برج خنککن (کولینگ تاور) یکی از اجزای حیاتی در خنککاری صنعتی، خطوط تولید و فرآیندها است.
در طراحی و انتخاب Cooling tower، محاسبه صحیح ظرفیت سرمایشی (تناژ تبرید یا کیلووات) اهمیت زیادی دارد. برآورد کمتر تن تبرید واقعی برج خنک کن، باعث می شود دمای آب به مقدار مورد نظر نرسد و گرمتر باشد. محاسبه ظرفیت و توان سرمایشی بیش از مقدار مورد نیاز هم به بیشتر شدن مصرف آب و برق و قیمت بیشتر می انجامد.
بخشی از بازار برج خنک کن که مربوط به تهویه مطبوع و چیلر است، بر اساس شرایط استاندارد چیلر و دمای شهری مثل تهران، تناژ سرمایش نامی را تعریف می کنند. تمام کولینگ هایی که بر اساس تن تبرید در سایت های آگهی شده، بر اساس کم کردن دمای آب به مقدار 5 درجه و در هوای تهران طبقه بندی شده اند.
همانطور که گفتیم این 5 درجه کم کردن دما هم در آب و هوای نسبتا خشک با دمای معتدل انجام می شود. برای مثال فرض کنید شما یک برج خنک کن 500 تن معمولی از سایت تهویه خریده اید. اگر بخواهید این دستگاه را برای چیلر و در شهری مثل آمل استفاده کنید، ظرفیتش به کمتر از 250 تن میرسد!. پس هرچقدر رطوبت یک شهر بیشتر شود، تفاوت تناژ نامی و واقعی کولینگ تاور، بیشتر خواهد بود. در همین مثال اگر شما این دستگاه را به شهر اهواز یا بوشهر ببرید، بصورت کلی نمی تواند آب چیلر را سرد کند.(ظرفیتش صفر می شود)
جواب این مساله متاسفانه به تفکر شرکت ها بر می گردد. بسیاری از تولید کنندگان، صرفا بدنبال فروش کولینگ هستند و به عملکرد آن اهمیتی نمیدهند. بعضی از شرکت ها هم دانش فنی محاسبات و طراحی را ندارند. به همین خاطر از روی سایز بدنه شرکت های دیگر، برای هم اندازه بدنه، یک تناژ تبرید تعریف کردند. در این سایت ها از برج 10 و 15 تن تا 1000 تن را بر اساس ظرفیت نامی می فروشند. البته شما عزیزان که برای پروژه های صنعتی دنبال سیستم خنک کاری هستید باید دقت خوبی داشته باشید و صرفا بدنبال سایتهای تهویه مطبوع نگردید.
پس تا اینجا متوجه شدیم که تن سرمایش یک Cooling tower مثلا 500 تن، ممکن است در شهرهای مختلف و پروژه های صنعتی، از 200 تن هم کمتر باشد!
محاسبه تن تبرید نامی(Refrigeration ton) با استفاده از فرمول زیر انجام می شود(اطلاعات فرایندی پروژه):
q=m*(Tin-To)*4.2
در این فرمول Q ظرفیت سرمایش برحسب کیلووات
m دبی جرمی آب بر حسب کیلوگرم در ثانیه
Tin دمای آب وردی و To دمای آب خروجی بر حسب درجه سانتیگراد
4.2 ظرفیت حرارتی ویژه آب
برای تبدیل کیلووات به تن تبرید، عدد Q را در 0.2843 ضرب کنید.
در بسیاری از پروژههای صنعتی و کاتالوگهای فنی، محاسبات بر اساس واحدهای آمریکایی یعنی دبی آب بر حسب گالن در دقیقه (GPM) و دما بر حسب درجه فارنهایت (°F) انجام میشود. فرمول استاندارد محاسبات در این سیستم به صورت زیر است:
Cooling tower capacity(Refrigeration ton) = GPM*(Tin-Tout)*3
GPM : دبی آب در گردش برج خنککننده (Gallons Per Minute)
Tin : دمای آب ورودی برج خنک کن بر حسب درجه فارنهایت
Tout : دمای آب خروجی کولینگ تاور بر حسب درجه فارنهایت
عدد ۳: ضریب ثابت استاندارد برجهای خنککننده (حاصل ضرب میزان دبی استاندارد یعنی 3GPM به ازای هر تن تبرید در بازه دمایی مشخص).
برای بدست آوردن تن تبرید نامی کولینگ تاور، می توانید از صفحه محاسبه آنلاین ظرفیت کولینگ تاور استفاده کنید.

- اگر می خواهید از نتایج این نرم افزار برای خرید برج خنک کن تهویه مطبوعی ارزان یا برج گرد استفاده کنید، ظرفیت را بین 25% تا 45% بیشتر در نظر بگیرید. زیرا نتایج این نرم افزار برای محاسبه ظرفیت کولینگ تاورهای با کیفیت صنعتی مانند RMS صدق می کند.
- ظرفیت و تناژ تبرید واقعی برج خنک کن مورد نیاز با توجه به شرایط اقلیمی و اطلاعات فرآیندی هر پروژه، با ظرفیت نامی متفاوت می باشد.(در استانهای خوزستان، بوشهر و هرمزگان، ظرفیت واقعی بسیار بیشتری به دلیلی رطوبت و دمای بالای هوا مورد نیاز است)
- این نرم افزار برای محاسبات سر انگشتی توسط RMS-cooling آماده شده و در پروژه های صنعتی حتما نیاز به مشاوره خواهید داشت.
- نرم افزار آنلاین محاسبه سایز و اندازه کولینگ تاور، برای اختلاف دمای بیش از 20 درجه سانتیگراد مناسب نیست.
- اگر دمای آب ورودی در پروژه شما از 55 درجه سانتیگراد بیشتر باشد، نیاز به طراحی خاص خواهید داشت.
- محاسبه ظرفیت و مشخصات کولینگ تاور مداربسته و هیبرید، به گونه ای دیگری انجام می گردد.