.
– تعریف بلاک چین
به طور کلی بلاک چین یک نوع سیستم ثبت اطلاعات و گزارش است. تفاوت آن با سیستمهای دیگر این است که اطلاعات ذخیره شده روی این نوع سیستم، میان همه اعضای شبکه به اشتراک گذاشته میشوند و با استفاده از رمزنگاری امکان حذف و دستکاری اطلاعات ثبت شده تقریبا غیرممکن است.بیت کوین اولین کاربرد از این فناوری بود و از بلاک چین برای ذخیره اطلاعات دارایی کاربران بهره برد. اگر بلاک چین یک سیستم عامل باشد، بیت کوین نرم افزاری روی این سیستم عامل است.
– تاریخچه بلاک چین
اولین بار استوارت هابر و اسکات استورنتا کار بر روی اولین مجموعه از بلاکهای امن را در سال 1991 شروع کردند. آنها میخواستند سیستمی را اجرایی کنند که در آن مولفههای زمانی قابل دستکاری و تغییر نباشند. آنها در سال 1992 با استفاده از یک درخت درهمسازی طراحی این سیستم را بهبود دادند. به این صورت میشد چندین سند تایید شده در یک بلاک قرار بگیرند.اما اولین بلاکچین توسط شخص یا گروهی به نام ساتوشی ناکاموتو در سال 2008 تعریف شد. ناکاموتو توانست با استفاده از یک متد مشابه به Hashcash طراحی بلاکها را بهبود ببخشد. با اجرایی کردن این متد دیگر بدون نیاز به تاییدیه یک طرف قابل اعتماد میشد مولفههای زمانی در بلاک ثبت شوند. علاوه بر این سرعت افزوده شدن بلاکها به زنجیره نیز افزایش پیدا کرد. این طراحی یک سال بعد توسط ناکاموتو به عنوان هسته تشکیل دهنده رمزارز بیتکوین به اجرا درآمد و کار خود را به عنوان یک دفتر کل برای ثبت تمامی معاملات شبکه شروع کرد.استفاده از بلاکچین طی سالهای پس از آن افزایش زیادی پیدا کرد و در سال 2014 حجم فایل بلاک چین بیتکوین، که در آن تمامی معاملات انجام شده ذخیره میشود، به 20 گیگابایت رسید. در ژانویه 2015 حجم این فایل به 30 و تا اوایل سال 2017 به 100 گیگابایت رسید.
– کارکرد بلاک چین
واژه بلاک چین Block chain ترکیبی از دو کلمه Block بلوک و Chain زنجیره است. این فناوری در حقیقت زنجیرهای از بلوکهاست.در هر بلاک، هر اطلاعاتی میتواند ثبت شود؛ از جرم و جنایتهای یک فرد تا نمایش اطلاعات حساب برای داراییها مانند بیت کوین.اطلاعات در بلاکها قرار میگیرند و با هم به صورت زنجیرهای مرتبط میشوند. این زنجیره، بلاک چین را تشکیل میدهد.
– مثالی از بلاک چین
برای مثال بلاکچین زیر را در نظر بگیرید، هر بلاک یک کشور را نشان میدهد که نام شهرهای آن کشور در آن ثبت شده است.یک چیز دیگر هم وجود دارد. هر کدام از این بلاکها چیزی به نام هش دارند. یک هش رشتهای از کارکترهاست که با توابع خاصی ساخته میشود. هش یک داده یا ورودی همیشه ثابت است. این باعث میشود تا از تقلب و تغییر اطلاعات ثبت شده روی بلاک چین جلوگیری به عمل آید.مثلاً در عکس بالا برای بلاک ایران که حاوی اطلاعات اسم شهرهای تهران، اصفهان و تبریز است، هش بلاک «NYLAC» است.در بلاک چین، بلاکها علاوه بر اینکه خودشان یک هش دارند، حاوی هش بلاک قبلی هم هستند.هش در هر بلاک چین با یک تابع ریاضی خاص بهدست میآید که توسعه دهندگان آن را مشخص میکنند. کوچکترین تغییر در اطلاعات یک بلاک، هش آن را به طور کلی تغییر میدهد.مثلاً اگر یک کاراکتر به اطلاعات اسم شهرهای ایران اضافه شود، هش بلاک تغییر میکند و در نتیجه بلاکهای بعدی هم غیر معتبر خواهند شد.
– بلاک چین از دیدگاه فنی
بلاک چین را یک به عنوان بایگانی که اطلاعات روی آن ثبت می شوند، در نظر بگیرید. شاید یک بلاک چین با چیزهایی که با آن بیشتر آشنا هستید، خیلی تفاوت نداشته باشد. مثل ویکیپدیا.با استفاده از یک بلاکچین، افراد زیادی می توانند گزارشات مختلفی را به یک نوع بایگانی اطلاعات وارد کنند و همچنین کاربران میتوانند چگونگی ثبت و به روز رسانی اطلاعات را کنترل کنند.
– تفاوت با ویکی پدیا
در ویکیپدیا، یک کاربر(کلاینت)، با مجوزهایی که در حساب کاربری خود توسط سیستم برایش تعیین میشود، قادر است همه یا برخی از ورودی های ویکیپدیا را که در یک سرور متمرکز ذخیره شدهاند، تغییر دهد.هر زمان که یک کاربر به صفحه ویکیپدیا دسترسی پیدا کند، نسخه به روز شده دیتابیس (مسترکپی) را دریافت میکند. اما تفات اصلی این است که کنترل پایگاه داده همچنان با مدیران ویکیپدیا باقی میماند و کنترل دسترسیها و مجوزها توسط یک مقام مرکزی حفظ میشود. به نوعی مدیران ویکیپدیا میتوانند یک مقاله را هر زمان که بخواهند حذف کنند.اما در بلاکچین، مالک اطلاعات پایگاه داده همان کاربران شبکه هستند و اطلاعات ثبت شده روی آن پاک نمیشود.
– کاربرد های بلاک چین
همانطور که گفتیم بیت کوین و ارزهای دیجیتال غیرمتمرکز، مهمترین موفقترین کاربرد فناوری بلاک چین هستند. به عنوان مثال در بیت کوین با استفاده از این تکنولوژی امکان تقلب، دوبار خرج کردن پول و برگشت تراکنشها از بین میرود.اما این فناوری میتواند به جز ارزهای دیجیتال، کاربردهای زیاد دیگری هم داشته باشد و هر کجا نیاز به فضایی برای ذخیره داده و از بین بردن نیاز به اعتماد باشد، امکان استفاده از آن وجود دارد.به عنوان نمونه انتخابات الکترونیکی و بدون تقلب میتواند یکی از کاربردهای بلاک چین باشد. با استفاده از این نوآوری میتوان تا حد زیادی خطر تقلب در انتخابات و نیاز به نیروی انسانی را کاهش داد.یا برای یک نمونه دیگر میتوان به استفاده از بلاک چین در زنجیره تامین و حمل و نقل اشاره کرد. کارخانهجات و شرکتهای تولیدکننده میتوانند اطلاعات کالاها و حمل و نقل خود را از ابتدا تا رسیدن به دست مشتری روی پایگاه داده ثبت میکنند که این کار اصالت کالاها و کیفیت مواد اولیه را برای مشتری تضمین میکند.با این فناوری میتوان درست مثل یک جامعه یا سازمان، نوعی حاکمیت را در یک سیستم به وجود آورد که همه بتوانند نسبت به سهامشان و اختیاراتی که دارند در جلو بردن آن سیستم سهیم باشند.همچنین با این فناوری میشود داراییها را به توکنهای دیجیتال تبدیل کرد و آنها را به صورت یک دارایی قابل انتقال عرضه کرد. به عنوان مثال، ارزش یک خانه را به هزاران توکن دیجیتال تبدیل میکنند و آنها را نسبت به بودجه متقاضیان به فروش رساند تا افراد زیادی (حتی از کشورهای دیگر) بتوانند در آن خانه سرمایهگذاری کنند.
– مزایا و معایب بلاک چین
باوجود تمام مزایای بلاکچین، فرلانگر معتقد است که “بلاک چین از محدودیت در زمینه مقیاسپذیری، حکومتی و انعطافپذیری، رنج میبرد.”مقیاسپذیری به دلیل تعداد زیاد کامپیوترها و منابع انرژی، محدود شده است. محدودیت حکومتی از این حقیقت ناشی میشود که بسیاری از شرکتهای خصوصی به دنبال این هستند که در زمینه بلاک چین زیرساختهای متفاوت خود را داشته باشند.محدودیت انعطافپذیری به این دلیل است که در زمینه بلاک چین سیاست و قوانین ثابت وجود ندارد. هر اپلیکیشنی که به مبادلات مالی و اطلاعاتی وابسته است باید معتبرتر و مؤثرتر باشد. امروزه بیشتر مراکز مالی اپلیکیشن های مخصوص خود را دارند.برای اینکه بتوانند با سایر شرکتها رقابت مؤثری داشته باشند باید اپلیکیشنی ارائه دهند که تجربه متفاوتی در اختیار مشتری قرار دهد. AppDynamics به مراکز مالی اجازه میدهد که اپلیکیشن های بانکی آنلاین، پردازش اعتبار، فرایند اعتبار، فرایند پرداخت، مبارزه با تقلب و حمایت مشتری، را نظارت کنند.
– تاثیر فناوری بلاک چین
اصلی ترین موضوع در مورد Blockchain، اعتماد است. امروزه، جامعه و اقتصاد جهانی بر اساس اعتمادی که به واسطه ها داریم اداره می شوند. واسطه هایی نظیر بانک ها، دولت ها و شرکت های بزرگ اینترنتی مثل گوگل و فیسبوک.در دنیای کسب و کار، برخی از بزرگ ترین شرکت ها و عظیم ترین ثروت ها از طریق تبدیل شدن به یک واسطه به دست می آید. واسطه ها یک تراکنشی را به سرانجام می رسانند و سهم خود را از این بین بر می دارند. چنین واسطه هایی واقعا کار بزرگی انجام می دهند اما محدودیت های خود را دارند، آن ها هزینه بر هستند و همه چیز را کُند می کنند.
– بلاک چین و بانک ها
مؤسسات مالی، شرکتهایی هستند که بلاک چین را وسیلهای برای افزایش موفقیتهای خود میدانند. آنها میتوانند درحالیکه سامانههایشان با پلتفرمهای شرکتهای دیگر سازگار است، دادههای مربوط به موجودی و داراییهای خود را بهصورت رمزنگاریشده و با امنیت بالا، تولید، مدیریت و ذخیره کنند.البته مؤسسات مالی و بانکهایی که از بلاک چین استفاده میکنند، باید خطر کاهش قدرت در بازار تبادلات ارزی را بپذیرند. بانکها، بهعنوان مجریان اصلی بازار تبادلات ارزی شناخته میشوند؛ این فناوری و بیت کوین، خلأ بزرگی در این بخش ایجاد میکنند؛ اما در هزینهی ایجاد زیرساختها صرفهجویی خواهد شد.
– ارز دیجیتال بیت کوین
بیت کوین که از آن به عنوان نوعی ارز دیجیتال یاد میشود، قابل کنترل و تحت اختیار دولتها نیست. این پول الکترونیک توسط ساتوشی ناکاموتو در سال 2008 معرفی و در سال 2009 آغاز به کار کرد. هدف ایجاد این ارز دیجیتال از زبان خالق آن، ایجاد پولی بدون نیاز به اعتماد کردن به یکدیگر حین استفاده از آن بود. پس از گذشت چند سال از راهاندازی بیت کوین، برخی قابلیتهای اساسی آن مانند تغییرناپذیر بودن اطلاعات ثبت شده و عدم نیاز به اعتماد به ایجاد فناوری دفتر کل توزیع شدهای ختم شد که فناوری بلاک چین یکی از محصولات آن به شمار میرفت.
– منابع و ماخذ
وب سایت ارز دیجیتال, وب سایت ایکس بلاک چین و وب سایت پلازا از منابع این ارائه هستند.