
شکی نیست که علم تبلیغات خیلی بزرگ شده و ساختار طول و طویلی پیدا کرده، اما هنوز هیچ روشی نتونسته جایگزین تبلیغات دهان به دهان بشه. قدیما اگه مثلا کسی ماست بند بود، برای اینکه ثابت کنه ماستش خوبه و بتونه اون رو بفروشه باید کلی دوندگی میکرد و اون و به چندتا از آدم گندههای شهر میفروخت یا مجانی میداد تا اگه خوششون اومد به دوست و آشنا و در و همسایه معرفیش کنن.
امروز هم شرایط تغییر زیادی نکرده. هنوزم بهترین روش فروش محصول یا خدمت، توصیه از طرف کساییه که خوب میشناسیدشون. البته الان دیگه دامنه شناخت ما فقط محدود به خانواده و در و همسایه نمیشه. به لطف شبکههای اجتماعی همه ما افراد غریبهای رو میشناسیم که شدیدا روی رفتارمون تاثیر میذارن و حتی میتونن مارو به هزینه کردن برای یک محصول یا خدمت ترغیب کنن. مسئله یکم روانشناسیه!
در واقع ما وقتی از زیرو بم زندگی و شخصیت یک نفر خبردار میشیم، احساس صمیمت یک طرفهای درما شکل میگیره و کمکم نسبت بهش حس اعتماد پیدا میکنیم. اگر کسی که خوب میشناسیمش از یک محصول تعریف کنه خیلی بیشتر از تبلیغات تلویزیون، مجلات، بیلبوردها، بنرها و آفرهای اینترنتی روی ما تاثیر میذاره. این همون دلیلیه که باعث میشه بلاگرها و اینفلوئنسرها بهتر از سازمانها بفرشون!
اونا فقط از درِ درستی وارد میشن. اینفلوئنسرها، بلاگرها، واینرها و ... اول خودشون رو به مخاطب معرفی میکنن و هرچقدر چهره واقعیتری نمایش بدن، موفقترن. اونا با دادن اطلاعات خوب و کاربردی به مخاطب، خودشون رو صاحبنظر معرفی میکنن. با این استراتژی حرف و پیشنهادات اونها بُرِش بیشتری نسبت به بقیه روشهای تبلیغات داره (البته در شرایط خاص و برای محصولات خاص).
یکی از ترفندهای جذابی که این افراد استفاده میکنن، اینه که محصول رو تجربه محور توضیح میدن. این کاریه که تو سیستمهای عادی بازاریابی کمتر اتفاق میافته. هرچقدر هم یک برند از خوبی محصول خودش بگه، نمیتونه مخاطب رو درگیر کنه و حتی شاید نتیجه عکس بده. به هرحال هیچکس نمیگه ماست من ترشه!
نفوذ بالایی که بلاگرها پیدا کردن برای سازمانها خیلی جذابه و البته میتونه سودآوری خوبی هم براشون داشته باشه. برای همینه که اینفلوئنسر مارکتینگ داره به یکی از گلولههای تفنگ بازاریابی شرکتها تبدیل میشه. جدیدا میبینیم که خیلی از محصولات و خدمات توسط بلاگرها و اینفلوئنسرها تبلیغ میشه؛ حتی چیزهایی که هیچوقت تصورش رو نمیکردیم. مثلا اینکه یک بانک توسط یک واینر تبلیغ بشه!
درواقع اگر سازمان هدفگذاری درستی انجام بده و اورلپ خوبی بین مشتری هدف سازمان و مخاطبین بلاگر وجود داشته باشه، نتیجه خیلی خوبی داره. اما اینکه اینفلوئنسر مارکتینگ در فرایند بازاریابی سازمان وظیفه کیه و چجوری انجام میشه رو در ادامه براتون میگم.

مرحله صفر: سنگاتون رو وابکنید
اگر قراره این یک کار تیمی باشه، قبل از هرچیز باید مشخص کنید که هر واحد سازمان از کمپین چه انتظاری داره؟ اصلا چرا و چجوری به این نتیجه رسیدید که اینفلونسر مارکتینگ برای شما جواب میده؟ بهتره اول دقیق به این موضوع فکر کنید و بعد به سراغ تعیین نقشها برید. اینفلوئنسر مارکتینگ در دپارتمان دیجیتال مارکتینگ به تیم سوشالمدیا و پرفورمنس مرتبطه. ببینید حداقل انتظاری که باید برآورده بشه چیه و اون رو تا جای ممکن بر اساس تجربه و منطق بازار تعیین کنید.
مرحله اول: گستره کار رو مشخص کنید
باید اسامی شبکههای اجتماعی اینفلوئنسرهای فعال رو پیدا کنید. سعی کنید تو این مرحله افراد و خیلی فیلتر نکنید چون ممکنه حتی لازم بشه با اینفلوئنسرهای غیرمرتبط کار کنید.
مرحله دوم: دسته بندی
لیست بلاگرهارو متناسب با مخاطب هدفشون تفکیک کنید. این تقسیم بندی میتونه براساس موضوع فعالیت بلاگر، تعداد مخاطب، هزینه تبلیغات یا هرنوع دستهبندی که سازمان شما بهش نیاز داره انجام بشه. (مثلا براساس موضوع: گردشگری | سلامت | لایف استایل | بیوتی و ... یا بر اساس سبک کار: بلاگر | ولاگر | واینر و ...).
مرحله سوم: غربالگری
الان دیتابیس بزرگی دستتون دارید که فیلتر شده و باید شروع کنید به غربال کردن اون. شما باید بهترین گزینه یا گزینههای این لیست رو برای همکاری انتخاب کنید. با توجه به نرخ تعامل صفحه به کمک ابزار (کوکو، نینجالیتیکس و ...) و همینطور با تحلیل پرسونای هدف کمپین، اینکار رو انجام بدید. تو این مرحله به بودجه کمپین هم وزن بالایی بدید. تعرفه تبلیغات اینفلوئنسر رو میتونید به کمک ابزارهایی مثل دیما و جریان و یا با گرفتن فاکتور و پرایس لیست از خود اینفلوئنسر به دست بیارید. باید لیست رو تا جای ممکن کوچیک کنید تا در مرحله بعد خیلی به دردسر نیفتید.
مرحله چهارم: کارآگاه بازی دربیارید
توی یک بازه 30 تا 60 روزه، فعالیت بلاگرها رو زیر نظر بگیرید. این زمان هرچقدر بیشتر باشه تحلیل روشنتری از نتیجه کار به دست میارید. شما باید جزئیات محتوا و تبلیغاتی که بلاگرها منتشر میکنن رو بررسی کنید. چیزهایی مثل استوری، پستها، کامنت زیر پستها، نحوه معرفی محصولات و خدماتی که در قالب تبلیغ انجام میدن. همینطور لازمه قبل از شروع همکاری، 20 پست آخر رو برای اطمینان از اینکه اخیراً پست مسابقهای شخصی انجام نداده باشن یا دادهها دستکاری نشده باشه بررسی کنید.
(بعضی بلاگرها برای افزایش نرخ تعامل صفحهشون بهصورت موقت با ایجاد کمپینهای شخصی تلاش میکنند واقعیت رو دستکاری کنن. از اونجا که نرخ تعامل صفحه (engagement rate) از شاخصهای مهم برای همکاری سازمان با اینفلوئنسر هستش، این مسئله میتونه شما رو فریب بده و باعث شکلگیری انتظارات غیرواقعی از نتیجه تبلیغات بشه.)
مرحله پنجم: لیست نهایی
تو این مرحله باید به گزینه یا گزینههای نهایی برسید. یادتون باشه برنامه شما اینه که یک کمپین اینفلوئنسری راه بندازید و همه بلاگرها برای کسب و کار شما اینفلوئنسر محسوب نمیشن. بهترین گزینهها رو از دل مسترفایل بیرون بکشید و نهاییش کنید. تو این مرحله میتونید با اینفلوئنسر وارد مذاکره اولیه بشید.
مرحله ششم: سناریو تبلیغات
باید یک سناریو برای نحوه انجام تبلیغ طراحی کنید و به اینفلوئنسر تحویل بدید. این سناریو همراه یک بریف از محصول و سازمان ارائه میشه.
نکته مهم دیگه اینکه فرقی نداره برنامه همکاری با اینفلوئنسر برای یک پروژه رو دارید و یا مدت طولانیتر؛ در هر صورت باید در انتخاب اینفلوئنسر مورد نظرتون خیلی سختگیر باشید. حتی گاهی لازمه در حواشی زندگی شخصی و ریزهکاریهای سابقه و شخصیت اینفلوئنسر ریز بشید.
زمانی که برای یک برند قدرتمند برنامهریزی تبلیغات اینفلوئنسری انجام میدهید، دیده شدن به هر قیمتی را فراموش کنید. در این شرایط استانداردهای شما در انتخاب اینفلوئنسر خیلی بالا میره. شما باید برآورد دقیقی از ویژگیهای شخصیتی و نظر دنبالکنندهها درباره اینفلوئنسر داشته باشید. مثلاً اگر برند فعال در زمینه مادر و کودک تصمیم داره از اینفلوئنسر مارکتینگ کمک بگیره، انتخاب اینفلوئنسری که از برندِ کودک خود استفاده میکنه، به دلیل نقدهای مرتبط با کودکآزاری و کودک کار، به چهره برند شما آسیب میزنه. یا استفاده از واینرهایی که انتقادات جدی از سمت مردم به آنها وارده مثل واینرهایی که با برندی مثل روبیکا همکاری داشتن، باعث میشه نام سازمان شما درگیر حواشی و نظر منفی عمومی بشه.

بعد از اینکه لیست اینفلوئنسرهای کمپین رو نهایی کردین، وارد فاز هدفگذاری تبلیغات میشید. ممکنه در ابتدای کمپین بعضی از این مسائل رو روشن کرده باشید، اما شاید بعد از انتخاب شخص مورد نظرتون نیاز به بازنگری داشته باشه. موارد زیر رو برای طراحی کمپین اینفلوئنسری انجام بدید:
- هدف شما از تبلیغ چیست؟
- آيا محصول شما برای اولینبار به بازار معرفی میشه؟
- آیا هدفتان از این تبلیغ افزایش فروشه؟
- آیا هدفتون از این تبلیغ دریافت واکنشی خاص (عضویت در خبرنامه، دریافت ایمیل و ...) از مخاطب هدفه؟
- قراره چه پیامی به مخاطب هدف انتقال داده بشه؟
- دعوت به اقدام شما (Call To Action) چیه؟
- صفحه فرود مشخصی برای هدایت مخاطب در نظر گرفتید؟
- وضعیت فعلی برند سازمان شما در کانالهای اجتماعی (میزان فالوور، تعداد لایک و کامنت و دایرکت) ثبت شده؟
(اگر این مورد و ثبت نکنید چجوری میخواین موفقیت کمپین رو تحلیل کنید؟)
- اگر هدف شما برند اورنس باشه؛ آیا مکانیسم سنجش آگاهی از برند رو ایجاد کردید؟
(قبل از کمپین، یک ماه بعد از کمپین)
- استفاده از پلتفرم جریان و دیما برای تخمین بودجه تبلیغات اینفلوئنسری
(تقریباً بین ۱۰ تا ۲۰ درصد هزینه کمپین، دستمزد این پلتفرمها برای اجرای تبلیغات شما است.)
- بعد از استعلام، اینفلوئنسر مارکتینگ را ترجیحاً توسط تیم داخلی شرکت به اجرا بیارید و در صورت نبود تیم از کمک این دو پلتفرم استفاده کنید.

بریم که باهم یک مورد تجربی از کمپین اینفلوئنسر مارکتینگ یک فروشگاه آنلاین محصولات آرایشی بهداشتی رو موشکافانه بررسی کنیم.
- حوزه کاری: یک فروشگاه آنلاین محصولات آرایشی و مراقبت پوست
- شرح: محصولات این حوزه تاریخ انقضا دارن به طور مثال در این کمپین قراره محصولاتی که تاریخ انقضای اونها ۶ ماه دیگهاس رو با تخفیف ۲۰٪ به مشتری نهایی ارائه بدیم.
- فرآیند اجرایی:
در گام اول بلاگرها و اینفلوئنسرهای حوزه بیوتی را شناسایی کرده و هدفگذاری کمپین را انجام بدید.
(هزینه بلاگرها n میلیون است)
کد تخفیف 20٪ با نام بلاگر تولید میشه. در اینجا با بخش قیمت گذاری سازمان، هزینه تمام شده، هزینه انبارداری و میزان سود محصول در حالت کلی محاسبه میشود و با توجه به تاریخ انقضای ۶ ماه کد تخفیف تعیین میگردد.
سناریو طراحی شده و کال تو اکشن "همین الان با این کد تخفیف ثبت سفارش کنید تا ۲۰٪ تخفیف از طرف من شامل شما بشه" تعریف میشه.
صفحه فرود مشخص میکنید و یادتون نره روی صفحه فرود یوتیام ست کنید و اهداف(گُلهای) مختلفی رو بر روی گوگل آنالیتیکس تعریف کنید.
هدفگذاری دقیق داشته باشید
(تارگت ۱: n تعداد بفروش برسانیم هزینه تبلیغات سربهسر شده
تارگت ۲: n+x تعداد بفروش برسانیم توانستهایم ۱۰٪ افزایش فروش داشته باشیم
و ...
دادهها را به طور مستمر رصد کرده و ثبت کنید.
(لینک UTMست شده چه میزان ترافیک را به وبسایت آورده است؟
نرخ پرش (بانسریت) به چه صورت است؟
اگه این نرخ بالاهست باید به سرعت باید بفهمیم دلیل این موضوع چیه؟ محتوای اولیه (هیروی لندینگ قدرتمند هست یا نه؟) آیا عنوان، زیر عنوان و بادی برای مخاطب جذاب هست تا اقدامی که مد نظرمون هست رو انجام بده یا خیر؟
این ترافیک کدام صفحههای وبسایت را ویزیت کرده؟
کانورژن ریتها را محاسبه کنید (کانورژن پرچس (خرید) مهمترین است)
کانورژن ریت اعمال کد تخفیف چقدر است؟
چند درصد سبد خرید خود را تکمیل کردهاند؟
چند درصد به درگاه پرداخت رفتهاند؟
چند درصد از درگاه پرداخت به وبسایت برگشتهاند؟)
یک کمپین منیجر واقعی هم در طول اجرای کمپین و هم بعد از اتمام اون، دادههاش رو رصد میکنه. درسهایی که از این کمپین گرفتید میتونه به بهبود کمپینهای آیندهتون کمک زیادی کنه. بعد از تحلیل تمام دادهها، میتونید مشخص کنید که این اینفلوئنسر فرد مناسبی برای تبلیغات شما بوده یا نه؟ اینکه میخواید دوباره باهاش کار کنید یا نه؟
(انجام فرایند تحلیل برای تکتک اینفلوئنسر و بلاگرهایی که باهاشون کار کردید لازم و ضروریه.)