گاهی آدم دلش می‌خواهد فقط بنویسد.
نه برای لایک گرفتن،
نه برای دیده‌شدن،
نه برای اینکه کسی زیر نوشته‌اش چیزی بنویسد.
فقط می‌خواهد حرف بزند؛
مثل آدمی که بعد از یک روز طولانی، گوشه‌ای می‌نشیند و بالاخره نفس راحتی می‌کشد و می‌گوید:
«بگذار امشب هرچه در دلم هست، بگویم.»
امشب من همان آدمم.
مردی که بیشتر از پنجاه سال است با یک قلم زندگی می‌کند.
از همان سال‌هایی که هنوز بچه بودم و دنیایم کوچک بود، قلمم کنارم بود. آن روزها نه فضای مجازی بود، نه هوش مصنوعی، نه تصویرساز و نه هزاران ابزار دیگری که امروز برای نوشتن و انتشار در اختیار آدم‌هاست.
یک کاغذ بود و یک قلم.
و گاهی حتی همان کاغذ هم پیدا نمی‌شد.
اما می‌نوشتم.
گاهی شعر،
گاهی داستان،
گاهی یک دلنوشته،
گاهی چیزی که خودم هم نمی‌دانستم اسمش چیست.
فقط می‌دانستم باید بنویسم.
فکر می‌کنم در این پنجاه و چند سال، هزاران نوشته روی کاغذ آورده‌ام؛ شعر، داستان، مقاله، خاطره و دلنوشته.
خیلی از آن‌ها هیچ تصویری نداشتند.
اصلاً قرار نبود داشته باشند.
گاهی اگر دلم می‌خواست، خودم با همین دست‌ها یک نقاشی ساده گوشهٔ کاغذ می‌کشیدم؛ یک تصویر کودکانه و بی‌ریا.
و همان برای من کافی بود.
من از سیاست شروع نکردم
من وقتی دوازده‌ساله بودم، کشورم روزهای بزرگی را تجربه کرد.
انقلاب ۱۳۵۷ را دیدم؛ اما آن روزها یک پسربچه بودم.
از سیاست چیزی نمی‌دانستم.
امروز هم خودم را متخصص سیاست نمی‌دانم.
هیچ‌وقت هم ادعا نکرده‌ام که سیاسی‌نویسم.
من فقط زندگی را دیده‌ام.
درد را دیده‌ام.
رنج را چشیده‌ام.
و شاید به همین دلیل است که وقتی درد آدم دیگری را می‌بینم، نمی‌توانم به‌سادگی از کنارش عبور کنم.
من روستازاده‌ای هستم که در تهران بزرگ شدم.
زندگی همیشه برای من ساده نبوده است.
شاید به همین دلیل از کودکی، وقتی رنج کسی را می‌دیدم، دلم می‌خواست چیزی درباره‌اش بنویسم.
نه برای اینکه کسی را نصیحت کنم.
نه برای اینکه خودم را دانا نشان بدهم.
فقط برای اینکه شاید یک نفر، یک روز، نوشته‌ام را بخواند و بفهمد:
«من تنها نیستم؛ یک نفر دیگر هم این درد را فهمیده است.»
امشب درد من چیست؟
امشب درد من فقط یک درِ بسته است.
یک محدودیت.
یک «نمی‌شود».
یک «دسترسی ندارید».
یک «این امکان برای شما وجود ندارد».
و شاید برای بعضی‌ها این چیزها خیلی کوچک باشد.
اما برای آدمی مثل من، که تمام زندگی‌اش را با نوشتن گذرانده، گاهی یک درِ بسته فقط یک درِ بسته نیست.
گاهی یعنی: چطور بنویسم؟
چطور منتشر کنم؟ چطور داستانم را به دست خواننده برسانم؟
چطور چیزی را که سال‌ها در ذهنم ساخته‌ام، به دیگران نشان بدهم؟
من تصویر را دوست دارم. فناوری را هم دوست دارم.
از ابزارهای تازه یاد می‌گیرم و تجربه می‌کنم.
اما یک چیز را هیچ‌وقت فراموش نمی‌کنم:
من قبل از همهٔ این‌ها نویسنده بودم.
وقتی تصویری نبود، می‌نوشتم.
وقتی اینترنت نبود، می‌نوشتم.
وقتی شبکه‌های اجتماعی نبودند، می‌نوشتم.
وقتی کسی نوشته‌ام را نمی‌دید، باز هم می‌نوشتم.
پس اگر امروز یک راه بسته شود، چه؟
راه دیگری پیدا می‌کنم.
اگر آن راه هم بسته شود، باز دنبال راه دیگری می‌گردم.
چون لیمان عادت ندارد پشت درِ بسته بماند.
قلم، عشق قدیمی من است
شاید عجیب باشد، اما برای من قلم فقط یک وسیله نیست.
قلم، بخشی از زندگی من است.
از کودکی کنارم بوده. با من بزرگ شده. روزهای خوب و بد مرا دیده.
با من خندیده و با من گریه کرده. من به قلمم خیانت نمی‌کنم.
اگر روزی تمام تصویرسازان دنیا هم درهایشان را به روی من ببندند، باز قلمم را زمین نمی‌گذارم.
آن روز شاید تصویر نداشته باشم. اما داستان خواهم داشت.
شاید عکس نداشته باشم. اما کلمه خواهم داشت.
شاید هیچ ابزار تازه‌ای در اختیارم نباشد. اما هنوز یک چیز دارم:
ذهنی که داستان می‌سازد و دستی که می‌تواند بنویسد.
و باور کنید گاهی یک داستان آن‌قدر می‌تواند تصویر بسازد که دیگر به هیچ تصویر دیگری احتیاج ندارد.
خواننده می‌تواند با کلمات من، یک پیرمرد را ببیند.
یک کودک را ببیند. یک مادر را ببیند. یک سرباز را ببیند. یک کوچه را ببیند. یک خانه را ببیند.
حتی می‌تواند صدای گریهٔ کسی را بشنود، بدون اینکه هیچ بلندگویی آن صدا را پخش کرده باشد.
این قدرت کلمه است.
اما یک سؤال هنوز در دلم مانده من آدم سیاسی نیستم. اما یک انسانم. یک ایرانی‌ام.
و وقتی می‌بینم کشورم سال‌ها با محدودیت، فشار، تحریم، اتهام و نگاه‌های مختلف از بیرون روبه‌رو بوده، طبیعی است که سؤال‌هایی در ذهنم شکل بگیرد.
چرا؟ چرا این‌همه محدودیت؟ چرا این‌همه فشار؟
چرا نام ایران گاهی خیلی راحت در میان اتهام‌ها و اختلاف‌ها قرار می‌گیرد؟
چرا مردم عادی باید بخشی از سنگینی این وضعیت را روی دوش خود احساس کنند؟
من برای این سؤال‌ها نسخهٔ سیاسی ندارم. ادعای کارشناس بودن هم ندارم.
فقط یک سؤال دارم. سؤالی که شاید سال‌هاست در ذهن خیلی از مردم وجود دارد.
و شاید جوابش را باید کسانی بدهند که اطلاعات و مسئولیت بیشتری از من دارند.
من فقط می‌توانم چیزی را که می‌بینم و حس می‌کنم بنویسم.
من آرزو دارم ایران را سربلند ببینم, این آرزو برای من عجیب نیست.
هر انسانی دوست دارد سرزمینش آباد باشد.
دوست دارد مردمش زندگی آرام‌تری داشته باشند.
دوست دارد جوان‌های کشورش استعدادهایشان را نشان بدهند.
دوست دارد علم، صنعت، فرهنگ، هنر و اقتصاد کشورش رشد کند.
دوست دارد وقتی نام کشورش می‌آید، مردم به تاریخ، فرهنگ، هنر و توانایی مردم آن سرزمین فکر کنند.
من هم همین را می‌خواهم. نه بیشتر. نه کمتر.
من معتقدم مردم ایران استعداد کم ندارند.
خیلی از ایرانی‌ها اگر فرصت پیدا کنند، می‌توانند کارهای بزرگی انجام دهند.
اما استعداد به‌تنهایی کافی نیست.
فرصت لازم است. برنامه لازم است. آرامش لازم است.
و از همه مهم‌تر، باید راهی برای شکوفا شدن این توانایی‌ها وجود داشته باشد.
و اما خودِ لیمان...
شاید کسی با خودش بگوید:
«خب لیمان، اگر این‌همه محدودیت وجود دارد، چرا ناراحتی؟»
جوابم ساده است. چون من هم انسانم.
من هم خسته می‌شوم. من هم گاهی دلم می‌گیرد.
من هم دوست دارم کاری را که دوست دارم، بدون دردسر انجام بدهم.
من هم گاهی پشت یک در بسته می‌ایستم و با خودم می‌گویم:
اما بعد، قلمم را برمی‌دارم.
لبخند کوچکی می‌زنم و می‌گویم:
«عیبی ندارد... یک راه دیگر پیدا می‌کنیم.»
این شاید خلاصهٔ زندگی من باشد.
هر وقت راهی بسته شد، دنبال راه دیگری گشتم.
هر وقت چیزی از دست رفت، سعی کردم چیز دیگری بسازم.
هر وقت نوشته‌ای گم شد، دوباره نوشتم.
هر وقت کسی من را ندید، باز هم نوشتم.
چون برای من نوشتن فقط یک کار نیست.
و آدم عشقش را به این راحتی کنار نمی‌گذارد.
امشب فقط خواستم این‌ها را با دوستانم در میان بگذارم.
نه برای گلایه از کسی. نه برای متهم کردن کسی.
نه برای سیاسی‌نویسی. فقط برای اینکه بگویم پشت این نوشته‌ها، یک انسان نشسته است.
انسانی که سال‌ها زندگی کرده، رنج کشیده، خوشحال شده، شکست خورده، دوباره بلند شده و باز نوشته است.
شاید بعضی نوشته‌های من خوب باشند و بعضی نه.
شاید بعضی داستان‌هایتان را دوست داشته باشید و بعضی را نه.
اما یک چیز را مطمئن باشید:
هر کلمه‌ای که از قلم لیمان بیرون می‌آید، بخشی از زندگی اوست.
و اگر فردا یک در دیگر هم بسته شد، باز نگران نباشید.
لیمان پشت در نمی‌ماند.
می‌رود و در دیگری را پیدا می‌کند.
و اگر هیچ دری پیدا نکرد...
می‌نشیند و روی همان دیوار، با قلمش عکس یک در می‌کشد.
بعد آرام می‌گوید:
چون لیمان هنوز همان پسربچه‌ای است که یک روز قلمی برداشت و شروع کرد به نوشتن.
و تا وقتی قلم در دستش باشد،
✍️ محمدعلی مقیسه (لیمان) ❤️
