ویرگول
ورودثبت نام
لیلا طیبی
لیلا طیبی
لیلا طیبی
لیلا طیبی
خواندن ۶ دقیقه·۴ سال پیش

علیرضا بهنام شاعر و نویسنده‌ی تهرانی

استاد "علیرضا بهنام" شاعر، نویسنده، کارگردان، روزنامه‌نگار، منتقد ادبی و هنری ایرانی، زاده‌ی ۱۱ اردیبهشت سال ۱۳۵۲ خورشیدی در تهران است.

وی فارغ‌التحصیل کاردانی سینما و کارشناسی مهندسی عمران است. 



▪فعالیت‌های هنری و ادبی:

- کارگردانی مستندهای آقای خاطره و سفر به ماضی بعید

- کارگردانی نمایش بامبی لند ۱۳۸۴

- برگزاری پرفورمنس اینستالیشن نرد باختن گالری طراحان آزاد ۱۳۸۵

- آغاز روزنامه‌نگاری حرفه‌ای به عنوان مسوول صفحه‌ی سینما ماهنامه‌ی شباب ۱۳۷۳

- خبرنگار روزنامه‌های اخبار، بامداد نو، همبستگی و هفته‌نامه‌های مهر و جامعه‌ی مدنی

- دبیر سرویس فرهنگی در روزنامه‌های صدای عدالت، آزاد، مدبر، ایران جمعه، روزان، هدف و اقتصاد، نوآوران و هفته‌نامه‌های در آستانه‌ی فردا، ندای قومس، تپش، وقت خبرگزاری آنا

- دبیر تحریریه‌ی روزنامه‌ی ثروت، ماهنامه‌ی کتاب سه هفته و پایگاه‌های خبری کافه آرت و دیباچه

- معاون سردبیر روزنامه‌ی صبا

- سردبیر بخش انگلیسی هفته‌نامه‌ی نواندیش

- همکاری با تحریریه‌ی نشریات کلک، ایران جوان، همشهری، اعتماد، شرق، اعتماد ملی، وقایع اتفاقیه فرهنگ و سینما، فیلم و سینما، سینما تئاتر، هفتاد و هفت و...

- دبیر شعر پایگاه اینترنتی والس

- داور جوایز شعر والس، منتقدان مطبوعات، صلح و دوستی، احمد شاملو

- داور جشنواره‌ی سینما - حقیقت

- قائم مقام دبیر جوایز روزی روزگاری و خورشید

- دبیر بخش ایران سایت ادبی the muse apperentice guild

- عضو کانون نویسندگان ایران و انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران. 



▪آثار منتشر شده:

• شعر:

- عقربه‌ها دور گردباد - نشر خورشید سواران ۱۳۸۰ 

- نیمه‌ی من است که می‌سوزد - نشر معیار ۱۳۸۲ 

- ماه شایعه می‌سازد - متن دوزبانه آلمانی فارسی- نشر حکیم - ۲۰۰۶ - کلن 

- وقتی شبیه عجیب - نشر ثالث ۱۳۸۶ 

- صدایم کن خضرا - نشر ناکجا ۲۰۱۲

- چشمی عجیب مورب و منقوش سر می‌خورد روی شامگاه - گزیده شعرها همراه با مقدمه و برگردان دانمارکی سیمون بیورکمن - نشر Afterhand 2012 - دانمارک

- چه - نشر افراز - ۱۳۹۲

- دانه‌های برف در کسوف تابستان - گزیده‌ی شعرها - نشر نصیرا - ۱۳۹۲

- طرحی از فضای خصوصی - مجموعه شعر - نشر بوتیمار - ۱۳۹۶


• ترجمه شعر:

- کلاه کافکا - شعرهای ریچارد براتیگان - نشر مشکی ۱۳۸۴ (چاپ پنجم ۱۳۹۳)

- بام شکسته‌ی دنیا - شعر شاعران کشورهای مختلف - نشر مینا ۱۳۸۵ 

- شب‌تاب‌ها - شعرهای رابیندرانات تاگور - نشر مشکی ۱۳۸۷ 

- هایکوهای نسل بیت - شعرهای آلن گینزبرگ، جک کرواک و گری اسنایدر - نشر مینا ۱۳۸۸

- عاشقانه‌های شاعر گمنام - شعرهای منتشرنشده ریچارد براتیگان - نشر مروارید - ۱۳۸۸

- در عشق باران می‌بارد - عاشقانه‌های ریچارد براتیگان - نشر سرزمین اهورایی - ۱۳۹۱ 

- ساعت چند است؟ - اشعار کوتاه امی لاول - نشر نصیرا - ۱۳۹۲ 

- عشق ستاره‌ای درخشان است - عاشقانه‌های لنگستون هیوز - نشر سرزمین اهورایی - ۱۳۹۳

- خوش‌شانس‌ها - گزیده اشعار چارلز بوکوفسکی - نشر مروارید - ۱۳۹۵

- پاپوش - گزیده شعرهای ناتالی کوئینتان - نشر نصیرا - ۱۳۹۵

- سوخته از معصومیت - آنتولوژی شاعران نسل بیت - نشر بوتیمار - ۱۳۹۶

- مرثیه بر مرگی سهمناک - گزیده شعرهای کلود استبان - نشر حکمت کلمه ۱۳۹۶

- عشق و گردش به چپ - اشعار عاشقانه کارل مارکس - نشر سرزمین اهورایی - ۱۳۹۶

- عشق سگی است دربان جهنم - عاشقانه‌های چارلز بوکوفسکی - نشر سرزمین اهورایی ۱۳۹۷


• داستان:

- حلقه‌ای که ما بودیم - مجموعه داستان - نشر امرود - ۱۳۹۲


• نمایشنامه:

- نه من و آمد و رفت - دو نمایشنامک از سامویل بکت - نشر مشکی ۱۳۸۷ 


• سینما:

- اسطوره‌ی قهرمان تنها - نشانه‌شناسی فیلم‌های مسعود کیمیایی - نشر نصیرا - ۱۳۹۵


• اندیشه:

- منتسکیو - نشر مشکی - ۱۳۸۷ 

- تا شادمانه مرا ببینند - درباره‌ی اشعار محمد شمس لنگرودی - نشر سرزمین اهورایی - ۱۳۹۶


• روزنامه‌نگاری:

- خبرنویسی به زبان ساده - نشر امرود - ۱۳۹۲

- دیوانه‌ها در زمین بازی - گفت و گو با نویسندگان نسل بیت - نشر حکمت کلمه - ۱۳۹۶


 

▪نمونه‌ی شعر:

(۱)

[صدايم كن خضرا]

صدايم كن خضرا

با كله‌ی سنگينم

و پلك‌هايی كه می‌بارند

*

صدايم كن خضرا

با صدای زنی كه می‌گفت

"صدای تو خوب است"

*

صدای تو خوب است

بيرون كن از گلوی دريده‌ات فرياد کن

آوار كن نگاه خسته‌ات را بر گله‌های رونده در كوچه‌های شهر

*

صدای تو خوب است خضرا

فرياد آن زنی است كه می‌گفت

"بر سه‌شنبه برف می‌بارد"

*

برف سنگين روی سه‌شنبه‌های شهر

دو چشم وامانده از منظره‌ی واپسين

صدايم كن خضرا


(۲)

[با شكل وارونه‌ي اتاق]

چه زود آمده‌ای چه دير

با چشم‌هايت جوان و نگاهت سالخورده

با شكل وارونه‌ی اتاق به پيشواز می‌آيم

*

داوودیی‌های حياط وارونه گل داده‌اند

و كلاغ با صدای بلبل می‌خواند به تحرير

از موج‌های رنگی و جوان خبری نيست

*

پشت ميزی اريب در كرانه‌ی اين صبح

آن مرشدی شدم كه واژه‌هاش معنای برعكس می‌دهند

با عشق در حوالی ترديد و از روی صندلی بيا برويم تا نيامدن‌های گاه به گاه و ترنمی روزانه از درگاه فصل

*

فصل كبوتر است بيا

نسيم در زاگرس غوغا می‌كند

آفتاب از هشت جهت می‌ريزد روی زمين

از دير از دورهای جوانی بيا

و ما عبارت از نسيم‌های جوانيم در كاكل روزگار

از حوالی زاگرس اريب می‌آييم قطع می‌كنيم سرما و دود را

پای دماوند

*

می‌خوانيم درهم چه زود

چه دير می‌رسيم.


(۳)

[با ضربه‌های دف]

در اين گوشه‌ها

به نفرين زمين بند شده‌ام

زمان

می‌گذرد از من

و چشم‌هات بالای هيكلی رقصنده

بيدارم می‌كند

*

پيچيده در سرنا و با ضربه‌های دف

از من عبور می‌كنی.


(۴)

[در ساعت پنج صبح]

{برای عمید صادقی‌نسب و صدایش که جاودانه شد…}  

در ساعت پنج صبح

«چرا فرق دارد تاریکی با تاریکی»

در ساعت پنج صبح

از دست یک نفس کجا در برود شاعر

سبیل­‌هایش را کجا پنهان کند

وقتی صدای دو­رگه­‌اش طنین انداخته در تمام بیمارستان­‌های عالم

 *

دف می­‌زنند پرنده­‌ها با صدای مردانه­‌ای که نمی­‌پیچد

می­‌پیچد در چهارراهی نرسیده به گوش­‌ها

در هیس هیس و غبار

گم می­‌شوند

در ساعت پنج صبح

*

درست در ساعت پنج صبح

با شیخ حسن جوری

چطور می­‌شود عاشق بود

وقتی عقربه کج می­‌ماند

روی سر

صدا خاموش می­‌شود در میدان باشتین

* 

سراغ چنگیز را

از که باید گرفت

تا دوباره بگوید

«زنده است هنوز»

در ساعت پنج صبح.

 

(۵)

[بر سر چوب] 

سرت تکان می­‌خورد در باد

روی سرت بر سر چوب

زور است این که دور و برت هجوم برده به سرت

زور است

زور است که می­‌زنی بروی آن بالا

تصویر تکان نمی­‌خورد

باد که می­‌وزد

دود را هم تکان نمی­‌دهد

تصویر محو می­‌شود

خیابان محو

دودی غلیظ

نشسته در عمق با زور

*

در حصار آهنی

پرنده را فراموش نمی­‌کنی

روی سرت تکان می­‌خورد در باد

سرت بر سر چوب.

 

(۶)

[گفتم پناه به ابروت] 

حدوث عاطفه در من

وقت خالی اغيار بود

وقتی كه زيبايی رفته بود زيبايی بچيند تنها سه بار

*

گفتی چرا زمين كج است و هی گل مي­‌زنند به دروازه­‌ی خودی

با شيخ­‌های خليج چكار دارند كه هی فارس مي­‌شود آب­‌هاس مواج اطراف برج­‌العرب

گفتم پناه به ابروت

 *

گفتی كبوترها از آشيانه­‌ها به شيان كوچ می‌كنند

زمين­‌های هكتاری

رفتار رو به بالای زمين را و لالای آب سرازير مي­‌شوند

گفتم پناه به ابروت

*

گفتی الواح مستور شسته مي­‌شوند از آب

كتيبه­‌ها را بادی اريب از سر در عمارت­‌ها تراشيده است

و شعر شايعه­‌ای است نامعقول پيچيده در دست­‌های خالی

گفتم پناه به ابروت

*

گفتی بارها كج شدند و منزل به ما نمی‌رسد

بندرهای خالی كشتی‌های غريب را تارانده­‌اند

و از فراز دكل تنها سراب جزيره است با نقش‌ه­ای مفقود

گفتم پناه به ابروت

 *

گفتی چرا بيگانه‌ايم؟

گفتم بيگانگی بار زمين است بر دوش اطلسی معكوس

وقتی پرنده ممنوع می‌شود

درخت ممنوع

و آدم­‌ها با گل­‌های سيمانی به وعده­‌گاه می‌روند

گفتی چرا سيمان؟

گفتم پناه به ابروت

 *

گفتی به هسته­‌های ملموس ميوه­‌های ناديدنی دست يافتيم

حالا كه نان نداريم

هسته ميل می‌كنيم با نان شيرينی

گفتم پناه به ابروت

*

گفتی رنگ را پاك می‌كنيم كه زيبايی

هميشه ناديدنی باشد

با چهره­‌های بی‌رنگ خيابان را مرور می‌كنيم

گفتم پناه به ابروت

*

گفتی به قيس می‌گوييم جنون را بر باد سوار كند

ببرد به شهری در غياب ليلی‌

بريزد به پای كبوترانی با بغبغوی بيگانه

گفتم پناه به ابروت

*

حدوث من وقت خالی زمين

و انجير ميوه­‌ای بود با برگ­‌های درشت

ممنوع بود صدای شب از گلوی مرغ سحر

ناله سر كردم و رفتم تا دم­دمای صدايی منتشر از حنجره­‌های بشقابی

گفتم پناه به ابروت.



گردآوری و نگارش:

#لیلا_طیبی (رها)



منابع

www.shamlouaward.org

www.jenzaar.com

www.isna.ir





۱
۰
لیلا طیبی
لیلا طیبی
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید