده می کرد. قدرت وتوان تفکر را از اومی گرفت. اما ما آدمها با میل ورغبت وبا طیب خاطردوال پاهایی درست است دوال پاهایی را با خود حمل می کنیم گو اینکه از آن غافلیم وهرروز هم برتعداد آنها اضافه می کنیم.
برای مثال کفش وکیف لباسهای قدیمی وکهنه برای روز مبادایی که سالها می گذرد وهرگزنمی رسد را در بقچه وبسته در گوشه وکنار خانه نگه می داریم. آیا حمل آن ها رنجی شبیه رنج حامل دوال پا ندارد؟
ابزارآلاتی که هرگز به سراغشان نمی رویم را داخل انباری هایمان برای روز مبادا انباشته ایم. این نیز دوال پایی دیگرست.
ظرف وظروف آشپزخانه وهر آنچه بی مصرف است را سالها به امید روز مبادایی که میهمان غافلی داشته باشیم نگه می داریم. دوال پایی دیگربردوشهای نحیفمان.
ماشین ولوازم کهنه را داخل انباری تلمبار می کنیم برای روز مبادا، که شاید یک روزی در بیابان لنگه کفشی باشد وغنیمت.
پولهایمان را به جای سفر ولذت بردن از آن به ملک وماشین بدل می کنیم. شب تا صبح از فکر دزدیده شدن چشم برهم نمی گذاریم. آیا این دوال پایی نیست که نمی گذارد بیاساییم؟
به جای کار برای خودمان ویا کارآفرینی ترجیح می دهیم در جایی با حداقل حقوق کار کنیم ورنج بی پولی را با خودحمل کنیم. این دوال پایی نیست که وقت وزمانمان را می بلعد؟
به جای زندگی در لحظه حال نگران آینده ای هستیم که شاید هرگز اتفاق نیفتد. دوال پایی که هرگز از آن خلاصی نداریم.
به جای لذت بردن از زندگی در فکر حرف ونقل مردمی هستیم که هیچ وقت به چشم آنها نمی آییم. یعنی این تفکر دوال پای مانیست؟
به جای آموختن آنچه دوست داریم به فکر پرستیز وکلاس عنوان رشته هستیم وبا این رنج بقیه عمرمان را می سوزانیم. آیا این رنج دوال پای ما نیست؟
ویا افکاری که هرروز از در ودیوار به خوردمان می دهند. در آنسوی کره زمین مردی روی خاک گامش را محکم می کوبد واینجا با بوق وکرنا فریاد " وااسفا" سر می دهند وما هرروز بارمنفی این اخبار را از این سو به آن سو می کشیم. به نظر شما آیا دوال پا نیست؟
حرف ونقلی در بیست سال پیش رنجمان داده وما حالا هم از تفکر به آن همان احساس بیست سال پیش را داریم. آیا این دوال پا نیست؟
حادثه ای خوشایند که برایمان اتفاق بیفتد بعداز مدت کوتاهی فراموشی باخود میبردش اما امان از حادثه بد که با جزئیات ثانیه به ثانیه آنرا بارها وبارها برای خود ودیگران مرور می کنیم. یعنی این دوال پا نیست؟
حسادت به بقیه،بخل وخست، تنگ نظری وکوته بینی، باورهای غلط، نفرت وکینه، غیرت بی جا، تعصب واصرار به آنچه کمتر می دانیم، هدایت بقیه به جایی که خودمان به آن باور نداریم، همه وهمه دوال پاهایی هستند که در طول زندگی آنها را با میل وخواسته خودمان بر دوش می کشیم تا لذت زندگیمان را به یغما ببرد.
دوال پا تمثیلی عالی از وابستگی های متعفن ومنفوری است که نیازی به آنها نداریم وبا رها کردن آن میتوانیم ازبوی خوش زندگی لذت ببریم.
ارائه شده در سایت ویرگول
https://leilafarzadmehr.ir/دوال-پا1400/