
از وقتی که شخصیت مسعود رو دست و پا شکسته توصیف کردم، مدام نگرانم و دو دل که آیا کار درستی کردم که شلخته وصفش کردم؟ آیا درست بود که به زنش اهمیت نده؟ آیا ... آیا .... آیا ... ؟
سوال بهتر اینه که مردی که من میتونم توصیفش کنم، چه شکلیه؟ مردی که من بتونم ریز به ریز بگم که چی تو سرشه و چه شکلیه، از دنیا چی میخواد و عاشق چه زنی میشه، باید چه شکلی باشه؟ قطعا آدمای مختلفی در جهان هستند، اما در این مرحله از زندگی تنها زن زندگی قابل وصف خودم و تنها مرد زندگی قابل وصف، مرد درونی خودمه. مرد درون من، یا بخش مردانهی من همان مسعوده. شاید این یک کوره راهی باشه برای اینکه خودم رو بیشتر تفتیش کنم (که بشدت به این کار علاقه دارم) و مسیری باشه برای هر کس دیگری که یا خودش مسعوده و یا مثل من مرد درونش مسعوده.
امروز داشتم به خودم میگفتم یا در واقع از خودم میپرسیدم که با توجه به اینکه اینهمه صفحهی مجازی هست و اینهمه صدا تو جهان هست، چرا کسی باید بیاد صفحهی منو بخونه؟ یه نویسندهی بی سابقه، بی تجربه، پر از غلط در توصیف فضا و هزارتا چیز دیگری که حتی خودش هنوز نمیدونه وجود داره.
جواب دادن به این سوال خیلی سخت بود خدایی. چون داشتم تلاش میکردم که دلیلی بتراشم :دی ولی دلیل مشخص بود، مثل روز. مثل هر چیز دیگری که نیاز به شنیدن داره و از قبل وجود داره، دلیل من وجود داشت و تنها نیاز به شنیدن داشت و اون خیلی مشخص بود:
من مینویسم، چون خلق یک شخصیت بسیار برام مهم و ارزشمنده. چون شناخت بشر تنها چیزیه که برام مهمه و آنقدر مهم که حاضرم براش کل زندگیمو بذارم و شایدم اگه لازم شد فدا کنم. به ازایی که بتونم بیشتر بشر رو بشناسم، شخصیت بهتری میسازم و به اضافهی توصیف بهتر، یعنی دفعهی بعد بصورت بهتری با شخصیت آدما ارتباط خواهم گرفت. ممکنه بگی واسه چی داری انقد صغری کبری میبافی؟ خلق شخصیت کیلویی چند؟ که چی بشه حالا؟
میخوام بگم من مینویسم تا آدما رو بهتر بشناسم. راستشو بخوای خیلی سعی کردم یه مسیر پیدا کنم برای اینکه بگم چطور میشه آدما رو شناخت. مسیر اول احتمالا بلاگری در اینستاگرام بود که امتحانش کردم و بسیار کسل کننده و خنده دار بود. جایی که آدما برای فروش لوازم آرایش و خرید لباس زیر میان، تو نمیتونی از خودشناسی حرف بزنی. در واقع نه که نتونی، ولی به جز دو سه نفر که اونا هم باز نمیدونن و نمیفهمن چی میگی، پاسخ دیگری نمیگیری.
روش های دیگر یوتیوب و تلگرام و غیره هستند که اونا رو امتحان نکردم و دلیلش واضح بود. دلیلش این نبود که اونجا هم جاهای سطح پایین و چیپی هستند، بلکه موضوع خیلی اساسیتر و مهم تر از این حرفاست.
روزی فهمیدم موضوع چیه که در خیابان در حال قدم زدن بودم. کتاب جنایات و مکافات داشت توی سرم پخش میشد با صدای آرمان سلطان زاده. ساده ترین کار در مواجهه با یک اثر، نوشتن نقد و بررسی در وصف اونه و یکی از گزینه هایی که میشد بعد از خوندن شاهکار داستایوفسکی انجام بدم، همین کار خنده دار بود که البته نکردم.
نویسنده در حال صحبت از زبان شخصیت لوژین بود. هر بار که از زبون این شخصیت حرف میزد من جوری تحت تاثیر قرار میگرفتم که در ارتباط با راسکل نیکف یا بقیه شخصیت ها نبودم. این درحالی بود که لوژین یک شخصیت فرعی بود و شخصیت اصلی کس دیگری.
لوژین به جایی رسوند صحبت رو که به من فشار اومد. راستشو بخوای از اول داستان معتقد بودم شخصیت جعلییی داره و بسیار رو اعصابه. اصلا دلم نمیخواست به بخش های مربوط به اون گوش بدم، ولی در عین حال این تناقض که بیشتر از همه در موردش کنجکاو بودم رو هم نمیتونستم برای خودم توضیح بدم. از اونجایی که شخصیت پردازی شخصیت های داستان های داستایوفسکی بسیار بسیار دقیقه، میشه در اینترنت با یک جستجوی ساده در گوگل، نوع امبیتیآی شون رو پیدا کرد. سرچ کردم و نتیجه ترسناک بود: خودم.
اون شب رو فراموش نمیکنم. داستایوفسکی بهم کمک کرده بود من از بیرون خودمو ببینم. بدون اینکه همون لحظه متوجه بشم یا نه، اونچه که باید اتفاق بیافته برای من اتفاق افتاده بود. برای من داستایوفسکی خدای روانشناسی و شخصیت داستانهاش من حیث تاثیرگذاری، تاثیرگذار ترین های ادبیات هستند. من که به داستایوفسکی نمیتونم برسم، اما کاری که اون باهام انجام داد رو میتونم انجام بدم یا حداقل هر روز در این مسیر براش قدم بردارم و اون هم خلق شخصیتیه که انسان بتونه خودش رو توش ببینه.
فکر کنم چیزی که باعث شد انسان شناسی رو بریزم تو داستان ها رو هنوز نگفتم. دلیلش قدرت داستانه، قدرت قصهست و از بهترین راه های یادگیری، مقایسهست. امیدوارم تونسته باشم دلایلم رو برای خودم از نوشتن، داستان نوشتن، بطور آشکار نوشتن توضیح داده باشم و با کمک پروردگار در این مسیر ثابت قدم باشم. آمین.