انسان، حتی با خودش نیز همیشه هم‌نظر نیست. همه‌ی ما بارها در موضوعات مختلف با خودمان اختلاف داشته‌ایم؛ امروز چیزی را درست دانسته‌ایم و فردا درباره‌ی همان موضوع دچار تردید شده‌ایم یا حتی نظرمان کاملاً تغییر کرده است.
گاهی تجربه‌ای تازه، گفت‌وگویی با دیگران، مطالعه‌ی یک دیدگاه متفاوت یا حتی گذر زمان باعث می‌شود برداشت ما از یک موضوع تغییر کند. این تغییر نظر نه‌تنها نشانه‌ی ضعف نیست، بلکه می‌تواند نشانه‌ی رشد، آگاهی و توانایی انسان برای بازنگری در افکار خود باشد.
اگر انسان می‌تواند با خودش اختلاف داشته باشد، پس اختلاف نظر با دیگران نیز امری طبیعی و اجتناب‌ناپذیر در زندگی است. ما انسان‌ها با پیشینه‌ها، تجربه‌ها، باورها و شرایط متفاوتی زندگی می‌کنیم؛ بنابراین طبیعی است که همه‌ی ما یک موضوع را به یک شکل نبینیم.
مهم این نیست که همیشه با یکدیگر موافق باشیم، بلکه مهم این است که بتوانیم در عین اختلاف، احترام یکدیگر را حفظ کنیم و بدون تحقیر یا برچسب‌زدن، درباره‌ی تفاوت دیدگاه‌ها گفت‌وگو کنیم.
انسانی که پذیرفته است ممکن است خودش نیز اشتباه کند و روزی نظرش را تغییر دهد، معمولاً راحت‌تر می‌تواند نظر مخالف دیگران را نیز تحمل کند. رواداری به این معنا نیست که حتماً با هر عقیده‌ای موافق باشیم؛ بلکه یعنی حق دیگران برای متفاوت فکر کردن را به رسمیت بشناسیم. شاید یکی از مهم‌ترین نشانه‌های بلوغ فکری این باشد که بتوانیم بگوییم: «من با تو موافق نیستم، اما برای شنیدن و فهمیدن دیدگاهت آماده‌ام.»
آیا شما تاکنون با «خودتان» اختلاف نظر داشته‌اید و بعد متوجه شده‌اید که دیدگاهتان تغییر کرده است؟
آیا اختلاف نظر را موضوعی طبیعی و حتی ضروری در زندگی می‌دانید؟
وقتی کسی برخلاف باور شما صحبت می‌کند، واکنش شما چیست؟
تا چه اندازه می‌توانید نظر مخالف دیگران را بدون قضاوت و عصبانیت بشنوید؟
به نظر شما مرز میان «رواداری» و «پذیرشِ بی‌چون‌وچرای هر عقیده‌ای» کجاست؟
آیا ممکن است اختلاف نظر، به‌جای ایجاد فاصله، فرصتی برای شناخت بهتر خود و دیگران باشد؟
شاید جامعه‌ای که در آن همه دقیقاً یکسان فکر می‌کنند، لزوماً جامعه‌ای آگاه‌تر و بهتر نباشد. گاهی همین تفاوت‌ها هستند که ما را وادار می‌کنند دوباره فکر کنیم، پرسش‌های تازه‌ای مطرح کنیم و حتی بعضی از باورهای قدیمی خود را اصلاح کنیم. رواداری یعنی بتوانیم در میان تفاوت‌ها، همچنان گفت‌وگو، احترام و انسانیت را حفظ کنیم.
