
بوی اسپند با بوی زغالی که از زیر دیگهای بزرگ حلیم میآید، مخلوط شده و در فضا پیچیده.
کمی بالاتر، کنار درخت توت، بیرق بزرگی که چوبهی علمش چندین متر میشود، مثل انسان بلند قامتی که اطرافش را کاوش میکند، با وزش باد بطور چشمنوازی تکان میخورد.
بیرق سیاه رنگ است و یک «یاحسین» به رنگ قرمز روی پارچهی ساتنش نقش بسته.
چندمرد با لباسهای مشکی، هرکدام با سن و سالی متفاوت، نزدیک همان درخت توت حلقه گرفتهاند.
با دست چپ، کناریشان را محکم گرفته و با دست راست، سینه میزنند.دستشان که بالا میرود، «حسن» میگویند و وقتی به سینه کوبیده میشود، ذکر «حسین».
سینی لیوانهای شیر، دست به دست میچرخد و بخار داغ از لیوانها بیرون میزند. وسط زمستانیم و هوا سردِ سرد.
پسر نوجوانی نوبت به نوبت کاپشن سینه زن ها را جمع کرده و حالا، با کوهی از کاپشنهایی که در دست دارد، یک گوشه ایستاده.
جمعیت که زیادتر میشود و حلقه وسیعتر، زنان هم فاصلهشان را از مردها بیشتر میکنند.
زنهای مسنتر چون پاهایشان توان ایستادن ندارد،داخل مسجد که گرمتر است، نشستهاندو تسبیح به دست ذکر میگویند.
دخترهای جوان هم با شرم و خجالت، عقبتر از بقیهی زنان، جوری که ببینند ولی دیده نشوند، حلقه را تماشا میکنند.
نیم ساعتی میشود حسن، حسین گفتنها شروع شده.
دیگر کمکم نفس سینهزنها به سختی بالا میآید و رفته رفته صدایشان ضعیفتر میشود.
حلقه با چهار پنج نفر شروع شده بود و حالا دیگر بیست، سی نفری میشوند که خودشان را به هم گره زدهاند و پا به زمین میکوبند.
حسن، حسین... حسن، حسین... فقط همین صدا شنیده میشود.
همین صدا و همان عطر اسپند...
عرقها که روی پیشانیها نشست، صدای نفسنفس زدنها که به گوش رسید، سید میکروفن را دستش میگیرد؛ یک بیت شعر با تحریر خوشایندی میخواند و با همان لرزشی که به صدایش انداخته میگوید: «بلند بگو یا حسین!»
همهی سینهزنها میایستند، سرشان را بالا میگیرند، تمام نفس باقی مانده را در سینه حبس میکنند و با مرد و زنی که گوشه و کنار ایستادهاند یک صدا فریاد میزنند : «یاحسین!»
سید دو سه بار دیگر هم ندا میدهد که بگو یاحسین! و هربار، با صدایی بلندتر از قبل، همه همراهیاش میکنند.
اینها را من درحالی دیدهام که شال بافتنیام چانه تا زیر چشمهایم را گرفته و کلاهم تا بالای ابروهایم آمده.
نمیدانم چندسالهام اما آنقدری سنم کم است که از ترس گم شدن در بین جمعیت، دست مادرم را محکم گرفتهام.
من اینهارا دیدهام و هنوز که هنوز است، آنقدر خوب در ذهنم مانده که میتوانم تا صبح از جزئیاتش بگویم.
من اینهارا دیدهام و هنوز که هنوز است آن دور بیرق حلقه زدنها، آن پا کوبیدنها، آن نفس نفس زدنها و آن خستگیها جلوی چشمانم حرکت میکنند.
من، هنوز که هنوز است خوب به یاد دارم که همه چیز به تو ختم میشد؛ به فریاد زدن اسمت.
هنوز هم وسط بیرمق شدنها، همان توان نیمه جانمان را جمع میکنیم، صاف میایستیم، دست بلند میکنیم و از تهته دل، تو را صدا میزنیم... یا حسین!