پدرم استاد دانشگاه است و مادرم معلم آموزش و پرورش. از اوایل اسفند 98 به واسطه اپیدمی کرونا، خانه نشین شدند. هر دو به دنبال راهی برای انجام فعالیت آموزشی خود بودند. به همین علت، بیش از گذشته درگیر سیستم های آموزش آنلاین شدم تا بتوانم به سوالات پدر محترم پاسخ دهم. اخبار این حوزه را نیز دنبال می کردم.

در اخبار آمده بود که وزارت آموزش و پرورش، محصلین و معلمین را برای استفاده از شبکه های اجتماعی خارجی نکوهش کرده است. با توجه به عدم فراگیری پیام رسان های داخلی، سئوالی که برای نگارنده پیش آمد این بود که پس چه کنند؟ کمی بعد، پاسخ ارائه شد. این وزارتخانه خبر از تهیه و راه اندازی یک شبکه اجتماعی با نام "شاد" داد. شاد مخفف عبارت "شبکه اجتماعی دانش آموز" است.
از این شبکه اجتماعی جدید خبری نبود تا به امروز (جمعه 22 فروردین ماه 1399) که خبر آغاز بهره برداری از این سامانه اعلام شد. در اطلاعیه آموزش و پرورش چند نکته هست که به آنها اشاره می شود:
1- در این پروژه وزارت آموزش و پرورش، دبیرخانه شورای عالی فضای مجازی و وزارت ارتباطات فعالیت داشتند. احتمالا وزارت آموزش و پرورش کارفرمای پروژه بوده است و دو ارگان دیگر، ناظر یا مشاور بوده اند.
2- از مساعدت دانشگاه صنعتی شریف تشکر شده است. احتمالا این پروژه توسط این دانشگاه و احیانا توسط دانشکده مهندسی کامپیوتر و زیر نظر یکی از آزمایشگاه های این دانشکده تهیه شده است.
3- در این اطلاعیه اشاره شده است که کاربران ( مدیران، معلمان و دانش آموزان) می توانند از این لینک به سامانه دسترسی داشته باشند.
4- این سامانه با توجه به بیماری کرونا و لزوم تعطیلی مدارس، با تسریع در آماده سازی همراه بوده است.
سوالات زیر برای نگارنده مطرح است:
1- چرا آموزش و پرورش باید کارفرمای چنین پروژه ای باشد؟چرا به جای اینکه ارائه دهنده ی یک گواهی برای تعیین سطح کیفیت یک سامانه دو طرفه آموزشی باشد، خود کارفرما می شود؟ آیا بهتر نبود به جای اجرای یک پروژه که کار یک شرکت نرم افزاری است و یا ابتکاری برای یک استارت آپ متوسط است، صرفا به تبیین پروتکل های ارتباطی چنین سامانه هایی با مراکز اطلاعاتی این وزارتخانه می پرداخت؟
2- حال به هر علتی این تصمیم گرفته شده است. از اطلاعیه این برداشت می شود که دانشگاه شریف پیمانکار این طرح است. سوال این است که چرا یک دانشگاه باید مجری یک پروژه اجرایی باشد؟ اگر لازم است که یک دانشگاه مجری باشد، چرا دانشگاه شریف؟ در کدام رقابت بین دانشگاه ها، این دانشگاه برنده شده است؟ اگر فرض نگارنده غلط است، تاسف این است که هیچ شفافیتی برای چنین پروژه های مهمی وجود ندارد.
3- این سامانه صرفا بر روی پلتفرم اندروید ارائه شده است. دست اندرکاران به قدری عجله داشتند که حتی نتوانستند ضوابط لازم برای انتشار این سامانه بر روی گوگل پلی یا کافه بازار را رعایت کنند و یا دست کم زمان لازم برای انتشار آن را نداشتند. بیم آن می رود که این سامانه استاندارهای لازم یک اپلیکیشن موبایلی را نداشته باشد.
آموزش و پرورش برای بهره گیری از این سامانه تلفن ۴۳۰۸۱-۰۲۱ را معرفی کرده است. این یعنی یک بخش قابل توجهی از ستاد این وزارتخانه می بایست در این خصوص فعالیت کنند. کاری که بخش پشتیبانی یک کسب و کار انجام می دهد.
ما در ایران فقط شعار کوچک سازی دولت را می دهیم اما حتی در به کارگیری یک سامانه آموزشی هم باید خود مجری باشد. باید خود طراحی کند، خود پیاده سازی کند و باید خود بهره برداری کند.