
دربارهی شخصیت میرزاتقیخان امیرکبیر سخن بسیار گفته شده است. در این متنِ مختصر صرفاً به چند نکته اشاره میکنم.
یک) مدت زمانی که امیرکبیر صدراعظم ایران بود، شاید به چهار سال هم نرسید. اما در همین دورهی نه چندان طولانی، کارهای بزرگی انجام داد. یکی از برجستهترین خدمات او، مقابله با شورش خطرناک سالار در مشهد بود. بهجرأت میتوان هرگاه مدیریت، ایستادگی و تیزبینی امیرکبیر نبود، شاید امروز برای رفتن به مشهد نیازمند گذرنامه و ویزا بودیم.
دو) دربارهی امیرکبیر نیز مانند هر شخصیت موثر در تاریخ، دیدگاههای گوناگونی وجود دارد. از برخی رسانهها و فرقههایی که به دلایل روشن، شخصیت امیر را آماج حمله و کینهی خود قرار میدهند تا دیگرانی که در نتیجهی ضعف در مطالعه و شناخت یا بر پایهی نگاه محدود شخصی، تلاش میکنند تصویری تحریفشده از امیرکبیر عرضه کنند.
سه) پس از آنکه امیرکبیر به دستور ناصرالدینشاه در حمام فین کاشان کشته شد، برخی منابع تاریخی، این رویداد را بهگونهای تحریفشده و غیرواقعی روایت کردند. غافل از آنکه حقیقت، دیر یا زود، آشکار میشود.
چهار) دربارهی زندگی، شخصیت، اندیشه و کارکرد امیرکبیر، این کتابها مفید است:
امیرکبیر و ایران، فریدون آدمیت
امیرکبیر، عباس اقبال
امیرکبیر، قهرمان مبارزه با استعمار، اکبر هاشمی