مرگ

ء
هشدار. بسیار طولانیست.
به تو از تو می نویسم
به تو ای همیشه در یاد
ای همیشه از تو زنده
لحظه های رفته بر باد

توی جاده بودیم که بهم گفت:" آرزو دارم برم کنسرت ابی، میترسم ابی بمیره و من تو حسرت شنیدن صداش بمونم."
مرگ واژه ی ترسناکیه. رفتن، نبودن، نداشتن، نیستی.
اما برای من واژه ی آشناییه. با خودم خلوت میکنم و مرگهایی رو که دیدم می شمارم.
مرگهای زیادی بوده.
مرگ دوست
مرگ قوم و خویش
مرگ عزیز
مرگ غریبه ترها
و در همه‌ی این مرگها هربار انگار تکان کوچکی به من هم داده شده.
اولین مرگی که حسش کردم، دختر داییم بود. دخترکی هم سن و هم قد من که با من تفاوتهای زیادی داشت.
من یک بچه‌ی عادی بودم اما او نبود. بیمار بود و ناتوان از درک دنیای پیرامون.
اما دوستش داشتم.
خواهرکی بود هم سن که اگرچه هم بازی نبود اما ساعتهای زیادی یواشکی و دور از چشم دیگران باهاش حرف می‌زدم، قصه می بافتم و سعی می کردم دنیای بی رنگ و بی صداش رو درک کنم.
سفر بودیم و رسیدیم و خاطرم هست که صدای فغان و گریه بی امان می شنیدم و تو عالم بچگیم غرق بودم که با جای خالی عفت مواجه شدم.
گوشهای شنوای دنیای کودکی من، اون خواهرک زیبا و همیشه آرام توی رختخواب همیشگیش گوشه‌ی هال خونه دایی نبود.
دختردایی کوچکترم ترسیده بود از نبود خواهرش، من اما آوار به سرم بود که حالا عفت کجاست و کی یواشکی در گوشش براش قصه می بافه؟
با رفتن عفت بخشی از کودکی من در من مرد.
وقتی ده ساله بودم و تب مالت گرفتم و سخت بیمار بودم، شبها که ترس برم می داشت که نکنه دیگه بیدار نشم، با فکر اینکه اگه بمیرم عفت میاد دنبالم و ما بالاخره باهم بازی می کنیم می خوابیدم.
نمردم و خوب شدم.
سالها گذشت. شهریور ماه بود. روبروی در تراس توی هال خوابیده بودم با زنگ تلفن سبز رنگ آلمانی مون بیدار شدم.
شوهرخاله م بود. گفت که باباحجت فوت کرده و باید جوری که مادرم هول نکنه بهش بگیم.
ترس برم نداشته بود اما چیزی توی دلم هری ریخته بود.
اگه به مامان بگیم و او هم بمیره چی؟
یادم نمیره که وقتی همه به سمت خانه پدربزرگم روانه بودن، من با پدرم و شوهرخاله‌م داشتیم از کارخانه، یخ می خریدیم. شهریور بود ولی هوا هنوز گرم بود و خیل عزاداران آب خنک طلب می‌کردن.
اولین صحنه مواجهه من با مردی که تمام تابستانها رو در حیاط خانه‌ش بازی کرده بودم، جلوی مادربزرگم ایستاده بود تا ما ظهر تابستان به آب حوض تنی بزنیم، یه تابوت کوچک وسط حیاط بود.
بابا حجت مرد ظریف و ریزاندامی بود. همیشه کلاه سر می‌کرد. همیشه چایی رو داغ هورت می‌کشید و حتی در مریضترین روزهای خودش، ما رو از دستهای پیر و چروک اما مهربانش محروم نمی‌کرد.
و من به عنوان نوه دختری پای سماور برای مهمانان عزای مردی چای می‌ریختم که بیش از همه مراقب آلرژی من به درخت انجیر وسط حیاط بود.
باز هم تلفن بود و این بار صدای لرزان عمو.
علّیه همبازی من بعد از عفت، دختر عموی سبزه رویی که شکار دست بی رحم سرطان شده بود و ماههای آخر حتی نمی گذاشت ببینمش، از بین ما رفته بود.
با علّیه بلوزهامونو برعکس می پوشیدیم. توی حیاط بزرگ خونه‌ی عمو گِل بازی می کردیم و از درخت توت توی لته بالا می‌رفتیم.
بعدازظهرها چایی می‌خوردیم و عرق می‌کردیم و بلند می‌خندیدیم.
وقتی برای علّیه دم در فاطمیه‌ای که بارها توی روزهای عاشورا بازی کرده بودیم هواری کشیدم، دختر عموی دیگری جلوم ایستاد و گفت گریه نکن، پاشو خواهرهاشو دلداری بده.

و مرگ دست از سر کودکی و نوجوانی من بر نمی داشت.
عماد داماد خانواده بود و روزها درگیر بیماری پدرش توی بیمارستان. پدر عماد رو دوست داشتم. کم دیده بودمش اما روی خندانش رو دوست داشتم. خاطره ناهاری که با خواهرم و عماد توی خونه فرهنگیان خورده بودیم یادم بود. داستانی از تابلوی قرآنی که روی دیوار کنار میز ناهارخوری بود و منظره پنجره رو به حیاط.
و مرگ از پی مرگ.
مادر زندایی مادرم که توی خونه ش خاطره ها داشتم. از روی خندون و نگاه پر رمزش شیطنت می‌بارید.

توی کلاس آزمایشگاه هیدرولیک بودم. گوشی سونی اریکسونم زنگ خورد. جواب ندادم. دوباره زنگ خورد. بی صدا از کلاس بیرون خزیدم و پنج دقیقه بعد داشتم به طرف در دانشگاه می دویدم. عمو محمدحسین رفته بود. اون عموی خندون و پراحساس که کامیون داشت، آسم داشت و هربار من از بالای پله‌ها با اعتماد کامل به دستهاش خودمو پرت می‌کردم توی بغلش. اون عمویی که صورت گردم شبیهشه و وقتی می‌اومد از کنارش جم نمی‌خوردم. عمو محمدحسین سرفه می‌کرد و من نگاهش می‌کردم. عمو محمدحسین اواخر خیلی مریض بود. عمومحمدحسین مرده بود.

تا مرداد.
توی هال خوابیده بودم. روز قبلش ستاره خانم جان رو در بیمارستان دیده بودم و توی دلم هزاربار آرزو کرده بودم که کاش زودتر مرخص شه. دوست نداشت توی بیمارستان بمونه. از بوی بیمارستان بدش میومد. گلابی دوست داشت.
ساعت شش صبح این بار پدرم قاصد بود. گفت بیا بیمارستان حال مادربزرگت خوب نیست.
و من دم در بیمارستان با لشکر شکست خورده‌ی خاله ها و دایی‌ها مواجه شدم.
ستاره خانم جان رفته بود. اون مادربزرگ لجباز و بداخلاق که سالهای آخر قربانت بشم از زبانش نمی‌افتاد، مادربزرگ شبهای یلدا، مادربزرگی که خوراکی های خوشمزه ش رو وقتی می‌رفتی خونه‌ش از کابینتها در می‌آورد، مادربزرگ شبهای طولانی تابستان، مادربزرگی که مربای کیوی رو خوشمزه می‌پخت و بعد از اون هیچ وقت مربای کیوی نخوردم‌، مادربزرگ گل گلی پوشم رفته بود.
تا سه روز ایستادگی کردم. گریه نکردم. و روز سوم، برگشته از مزار با مانتو روی مبل ولو شدم و بی امان اشک ریختم.

لابلای این مرگها، مرگهای دیگری هم بود. رفتن ابرام که فامیل دوری بود و اما صدای خنده هاشون وقتی با پری و جمشید و لیلا توی خونه‌ی ما می‌خندیدیم و دماوند از ما گرفتش.

جمعه بود. تازه بیدار شده بودم. گوشیم زنگ خورد و تا بهش برسم قطع شد. دوستی بود که مدتها ندیده بودمش.
خودم زنگ زدم و صدای گریانش گفت محبوبه، سعید فوت کرد.
سعید؟ نه باورم نمی شد. قرار بود وقتی با فرنوش و پاییز از سبزوار برگشتن، بیان پیشم. قرار بود دختر کوچولوش رو بغل کنم و بهش بگم من عمه تم.
و جاده سعید رو از ما گرفت. از گریه ناتوان بودم. فکرم پیش فرنوش و پاییز بود و تنهایی سعید تو لحظه های آخر توی اون جاده تاریک و سرد و برفی.
سعید آدم تنهایی بود. اما با فرنوش لبخند می‌زد. پاییز به زندگیش رنگهای گرم بخشیده بود. و حالا دوست نازنینم توی تنهایی رفته بود. درست همونجور که همیشه خودش می‌گفت.
روز اسباب کشی از خونه‌ای که سعید خیلی از وسایلش رو جابجا کرده بود و چیده بود، دلشکسته بودم و موقع برداشتن آینه‌ای که سعید به دیوار نصبش کرده بود، بغضم ترکید.

وقتی ریحانه توی بیمارستان بستری بود، به ما گفتن امیدی نیست.
هربار وقتی کسی مریض میشه، وقتی میره پیش دکتر من چیزی توی دلم هری می‌ریزه.
وقتی دوستان دورتر تماس می‌گیرن. وقتی فامیل بهم زنگ میزنه.

مرگ در همه‌ی زندگی من به وفور جریان داشت.
درست مثل زندگی تو.
من اما فرصت عزاداری نداشتم. من دختر قوی فامیل بودم. اونی که از هیچی نمی‌ترسه. اونی که بلده دیگران رو آروم کنه.
من در همه‌ی غمها شریک بودم بی اونکه کسی در غم من شریک باشه و من همه ی گریه هامو توی خلوت کردم.
مرگ همیشه مثل یک یار وفادار توی هرسال زندگی من از کودکی تا امروز، سوغاتش رو به من داده.
هرسال کسی رو از من گرفته و هربار با لبخند آرامش به یادآوری کرده که روزی نوبت من هم می‌رسه.
شاید عجیب باشه اما من بارها مرگ خودم رو، واکنش اطرافیانم رو و لحظه های عزای خودم رو توی ذهنم بازسازی کردم.
اینکه هرکسی چه میکنه. اینکه شب اول برام قرآن می‌خونن. اینکه چه خاطراتی ازم تعریف می‌کنن. اینکه بعد از ناهار روز سوم، کی اولین خاطره خنده دارش از من رو تعریف می‌کنه. اینکه کیا هربار شب جمعه بعد از خوردن شامشون برام فاتحه می‌خونن. و اینکه کم کم من هم تصویری میشم توی آلبوم خاطرات. هر از گاهی، سالی یکبار ورقی می‌خورم و یادی ازم میشه.
خاطره‌ی دوری میشم.
و کیا ممکنه شبی مثل امشب بنشینن و به مرگ فکر کنن و من رو به یاد بیارن.
من از مرگ نمی ترسم. از این پازل مرتبی که توی کودکی داشتم و با رفتن عفت گم شدن تکه‌هاش شروع شد و پازلم ناقص شد و هرسال بیشتر ازش کم شد، می‌ترسم.
از اینکه می‌ترسم که خودم آخرین تکه پازل باشم.
از این می‌ترسم که تا رفتن خودم قراره چندتا فقدان دیگه رو تجربه کنم.
من نمی‌ترسم که زندگی نکرده باشم. من می‌ترسم که خاطره‌هام کم باشه. می‌ترسم توی روزهای آخر تصویرهای توی ذهنم کمرنگ بشن. می‌ترسم یادم بره قیافه هاشون، تن صداشون و شکل لبخندشون.
مرگ وفادارترین یار آدمیزاده. اونی که لحظه‌ی آخر خودش دست آدمو می‌گیره. می‌دونم که مرگ با من بی رحم نخواهد بود یا حداقل امیدوارم!