
یک تحقیق از دانشگاه هاروارد نشان داد که 51% افراد بین 18 تا 29 ساله در آمریکا از سیستم کاپیتالیسم حمایت نمیکنند. احساسات ضدبیزینسی در آمریکا آنقدر قدرتمند شده اند که حتی بعضی چهره های مطرح صنعت بانکداری نیز خواستار اصلاح کاپیتالیسم شده و بسیاری از سیاستمداران دموکرات به دنبال نوعی از سوسیالیسم هستند. سیاستمداران به بیزینسهای بزرگ حمله کرده و آنها را متهم به پرداخت دستمزدهای نجومی به مدیران، کوته نگری اقتصادی بدلیل طمع، نقش بیش از اندازه بخش فاینانس در اقتصاد، اعمال نفوذ سیاسی بر دولت، انحصارگرایی، و بی اخلاقی میکنند.
در میانه تمام این انتقادات، تایلر کوئن، استاد اقتصاد دانشگاه جورج میسون، در کتابش با نام "بیزینسهای بزرگ" توضیح میدهد که بیزینسهای بزرگ در عمل تولیدکننده مشاغل بیشتر و بهترند، دستمزدهای بالاتری به کارمندان خود میپردازند، سرمایهگذاری بزرگتری در تحقیق و توسعه میکنند، بازده و نوآوری بالاتری دارند، و در انجام فعالیتهای خود اخلاقیتر رفتار می نمایند. او با استفاده از تاریخ، دادههای اقتصادی، و حتی روانشناسی به این پرسش میپردازد که چرا بیزینسهای بزرگ نامحبوب هستند، و به بسیاری باورهای غلط در مورد آنها پاسخ میدهد.

مثلا این ادعا وجود دارد که مدیران عامل شرکتها درآمدهای نجومی دریافت میکنند و این بشدت مرتبط به نگاه کوتاهمدت و افزایش مقطعی قیمت سهام به قصد سودجویی است. اما شواهد از این ادعا پشتیبانی نمیکنند و حتی برعکس، بسیاری از شرکتهایی که افزایش قیمتهای بزرگ سهام خود را تجربه کردند آنهایی هستند که اصلا در کوتاه مدت نشانی از درآمدزایی ندارند، مثل خودروسازی تسلا یا بعضی شرکتهای زیستفناوری. در عمل شاخصهای P/E (قیمت به نسبت عایدی) از نظر تاریخی بسیار بالا هستند که در تناقض با ادعای کوته نگری بازار است. همچنین وقتی به شرکتهای لیست Fortune 500 نگاه کنیم، مدیران عامل آنها بطور میانگین یازده سال در شغل خود باقی بودهاند که نشان از درازمدت بودن برنامههایشان دارد.
کوئن توضیح میدهد که ادعای دستمزدهای نجومی و بیش از اندازه شرکتها هم صحیح نیست. عملا درصد پاداش دریافتی این مدیران از گذشته تاکنون افزایش چندانی نداشته، بلکه میزان دستمزد با افزایش اندازه شرکت رشد داشته، و درآمد مدیران عامل امروز بیش از هر زمان دیگر برمبنای عملکرد درازمدتشان است. این مدیران موفق صاحب مجموعه مهارتهای یگانهای هستند که موجب شده بیزینسهای آمریکایی دارای بهترین کیفیت مدیریت در جهان باشند، که از این منظر و مقایسه، حتی میتوان استدلال کرد که عملا دستمزد این مدیران کم هم هست.
نقد دیگر به افزایش نقش بخش فاینانس (خدمات مالی و بانکی) در اقتصاد آمریکا از دهه 1960 و میزان 4% تولید ناخالص داخلی (GDP) به رقم 8% کنونی است. اما این مقایسه از نظر کوئن خطاست. کار فاینانس مدیریت ثروت بیزینس است و نه درآمد کنونی، و وقتی به میزان اموالی که بخش فاینانس کنترل میکند نگاه کنیم درمیابیم از گذشته تاکنون در حدود 2% باقی مانده است.
اما اصلا وال استریت به چه درد میخورد؟ آیا واقعا نمیتوان رشد اقتصادی پایداری بدون داشتن صنعت بانکداری و فاینانس متصور شد؟ کوئن توضیح میدهد که حداقل در آمریکا، بانکها برای تامین مالی زیرساختهای چندگانهای که کشور را بهم متصل کرد ضروری بودند و کمک کردند که به یکی از ثروتمندترین و آزادترین کشورهای جهان تبدیل شود. همچنین بواسطه بخش فاینانس، ایالات متحده قادر است که ریسک بیشتری در سرمایهگذاریهای خارجی خود بکند و در نتیجه از نرخ سود بالاتری متنفع شود، درحالیکه بقیه دنیا به دنبال سرمایهگذاریهای کم ریسکتر در آمریکا و در نتیجه سود کمتر میروند، و این فرایند به متعادلسازی ریسک سرمایه گذاری و بهرهمندی طرفین و رشد اقتصادی میانجامد. البته لیست کارهای بد بخش فاینانس طولانی است اما وقتی به منافع آن در کل جهان نگاه میکنیم، این صنعت یکی از مهمترین اختراعات بشر بوده است.
همچنین ادعای نفوذ سیاسی والاستریت در واشنگتن نیز صحیح نیست. در عمل اولویت والاستریت نظم مالی دولت، تجارت آزاد، دولت قابل پیشبینی، و مهاجرت بالاتر است، که اتفاقا هیچکدام توسط سیاستمداران اجرایی نشده اند.
در نقد مونوپولی، اقتصاد آمریکا امروز دارای چند شرکت فوق العاده خاص است مانند آمازون، گوگل، فیسبوک، والمارت، اپل، و اکسون، اما هیچکدام اینها در تعریف سنتی اقتصادی یک انحصارگر نمیگنجند. اینها سازمانهای پویایی هستند که بطور مداوم بازار را دنبال کرده و دست به نوآوری میزنند. این بیزینسها با دسترسی به سرمایه غیرفیزیکی یعنی تخصص تکنولوژیک و همچنین فرهنگ سازمانی سازنده خود قادرند با ارائه خدمات ارزان، درآمدزایی بالایی انجام دهند؛ درحالیکه کل فرایند یافتن، استخدام، پرورش، و حفظ افراد بااستعداد به عنوان فرمول موفقیت این شرکتها در عمل بسیار پیچیده بوده و به سادگی قابل کپی برداری نیست.
همچنین از نظر تاریخی بیزینسهای بزرگ یک نیروی ترقی خواه قدرتمند در تاریخ آمریکا بوده اند، نه فقط به دلیل ایجاد شغل، بلکه همچنین بخاطر رفتارها و هنجارهای آزادیبخششان. مثلا مک دونالد، جنرال الکتریک، و بسیاری شرکتهای تکنولوژیک اقدام به ارائه خدمات درمانی و مزایای قانونی به زوجهای همجنس کردند، حتی پیش از آنکه دیوان عالی در سال 2015 ازدواج آنها را قانونی کند، و با اینکار آنها نه تنها به بهبود زندگی انسانها کمک کردند، بلکه مهر تایید خود را بر یک موضوع حساس اجتماعی زدند.
البته رفتارهای مانند این نباید باعث تعجب شود، زیرا بیزینسهای بزرگ به ارزش برند و نام خود برای دسترسی به بازار بزرگتر وابسته هستند. آنها نمیخواهند که هیچ گروهی از مشتریانشان احساس کنند علیهشان تبعیض صورت گرفته و بعدا از شرکت، خصوصا در شبکههای اجتماعی، شکایت کنند، زیرا بیشتر بیزینسها تعهد دارند که تصویری مثبت از خود به جهان نشان دهند.
بیزینسها ایرادات بسیاری دارند اما اینها همان ایراداتی هستند که در تمام تاریخ بشر با ما بوده اند، و عملا این بیزینسها هستند که همیشه بهتر از بقیه به حل مشکلات پرداختهاند. البته میتوان به موارد تقلب شرکتها و اعمال خلاف اخلاق و اقتصاد توسط آنها اشاره کرد، اما ما انسانها به عنوان یک فرد هم دائما دست به تزویر میزنیم و وقتی به تصویر بزرگتر نگاه کنیم میبینیم که بیزینسها دورغگوتر از سایر نهادها مثل سازمانهای خیریه و یا دولت نیستند؛ زیرا در دنیای بیزینس، عملکردی که باعث تقویت اعتماد شود پاداش گرفته و موفقتر میشود و این خود موجب تقویت انگیزه برای اینگونه رفتارها میگردد.
منابع:
https://nyti.ms/2TjK9OY
https://wapo.st/35kI0rS
https://bit.ly/3kzQce0
https://bit.ly/3kqULaD
https://bit.ly/2FSgLMF