ویرگول
ورودثبت نام
نشریه ایماژ
نشریه ایماژنشریه فرهنگی، هنری و ادبی ایماژ
نشریه ایماژ
نشریه ایماژ
خواندن ۲ دقیقه·۳ سال پیش

بتمن آغاز می‌کند یا نولان؟ مسئله این است!

«بتمن آغاز می‌کند»، فقط آغازی دوباره برای مجموعه‌ای محبوب و مشهور نبود. این قسمت دوران جدیدی را نه فقط برای شخصیت بتمن، بلکه تمام اقتباس‌های ابرقهرمان‌های بعد از خود کلید زد. «بتمن آغاز می‌کند»، آن قصه‌های ابرقهرمانی فانتزیِ سنتیِ دهه‌ی ۹۰ را برمی‌دارد و به آن زاویه‌ و ماهیت جدی، تاریک، واقع‌گرایانه، عمیق و باشخصیت می‌دهد. این صفات فقط در رنگ و طعمِ اثر ایجاد نشده‌اند تا صرفا از لحاظ ظاهری و اتمسفر سبب تحولی در فرمول‌های سبک ابرقهرمانی شوند، بلکه چشم‌انداز کریستوفر نولان در روایت داستان بروس وین، کاری کرده تا در حقیقت شاهد دریایی از پیچ‌ و‌ خم‌های محرمانه، مبهم، اسرارآمیز و فرامتنی باشیم که جان می‌دهند برای تحلیل و تفسیرهای گوناگون. چه کسی فکرش را می‌کرد، یک روز وقتی به تماشای یک فیلم پاپ‌کورنی تمام‌عیار می‌نشینیم، ذهنمان هم به چالش کشیده شود و رویدادها و دغدغه‌های زندگی واقعی‌ خودمان را در قالب گاتهام و مردمانش ببینیم. اینکه با قهرمانی روبه‌رو شویم که اینقدر شکسته، پُرلغزش و در سایه است که دقیقا مطمئن نیستیم آیا می‌توانیم بدون شک و تردید در کنارش بیاستیم یا نه. و از سویی دیگر، ضد قهرمان‌ها را بیرون از لباسِ تمام سیاه‌شان ببینیم. از بحث‌های روانکاوانه گرفته تا تم‌های مخفی و رمزآلودی که از طریق نمادگرایی دقیق فیلمساز روایت می‌شوند و به نبرد به ظاهر ساده و یک‌خطی بتمن، عمق پیچیده‌تری می‌بخشند. به علاو‌ه‌ی دیگر بحث‌های شایع و مرسومِ تئوری‌های توطئه و جامعه‌های مخفی که دور از چشم مردم عادی، فعالیت می‌کنند.

فیلم با سقوط بروس وین به داخل چاه، ضرب دیدن پایش و حمله‌ی ناگهانی خفاش‌ها و سپس آسیب روانی و روحی این حادثه که به دنبالش می‌آید و برای همیشه این پسر را تغییر می‌دهد، آغاز می‌شود. سقوط در چاه‌ها و سفر به درونِ دنیای زیرین از عناصر رایج روانکاوانِ مکتب یونگ و نشانه‌ای از استخراجِ معنای نهان فیلم است. این حادثه، طرح کهن‌ الگویی برای ورود به عمقِ ضمیرِ ناخودآگاه و جستجو در آن و همچنین دنیای بیرونی متافیزیکال است. سقوط بروس به چاه مساوی است با خیزش رویاها و ناخودآگاه‌هایی که مخفی و نادیدنی هستند. وقتی بروس خودش را در تاریکی آن پایین پیدا می‌کند، این مثل پنجره‌ای به ضمیر ناخودآگاه ذهن او است. این دقیقا همان اتفاقی است که بروس وین و بتمن جدید را شکل می‌دهد. اتفاقی که تا پایان فیلم شخصیتش را برای ما تبدیل به هزارتویی غیرقابل‌ درک می‌کند. اتفاقی که تاثیراتش را بارها نه تنها در طول فیلم«بتمن آغاز می‌کند»، بلکه در دو فیلم بعد هم می‌بینیم. درست همان‌گونه که در «تلقین»، دیگر شاهکار نولان،  به لایه‌های متعددی از ذهن کاب سر می‌زنیم. در دنیای ظاهرا واقعی بیرون، با سارق ذهنی با اراده، حرفه‌ای و قدرتمندی طرف هستیم که کارش را بلد است، اما به محض اینکه لایه‌به‌لایه ذهن پریشانش را پشت سر می‌گذاریم، با نسخه‌ی عریانی از کاب مواجه می‌شویم که درگیر و دارِ عشقی مُرده با همسرش است و بین فشار واقعیت و توهم، دست به دامنِ یک فرفره شده است.

برای مطالعه کامل نقد فیلم بتمن آغاز میکند در نشریه ایماژ کلیک کنید.



۱
۰
نشریه ایماژ
نشریه ایماژ
نشریه فرهنگی، هنری و ادبی ایماژ
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید