
ساعت ۲۰
(قسمت اول)
دوران کودکی بود و سرشار از کنجکاوی. بعد از نوشتن مشقهایم زیر نور چراغ نفتی بر روی کرسی قدیمی، آلبوم خانوادگی را در جمع خانواده ورق میزدیم.
آلبومی که پدر در زمان خدمت سربازی خریده بود؛ با ورقهایی مشکی در اندازه A4 که برای نگهداشتن عکسها از چهار گوش بر روی صفحه، از چسبهای مخصوصی استفاده شده بود.
ما بین هر دو صفحه مشکی، صفحهای از جنس پرده سفید برای حفاظت از عکسها قرار میگرفت. بر روی جلد آلبوم، عکسی از پدربزرگ و عمو محمدعلی با بکگراند حرم امام رضا چسبانده شده بود.
تصویر، حجیمترین هیکل پدربزرگ در اوج جوانی، نشسته بر روی صندلی با دست چپ در سینه و جثه نحیف و کودکی عمو بر زانوی پدربزرگ، نمادی از عشق به مشهد و زیارت را به نمایش گذاشته بود.
مشاهده تصویر روی جلد آلبوم، همیشه این سوال را در ذهنم ایجاد میکرد که بقیه اعضای خانواده چرا در تصویر نیستند یا حداقل چرا ربابهننه در کنار پدربزرگ نیست!
یک روز که مادربزرگ وسایل صندوق چوبیاش را بیرون ریخته بود و هر لحظه از دستزدن ما به اشیا و عروسکهای قدیمیاش منع میکرد، موقعیت را مناسب دیده و پرسیدم: «ربابهننه، چرا در مشهد با سلمانبابا عکس نینداختهای و عمو و پدربزرگ بدون تو عکس گرفتهاند؟ و یک سوال دیگر این که چرا در عکس کنار حرم کسی نیست؟»
مادربزرگ در حالی که با چوب نازک و بلند بید در حالت نشسته داشت مرغهای جلو در را کیش میکرد تا وارد خانه نشوند، خندید و گفت: «وای از دست سوالات عجیبوغریب تو! پسر جان، اولا عکس در کنار حرم نیست، بلکه داخل عکاسی گرفته شده که تصویر حرم بر دیوار عکاسخانه نقاشی شده است؛ به همین خاطر عابری را در عکس نخواهی دید. ثانیا پدربزرگت زمان این عکس با عمو و زن میرموسی (قدرتینقزی) رفته بودند مشهد. من نرفته بودم که عکسی هم با پدربزرگ و عمو گرفته باشم. حالا خیالت راحت شد!؟»
مادربزرگ کاملا خونسرد جواب داده و مشغول سوا کردن دلمشغولیهای قدیمیاش که از داخل قوطی فلزی زواردررفته بیرون ریخته بود، شد.
مادربزرگ اصلا فکرش را نمیکرد که با سن کم، سوال مرموزی در ذهن داشته باشم.
در میان عروسکهای قدیمی و تیلههای شیشهای و ساچمههای بزرگ فلزی داخل قوطی، تراکتور فلزی کوچک خوشرنگی بود که همیشه به فکر گرفتنش از مادربزرگ بودم و با این فکر به حرفهایش گوش میدادم تا دلش را بهدست بیاورم که آن تراکتور کوچک را به من بدهد. با همین فکر یواشیواش به اشیا نزدیکتر میشدم، ولی مادربزرگ با همان چوب نازک بید هم مرغها را از در خانه دور میکرد و هم مرا از وسایل دور نگه میداشت.
کنجکاویام در مورد عکس روی جلد آلبوم، هنوز جوابی قانعکننده دریافت نکرده بود. برای بار دوم پرسیدم: «آخه مادربزرگ، چرا خودت با پدربزرگ نرفته بودی؟ چرا میرموسی خودش با زنش نرفته بود مشهد؟ اصلا سر در نمیآرم!»
مادربزرگ برای اولین بار اندکی به فکر فرو رفت و دوباره خندهای کرد و گفت: «پسر، آخه تو را چه به این حرفها!؟ کی این حرفها را در دهان تو گذاشته؟ این چغلیبازیها چیه در میآوری؟ مثل این که تو مغزت خردهشیشه دارد! یه کم از وسایل صندوق دور شو. پاشو برو بیرون با بچهها بازی کن. تو را چه به این حرفها!»
با تمام کودکی دنبال جواب بودم، ولی مادربزرگ بهخاطر تراکتور کوچولو هم که شده میخواست مرا از سر خودش باز کند.
چارهای نبود؛ با ضربه ضعیف چوب مادربزرگ بر پشتم، از خانه به سمت کوچه برای بازی با بچهها خارج شدم. هنوز جوابم را نگرفته بودم و سوال بیجوابم چون ابری سرگردان بر روی سرم چرخش میکرد.
۱۴۰۵/۰۶/۳۱
J.SH✍🏽