
هدف از آموزش کلاسیک که از حدود دویست سال پیش در دنیا فراگیر شد، تربیت نیروهایی برای صنعت بود. بدین ترتیب با شیوهها و قواعد ثابتی افراد را آموزش دادند تا از اتلاف سرمایه، انرژی نیروی انسانی و زمان در صنعت جلوگیری کنند. با پیشرفت فنآوری به سمت ابعاد مختلف زندگی بشر، نیاز به نوآوری و خلاقیت در زندگی فردی و شغلی انسانها بیش از پیش حس شد. درنتیجه آموزش دچار تحول و شیوههای متفاوتی خلق گردید تا با ظرفیت بیشتری از پتانسیل افراد مختلف استفاده کند. یکی از این روشها، آموزش مربیگرایانه است که در آن نظام آموزشی از معلمی به سوی مربیگری و تسهیلگری یادگیری حرکت میکند. اولین هدف از این نوع آموزش لذتبخش کردن سیر یادگیری است، علاوهبراین افزایش خلاقیت و کنجکاوی فرد برای شغل آیندهاش نیز مورد نظر است و نهایتا ساختن الگویی برای فرد تا در بقیه ارکان زندگی از آن استفاده نماید.
آموزش مربیگرایانه یادگیری را ضمنی و شخصی مینماید و افراد به صورت غیرمستقیم و شخصیسازی شده مسیر تعلیم را طی میکنند. در این روش شناخت فضای ذهنی، مغز و تجربیات گذشته شخص دانشپذیر الویت دارد و باید توانمندی، استعداد، ضعف و سایر ویژگیهای شخصی هریک مورد ارزیابی قرار گیرد تا مسیر آموزش بر پایه آن طراحی شود و بر این اساس فرد را همراهی کند. این نحوه یادگیری چون همراه با خلاقیت و نوآوری است در ابتدا زمان و انرژی بیشتری از مربی و آموزشپذیر میگیرد، اما با توجه به مزایایی که به همراه دارد قابل اعتناست. چندی از دستاوردهای مهم این سبک یادگیری در ادامه شمرده شده است:
1) یادگیری کریستالی یا پازلی یکی از ویژگیهای این روش است، بنابراین کسی که در عمر تحصیلی خود تحت تاثیر این نوع تدریس قرار میگیرد، دانش را نه همچون یک فرایند که مانند یک مفهوم می آموزد و توانایی تحلیلش در حل مسائل علمی قویتر میگردد. علاوهبراین یاد میگیرد از این الگو در مشکلات زندگی نیز بهره ببرد و دشواریهای زندگی را متهورانهتر و خلاقانهتر حل کند. در واقع طی این روش، علاوه بر اینکه فرد آموزشگیرنده یک مهارت یا موضوع درسی، علمی یا مهارتی خاص را می آموزد، بواسطه شیوههایی که برای او بکار گرفته شده ، ذهن او تربیت میشود تا بتواند همین الگوی برخورد با مساله و یادگیری را برای آموختن هر موضوع دیگری در زندگی بکار گیرد. پس به واقع دانشپذیر برای هر موضوعی که با آن مواجه شود، الگویی از تجربه شخصی خود، پیش رو دارد.
2) یادگیری به روش مربیگری براساس فضای ذهنی خود فرد بنا شده است لذا بخشی از فرآیند برای شخص آشناست و فرد کمتر احساس بیگانگی کمتری میکند. هر مقدار روند تعلیم و یادگیری برای متعلمان ناشناختهتر باشد، فرآیند یادگیری آگاهانهتر خواهد بود و درنتیجه مغز انرژی بیشتری مصرف میکند و زودتر خسته میشود، بنابراین مسیری که براساس بخش ناخودآگاه فرد طراحی شود کمتر باعث خستگی میگردد و چه بسا روند تعلیم را لذتبخش و دلنشین نیز میگرداند. از طرفی شناخت فضای ذهنی افراد کمک میکند ریشه بسیاری از ضعفهای آموزشی بهتر هویدا و آشکار گردد.
3) فراموشی، معضل فراگیری در تحصیل است و همه انسانها کموبیش با آن درگیر هستند، علاج کامل این مشکل پیچیده است اما میتوان به طرقی آن را کاهش داد. چنانچه درس به صورت مفهومی آموخته شود و روند تدریس بر پایه فضای ذهنی فرد انجام گیرد، احتمال فراموشی کم شده و یادگیری بهتر و پایدارتر در ذهن نقش میبندد. ضمن اینکه در صورت لزوم آموختهها راحتتر و سریعتر قابل بازخوانی از مغز هستند. از طرفی مشارکت فرد در روند آموزش به جای یکسویه یا انفعالی به صورت دوسویه یا فعال اتفاق میافتد و این درگیری به تثبیت مفاهیم و مباحث کمک شایانی مینماید.
4) مهمترین مهارتی که هر دانشپذیر در قرن حاضر نیاز دارد این است که «یاد بگیرد که چگونه یاد بگیرد»، یعنی مهارت یادگرفتن یک مهارت جدید را بدون نیاز به استاد و از طریق منابع آموزشی آنلاین داشته باشد. در آموزش به روش کوچینگ این مهارت در فرد نهادینه میگردد و اعتماد به نفس لازم برای مواجهه با مهارتهای جدید را کسب میکند.