فرض کنید یک دستبند ۱۰ گرمی طلای ۱۸ عیار می‌خرید و قیمت هر گرم ۲۵ میلیون تومان است. پس طلای این دستبند ۲۵۰ میلیون تومان می‌ارزد. ولی عددی که روی فاکتور می‌بینید حدود ۳۱۳ میلیون تومان است.
این ۶۳ میلیون تومان سه بخش دارد: اجرت ساخت، سود فروشنده و مالیات. عددهای این مطلب فرضی و گرد هستند، ولی روش حساب همان است که روی فاکتور می‌آید.
در این مثال، اجرت ۱۵ درصد، سود فروشنده ۷ درصد و مالیات ۱۰ درصد است:
ارزش طلا: ۲۵۰٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان
اجرت ساخت: ۳۷٬۵۰۰٬۰۰۰ تومان (۱۵ درصد ارزش طلا)
سود فروشنده: ۲۰٬۱۲۵٬۰۰۰ تومان (۷ درصد مجموع طلا و اجرت)
مالیات: ۵٬۷۶۲٬۵۰۰ تومان (۱۰ درصد مجموع اجرت و سود)
قیمت نهایی: ۳۱۳٬۳۸۷٬۵۰۰ تومان
یعنی در این خرید، به‌اندازه‌ی حدود دو گرم و نیم طلا پول داده‌اید که طلا نیست.
اجرت، دستمزد تبدیل طلای خام به یک قطعه‌ی آماده است؛ یعنی هزینه‌ی طراحی، قالب‌گیری، پرداخت و کار دست سازنده. هرچه کار ظریف‌تر یا برنددارتر باشد، اجرت هم بیشتر است. اجرت معمولاً بین ۵ تا ۳۵ درصد است.
برای همین دو دستبند هم‌وزن و هم‌عیار می‌توانند قیمت‌های خیلی متفاوتی داشته باشند.
اجرت برنمی‌گردد. وقتی طلای دست‌دوم را می‌فروشید، فقط بابت ارزش خود طلا پول می‌گیرید. اجرت، سود فروشنده و مالیاتی که موقع خرید داده‌اید دیگر به شما برنمی‌گردد.
پس در مثال بالا، قیمت طلا باید حدود ۲۵ درصد بالا برود تا فقط به پولی برسید که روز خرید داده‌اید.
اجرت درصدی است یا گرمی؟ بدون این جواب نمی‌شود دو فروشگاه را مقایسه کرد.
سود فروشنده چند درصد است؟ این عدد جدا از اجرت است و به قیمت اضافه می‌شود.
فاکتور جزء‌به‌جزء است؟ وزن، عیار، نرخ هر گرم، اجرت، سود و مالیات باید جدا نوشته شده باشند.
