ویرگول
ورودثبت نام
مؤسسه‌ی حکمت زندگی
مؤسسه‌ی حکمت زندگی
مؤسسه‌ی حکمت زندگی
مؤسسه‌ی حکمت زندگی
خواندن ۱۹ دقیقه·۴ سال پیش

آیا رابطه‌یِ شما رابطه‌ای سمی است؟

برای پاسخ به این پرسش باید به دنبال چه نشانه‌هایی باشید؟

نویسنده: سیندی لاموث
۱۱ ژانویه‌یِ ۲۰۲۲، وب‌سایت healthline

ترجمه‌یِ هستی عزیزپور
گروه علمی حکمت زندگی


اگر مشخصه‌‌یِ رابطه‌یِ شما رفتارهایی باشد که باعث میشوند احساس ناراحتی کنید (رفتارهایی مانند بی‌احترامی، رفتارهای کنترل‌گرانه، یا عدم صداقت) رابطه‌یِ شما ممکن است رابطه‌ای سمی باشد.

رابطه‌یِ سمی چیست؟

در یک رابطه‌یِ سالم همه چیز یک جورهایی خوب کار میکند. مطمئناً، ممکن است هر از گاهی با هم اختلاف نظر داشته باشید یا با دست‌اندازهایی برخورد کنید، اما معمولاً با هم تصمیم میگیرید، صراحتاً در مورد مشکلاتی که پیش می‌آید صحبت میکنید، و خالصانه از همراهی یکدیگر لذت میبرید.

روابط سمی اما داستان دیگری دارند. به گفته‌یِ یور ال کارابالو، درمانگر رابطه، در یک رابطه‌یِ سمی ممکن است پس از گذراندن مداوم وقت با پارتنرتان احساس خستگی یا ناراحتی کنید، که میتواند نشانگر این باشد که برخی چیزها نیازمند تغییر اند.

با این که شما هنوز هم پارتنر خود را دوست دارید، ممکن است این رابطه دیگر اصلاً لذت‌بخش نباشد. بنا به دلایلی به نظر میرسد که همیشه به گونه‌ای در حال رنجاندن یکدیگر هستید یا به نظر نمیرسد که از بحث بر سر مسائل جزئی دست بردارید. حتی ممکن است به جای این که مانند گذشته برای دیدن یکدیگر لحظه‌شماری کنید، از فکرِ دیدن همدیگر هم وحشت داشته باشید.

در زیر، برخی از نشانه‌های بارز سمیت در یک رابطه را بررسی میکنیم. به‌علاوه، اگر هر یک از این نشانه‌ها را در خود یا پارتنرتان تشخیص دادید، راه‌نمایی‌هایی در مورد اقدامهای بعدی‌تان نیز ارائه خواهد شد.

چهارده نشانه‌یِ یک رابطه‌یِ سمی

دکتر کارلا ماری مَنلی، نویسنده‌یِ کتاب «شادی از ترس»، توضیح میدهد که بسته به ماهیت رابطه، علائم سمیت میتوانند جزئی یا بسیار آشکار باشند.

هنگامی که در یک رابطه‌یِ سمی هستید، ممکن است همیشه به‌آسانی متوجه نمایان شدن پرچمهای قرمز نباشید. با این حال ممکن است برخی از این نشانه‌ها را در خود، پارتنرتان، یا خودِ رابطه مشاهده کنید:

۱. عدم حمایت

کارابالو میگوید: «روابط سالم مبتنی بر تمایل متقابل به دیدن موفقیت دیگری در همه‌یِ زمینه‌های زندگی است. اما وقتی همه چیز سمی میشود، هر دست‌آوردی میتواند به یک رقابت بدل شود.

به طور خلاصه، زمانی که با هم میگذرانید دیگر به شما حس خوب و مثبتی نمیدهد. احساس حمایت یا دل‌گرمی نمیکنید، و نمیتوانید به حضور شریک‌تان اعتماد کنید. در عوض، ممکن است این تصور را داشته باشید که نیازها و علایق شما اهمیتی ندارند و این که او فقط به آن‌چه خود میخواهند اهمیت میدهد.

۲. ارتباط سمی

به جای مهربانی و احترام متقابل، بیشترِ مکالمات شما مملو از طعنه یا انتقاد اند و با تحقیر شدت میگیرند ـــ و این یک شاخص پیش‌بینی کننده‌یِ طلاق است.

آیا یکباره به خود آمده و خود را را در حال توهین کردن به او نزد دوستان یا اعضای خانواده‌یِ خود میبینید؟ شاید وقتی او در اتاق دیگری است آن‌چه را گفته با لحنی تمسخرآمیز تکرار میکنید. حتی ممکن است فقط برای این که از مشاجرات و سو رفتارهای اجتناب‌ناپذیر فاصله بگیرید، تماسهای او را بی‌پاسخ میگذارید‌.

۳. رشک یا حسد

در حالی که تجربه‌یِ کمی رشک گاه‌به‌گاه طبیعی است، کارابالو توضیح میدهد که اگر این حس شما را از فکر مثبت در مورد موفقیتهای شریک زندگی خود باز دارد، میتواند به یک مشکل جدی تبدیل شود.

در مورد حسادت (غیرت‌ورزی) هم همین‌طور است. بله، این یک احساس کاملاً طبیعی انسانی است. اما زمانی که منجر به سوء ظن و بی‌اعتمادی مداوم شود، میتواند به سرعت رابطه‌یِ شما را فرسوده سازد.

۴. رفتارهای کنترل‌گرانه

آیا پارتنرتان همیشه از شما میپرسد که کجا هستید؟ ممکن است اگر بلافاصله به پیامک‌هایش پاسخ ندهید آزرده یا عصبانی شود یا تا زمانی که پاسخی نگیرد به پیام دادن به شما ادامه دهد.

این رفتارها ممکن است ناشی از حسادت، عدم اعتماد و یا بیانگر نیاز به کنترل باشند ـــ که هر دو میتوانند به مسمومیت رابطه دامن بزنند. در برخی موارد، این تلاش کردن‌ها برای کنترل میتوانند نشان‌دهنده‌یِ رابطه‌یِ سوءاستفاده‌گرانه نیز باشند (در ادامه در این مورد بیشتر توضیح خواهیم داد).

۵. خشمارنج (Resentment)

کارابالو خاطرنشان میشود که: «به مرور زمان، ناامیدی یا خشمارنج (خشم و رنجِ توأمان) میتوانند انباشته شده و شکافی کوچک را بسیار بزرگتر کنند.

همچنین توجه داشته باشید که آیا معمولاً این گونه نارضایتی‌ها را در سکوت مزه‌مزه کنید چرا که بی‌پرده سخن گفتن از چیزی که برای‌تان آزاردهنده است به شما حس ناامنی میدهد، یا خیر. اگر نمیتوانید به پارتنرتان برای شنیدن نگرانیهایی که دارید اعتماد کنید، رابطه‌یِ شما میتواند سمی باشد.

۶. فریبکاری

خود را در حالی میبینید که دائماً درباره‌یِ مکان یا افرادی که با آنها ملاقات میکنید دروغ میسازید ـــ یا به این دلیل که نمیخواهید با شریک خود وقت بگذرانید یا به این دلیل که نگرانِ این هستید که اگر حقیقت را به او بگویید چه واکنشی نشان خواهد داد.

۷. الگوهای بی‌احترامی

منلی میگوید تاخیر زیاد، تصادفاً «فراموش کردن» رویدادها، و سایر رفتارهایی که نشان‌دهنده‌یِ بی‌احترامی به وقت شما است، یک پرچم قرمز در رابطه است.

به خاطر داشته باشید که برخی از افراد ممکن است واقعاً با برنامه‌ریزی و انجام به‌موقعِ برنامه‌ها مشکل داشته باشند، بنابراین گفت‌وگو در مورد این رفتار ممکن است مفید واقع شود. اگر عمدی در کار نباشد، ممکن است بعد از توضیح این که چرا آن رفتارهای شریک‌تان برای‌تان آزاردهنده است مقداری احساس راحتی کنید.

۸. رفتارهای منفی مالی

در میان گذاشتنِ امور مالی با یک پارتنر، اغلب مستلزم سطحی از توافق در مورد نحوه‌یِ خرج کردن یا پس‌انداز پول‌تان است. با این همه، این که یکی از طرفین تصمیم بگیرد پولی را برای مواردی که پارتنر دیگر آنها را تأیید نمیکند خرج کند، لزوماً رابطه را سمی نمیکند.

هرچند این که در مورد امور مالی خود به توافق رسیده باشید و یکی از طرفین به طور مداوم چه با خرید اقلام بزرگ یا برداشت مبالغ هنگفتِ پول از حساب شما (یا حساب مشترک‌تان) به این توافق بی‌احترامی کند، یکی از علائم سمیت است.

۹. استرس مداوم

چالشهای معمولی زندگی ـــ از قبیل بیماریِ یکی از اعضاء خانواده، از دست دادنِ شغل ـــ میتوانند تنشهایی را در روابط شما ایجاد کنند. اما این که خود را حتی زمانی که با استرسِ ناشی از منابع بیرونی مواجه نیستید دائماً پریشان و مضطرب حس کنید، یک شاخص کلیدی است از این که یک جای کار میلنگد.

این استرس مداوم میتواند بر سلامت جسمی و روانی تأثیر بگذارد و اغلب به شما احساس فلاکت، خستگی ذهنی و جسمی یا به طور کلی ناخوشی بدهد.

۱۰. نادیده گرفتن نیازهاتان

دکتر کاتالینا لاوسین، روان‌شناس بالینی، میگوید که کنار آمدن با هر چیزی که شریک زندگی شما قصد دارد انجام دهد، حتی اگر برخلاف میل یا راحتی شما باشد، نشانه‌ای قاطع از مسمومیت است.

برای مثال، در نظر بگیرید که پارتنر شما تعطیلاتی را برنامه‌ریزی کرده است که در روز تولد مادرتان به خارج از شهر بروید. در حالی که قبلاً وقتی از شما پرسیده بوده که چه تاریخی برای انجام این کار مناسب است، شما تأکید کرده‌ بودید که هر تاریخی خوب است به شرطی که تولد مادرتان را در روز هفدهم از دست ندهید. (هر روزی به جز هفدهم). شما نمیخواهید به این موضوع اشاره کنید، زیرا نمیخواهید بحث یا دعوایی رخ دهد. بنابراین به گفتن: «عالیه! من خیلی هیجان زده‌ام.» اکتفا میکنید.

۱۱. وجودِ روابطِ از دست رفته

شما دیگر وقتِ خود را با دوستان و خانواده سپری نمیکنید، چه برای جلوگیری از درگیری با شریک زندگی‌تان و چه برای توضیح آن‌چه در رابطه‌یِ شما در حال رخ دادن است به دیگران.

از سوی دیگر، ممکن است به این نتیجه برسید که سر و کار داشتن با شریک زندگی خود (یا نگرانی در مورد رابطه‌تان) بیشترِ وقت آزاد شما را اشغال میکند.

۱۲. عدمِ خودمراقبتی

لاوسین توضیح میدهد که در یک رابطه‌یِ سمی ممکن است عادتهای معمولِ مراقبت از خود را کنار بگذارید.

ممکن است از سرگرمی‌هایی که زمانی دوست داشتید دست بکشید، سلامتیِ خود را نادیده بگیرید و اوقات فراغتِ خود را بیهوده بگذرانید. این ممکن است به این دلیل اتفاق بیفتد که شما انرژی لازم برای انجام این فعالیتها را ندارید یا به این دلیل باشد که پارتنرتان وقتی کاری را برای خودتان انجام می‌دهید ابراز نارضایتی میکند.

۱۳. امید به تغییر

ممکن است در رابطه بمانید زیرا مرور خاطرات برای‌تان یادآورِ روزهای خوبِ گذشته است. شاید فکر میکنید که اگر فقط خودتان و اعمال‌تان را تغییر دهید، او نیز تغییر خواهد کرد.

۱۴. کج‌دار و مریز پیش رفتن

شما نگران اید که با مطرح کردنِ مشکلات تنش ایجاد کنید، بنابراین از تعارض اجتناب کرده و هر موضوعی را برای خود نگه میدارید.

آیا میتوان یک رابطه‌یِ سمی را اصلاح کرد؟

بسیاری از مردم تصور میکنند که روابط سمی محکوم به فنا هستند، اما همیشه این طور نیست.

عامل تعیین کننده چیست؟ منلی میگوید که هر دو طرف رابطه باید خواهان تغییر باشند. «اگر فقط یکی از طرفین برای ایجاد الگوهای سالم دست به کار شود، متأسفانه احتمال کمی وجود دارد که تغییری رخ دهد.»

چند نشانه از این که شاید قادر باشید با هم مشکلات را حل کنید:

ــ پذیرشِ مسئولیت

اگر هم شما و هم شریک‌تان به این مسأله که رابطه‌تان در حال دست و پا زدن است واقف اید و قصد دارید اوضاع را بهبود ببخشید، در مسیر درستی هستید.

منلی اضافه میکند که شناخت رفتارهای گذشته که به رابطه آسیب رسانده اند از جانب هر دو طرف حیاتی است. این نشان‌دهنده‌یِ علاقه به خودآگاهی و مسئولیت‌پذیری است.

به بیانی دیگر، هر دو طرف باید نقش خود را در مسمومیت رابطه بپذیرند، از کینه گرفته تا حسادت و صحبت نکردن در مورد نگرانیها و ناامیدیها.

ــ تمایل به صَرف وقت با همدیگر

آیا هم شما و هم پارتنرتان هر دو مایل به صرف وقت برای بهبود رابطه هستید؟ این نشانه‌یِ خوبی است.

منلی میگوید: «این ممکن است با عمیقتر کردنِ مکالمات یا اختصاص زمان برای گذراندن با یکدیگر‌‌ نمود پیدا کند‌.

ــ تغییر موضع از سرزنش به درک

اگر هر دوی شما بتوانید مکالمه را از سرزنش دور کرده و آن را بیشتر به سمت درک و یادگیری هدایت کنید، ممکن است مسیری رو به جلو وجود داشته باشد.

به عنوان مثال، به جای گفتنِ «تقصیر توست» یا «تو همیشه آن کار را انجام میدهی»، میتوانید این جمله را امتحان کنید: «فکر میکنم منظور همدیگر را اشتباه متوجه شدیم، پس بیا دوباره تلاش کنیم» یا «میدانم که چرا احساس استرس و ناراحتی میکنی ـــ چطور میتوانیم با هم روی آن کار کنیم؟»

ــ پذیرش کمکهای بیرونی

گاهی اوقات ممکن است برای بازگرداندن اوضاع به وضع قبلی خود، چه از طریق مشاوره‌یِ فردی چه از طریق مشاوره‌یِ زوجی، به کمک نیاز داشته باشید.

هیچ شرمی در دریافت کمک حرفه‌ای برای رسیدگی به مشکلات مداوم در رابطه وجود ندارد. گاهی اوقات نمیتوانید از درون یک رابطه متوجه همه چیزهایی شوید که به سمیت آن دامن میزنند و مشاوران رابطه آموزش دیده‌اند تا دیدگاهی خنثی و حمایتی بی‌طرفانه ارائه دهند. آنها همچنین میتوانند استراتژیهای جدیدی را برای رسیدگی و حل و فصل کشمکهای رابطه به شما آموزش دهند و ایجاد الگوهای سالمتر را آسانتر سازند.

حرکت رو به جلو

به گفته‌یِ منلی، ترمیم یک رابطه‌یِ سمی به زمان، صبر و تلاش نیاز دارد. او چنین می‌افزاید: «این امر بویژه از این جهت حائز اهمیت است که بیشتر روابط سمی اغلب در نتیجه‌یِ کِش آمدنِ مشکلات رابطه‌یِ فعلی در طولانی‌مدت یا مسائل برطرف‌نشده از روابط قبلی رخ می‌دهند.»

راه‌حل‌هایی برای تغییر اوضاع:

ــ در گذشته سیر نکنید

مطمئناً، بخشی از ترمیم رابطه میتواند شامل پرداختن به رویدادهای گذشته باشد. اما این امر نباید تنها محور پیش‌رفت رابطه‌یِ شما باشد.

در مقابلِ وسوسه‌یِ رجوعِ مداوم به سناریوهای منفی مقاومت کنید، زیرا این امر میتواند هر دوی شما را پرتنش و ناامید کرده و اساساً به نقطه‌یِ اول بازگرداند.

ــ به شریکِ خود با شفقت بنگرید

کارابالو میگوید: وقتی میخواهید پارتنرتان را به خاطر تمام مشکلات موجود در رابطه سرزنش کنید، سعی کنید یک قدم به عقب بردارید و به محرک‌های بالقوه در پسِ رفتار او نگاه کنید.

آیا اخیراً دوران سختی را در محل کار گذرانده است؟ آیا مشکلات خانوادگی بر ذهن او سنگینی میکند؟

این چالشها رفتار نامناسب پارتنرتان را توجیه نمیکنند، اما میتوانند به شما کمک کنند درک بهتری از شرایط داشته باشید.

نقش خود را نیز در نظر بگیرید. آیا به جای در میان گذاشتنِ نگرانی‌هاتان وقتی ناراحت اید، معمولاً از مشکل پا پس میکشید؟ اگر پارتنرتان کاری که شما ترجیح میدهید را انجام ندهد، از او انتقاد میکنید؟ این عادات نیز میتوانند نقش مهمی در رابطه داشته باشند.

ــ درمان را شروع کنید

به استقبال درمان رفتن میتواند نشانه‌یِ خوبی از اصلاح‌پذیر بودنِ رابطه باشد. با این حال، برای کمک به پیش‌برد رابطه، باید برای اولین جلسه‌تان برنامه‌ریزی کنید.

منلی میگوید در حالی که تراپی زوجین نقطه‌یِ شروع خوبی است، تراپی فردی میتواند یک مکمل مفید باشد. درمان فردی فضای امنی را برای بررسی اختلالات دل‌بستگی و سایر عواملی که ممکن است در به وجود آمدن درگیری‌های رابطه دخیل باشند، ارائه میکند. همچنین، به شما کمک میکند بینش وسیعتری در مورد رفتارهای سمی در مقابل رفتارهای سوءاستفاده‌گرانه داشته باشید.

ــ کمک بگیرید

فارغ از این که تصمیم داشته باشید که تراپی را امتحان کنید یا نه، باید به دنبال فرصتهای حمایتی دیگری باشید. برای مثال، حمایت میتواند شامل صحبت کردن با یک دوستِ نزدیک یا یک مشاورِ مورد اعتماد باشد. گزینه‌های دیگر میتوانند شامل پیوستن به یک گروه حمایت محلی برای زوجهایی باشد که در رابطه‌یِ خود با مسائل خاصی مانند خیانت یا سوءمصرف مواد سروکار دارند.

ــ ارتباطِ سالم را تمرین کنید

به نحوه‌یِ صحبت کردن با یکدیگر در حین بهسازیِ اوضاع توجه کنید. با یکدیگر ملایم باشید و سعی کنید از طعنه و حتی انداختن تکه‌‌های هرچند کوچک خودداری کنید.

همچنین روی استفاده از جملات «من» تمرکز کنید، به خصوص زمانی که در مورد مشکلات رابطه صحبت میکنید. به عنوان مثال، به جای گفتنِ «تو به حرفهای من گوش نمیدهی»، میتوانید بگویید «وقتی در حال صحبت کردنم و تلفنت را بیرون می‌آوری، احساس ناراحتی میکنم، زیرا این تصور را به من میدهد که چیزی که میگویم برایت مهم نیست.»

ــ مسئولیت‌پذیر باشید

لاوسین تاکید میکند: «هر دو پارتنر باید نقش خود را در پرورش سمیت بپذیرند». این به معنای شناسایی و پذیرفتن مسئولیت اقدامات خود در رابطه است. همچنین به معنای حضور قلب داشتن و حواس‌جمع بودن در طول مکالمات دشوار با یکدیگر، به جای اجتناب کردن از بحثها است.

ــ به دنبال درمان انفرادی باشید

لاوسین توصیه میکند که برای هر یک از شما مهم است که به طور جداگانه تعیین کنید که از یک رابطه چه میخواهید و چه مرزهایی دارید.

حتی اگر احساس میکنید که از قبل نیازها و مرزهای خود را میشناسید، ارزش آن را دارد که دوباره آنها را مرور کنید و سپس با شریک خود در میان بگذارید.

صحبت از مرزها اولین قدم خوبی است که میتوانید بردارید. با این حال، به یاد داشته باشید که مرزها منعطف هستند، بنابراین مهم است که با تغییرشان در طول زمان به بحث در مورد آنها ادامه دهید.

روند بازسازی یک رابطه‌یِ آسیب‌دیده فرصت خوبی برای ارزیابی مجددِ احساسات شما در مورد برخی از اصول رابطه، از نیازهای ارتباطی گرفته تا صمیمیتِ فیزیکی است.

ــ برای تغییر کردن به یکدیگر فرصت و مجال کافی بدهید

به یاد داشته باشید که همه چیز یک‌شبه تغییر نخواهد کرد. در طول زمان، برای انعطا‌ف‌پذیر و صبور بودن با یکدیگر همکاری کرده و با هم رشد کنید.

سوء استفاده، در مقابل سمیت

سمیت در یک رابطه میتواند اَشکال مختلفی داشته باشد، از جمله، آزار عاطفی یا کلامی. با این حال، همیشه نمیتوان مرز مشخصی بین سمیت و سوءاستفاده ترسیم کرد.

روابط سمی ناسالم اند، اما لزوماً توهین‌آمیز نیستند. گاهی اوقات، رفتارهای سمی عمدی نیستند ـــ اگرچه این باعث نمیشود که آسیبِ کمتری بر روی قربانی داشته باشند. همچنین به خاطر داشته باشید که بسیاری از روابط ناسالم شامل رفتار سمی از طرف هر دو نفر هستند، حتی زمانی که هیچ یک از طرفین به شیوه‌ای توهین‌آمیز رفتار نمیکنند.

از سوی دیگر، به گفته‌یِ خط تلفن ملی خشونت خانگی، سوءاستفاده، از میل به حفظ قدرت بر دیگران و کنترل رفتار آنها ناشی میشود. از آن‌جایی که سوءاستفاده اغلب به‌تدریج و به روشهای ظریف اتفاق می‌افتد، ممکن است همیشه آن را به راحتی تشخیص ندهید، به خصوص اگر این رابطه برای مدتی سمی بوده باشد.

هرگز بهانه‌ای برای رفتار توهین‌آمیز وجود ندارد. هرچند که تغییر برای هر کسی ممکن است، شما نمیتوانید شریک خود را تغییر دهید و این مسیری است که خودِ او باید انتخاب کند.

به همین دلیل است که اگر هر یک از نشانه‌های سوءاستفاده‌یِ فیزیکی یا عاطفی زیر را تشخیص دادید، گام بعدی شامل همکاری با یک درمانگر یا یک مدافع خشونت خانگی برای ایجاد راهی امن برای ترک رابطه است:

ــ کم شدنِ عزت نفس

شریک‌تان شما را برای هر اتفاق اشتباهی که می‌افتد سرزنش میکند و باعث میشود احساس کنید نمیتوانید هیچ کاری را درست انجام دهید. او ممکن است این کار را با تحقیر کردن، دستِ کم گرفتن یا شرمسار کردن شما در ملاء عام انجام دهند.

نتیجه این روند چیست؟ منلی میگوید: «در نهایت احساس کوچکی، سردرگمی، شرمساری و غالباً خستگی میکنید.»

ــ استرس مزمن، اضطراب یا شک

طبیعی است که در دوره‌هایی از شریک زندگی خود ناامید شوید یا شکهایی در مورد آینده‌یِ مشترکِ خود داشته باشید. اما نباید زمان زیادی را صرف نگرانی در مورد رابطه یا امنیت خود کنید.

یک شریک سوءاستفاده‌گر ممکن است چیزهایی بگوید که شما به امنیت رابطه یا حتی ارزشِ خود شک کنید. مثلاً بگوید:

  • «تو خیلی خوش‌بختی که من با تو هستم. من میتوانستم هر کسی را که میخواستم داشته باشم.»
  • «اگر نمیخواهی با من رابطه‌یِ جنسی داشته باشی، من شخص دیگری را پیدا میکنم که این کار را انجام دهد.»

ــ جدایی از دوستان و خانواده

گاهی اوقات، دست و پنجه نرم کردن با یک رابطه‌یِ سمی میتواند شما را به کناره‌گیری از دوستان و خانواده سوق دهد. اما یک شریک سوءاستفاده‌گر ممکن است شما را به زور از دایره‌‌یِ حمایتی‌تان دور کند. ممکن است در حین صحبت کردن، تلفنِ شما را قاپ بزند، به جای شما پاسخ دهد و بگوید سرتان شلوغ است، یا وقتی میگویید برنامه‌هایی دارید سر و صدا به پا کند و شما را به کنسل کردن آنها وادارد. وی همچنین ممکن است شما را متقاعد کند که به هر حال عزیزان‌تان علاقه‌ای به معاشرت با شما ندارند.

ــ مداخله کردن در کار یا مدرسه

یک شریک سوءاستفاده‌گر ممکن است شما را از جست‌وجوی شغل یا تحصیل به منظور منزوی کردن و کنترل شما باز دارد. او همچنین ممکن است با داد و قال راه انداختن، صحبت با رئیس یا معلم‌تان، یا دروغ گفتن به همکاران و همکلاسی‌هاتان در محل کار یا مدرسه شما را تحقیر کند.

ــ ترس و ارعاب

یک شریک سوءاستفاده‌گر ممکن است به راحتی عصبانی شده یا از تاکتیکهای ارعاب استفاده کند. برای مثال به دیوار مشت بکوبد یا در طول دعوا به شما اجازه‌یِ ترک خانه را ندهد.

ــ برچسب‌زنی و توهین

توهینهایی که با هدف تحقیر و بی‌ارزش شمردن علایق، ظاهر یا دست‌آوردهای شما انجام میشوند، همگی به عنوان توهین کلامی به حساب می‌آیند.

شخصی که از تاکتیکهای آزار کلامی استفاده میکند ممکن است موارد زیر را به زبان بیاورد:

  • «تو بی‌ارزشی»
  • «نمیتوانی هیچ کاری را درست انجام بدهی»
  • «هیچ کسِ دیگری هرگز تو را دوست نخواهد داشت»

ــ ایجاد کردنِ محدودیت مالی

تاکتیکهای سوءاستفاده‌یِ مالی شامل موارد زیر میشوند:

  • کنترل پول
  • شما را از داشتن حساب بانکی برای خودتان باز میدارد
  • دست‌رسی شما به کارتهای اعتباری را محدود میکند
  • به شما کمک هزینه‌یِ روزانه میدهد و باعث میشود به مرور بیشتر و بیشتر درخواست کنید

باج‌گیری عاطفی

باج‌گیری عاطفی یک تکنیک کنترلگری است که باعث میشود احساسات، غرایز و سلامت عقل خود را زیر سوال ببرید. کسی که سعی دارد از شما باج‌گیری عاطفی کند ممکن است:

  • پافشاری کند بر این که چیزی که شما به یاد می‌آورید، هرگز اتفاق نیفتاده است
  • به شما بگوید که هرگز چیزی را که به وضوح به خاطر می‌آورید نگفته است
  • شما را به داشتن مشکلات عصبی و کنترل‌گرانه متهم کند

ــ تهدید به صدمه زدن به خود

تهدید به آسیب رساندن به خود برای تحت فشار قرار دادن شما برای انجام کاری که مد نظر او است، یک تاکتیک برای کنترل کردن و اِعمال نفوذ بر شما است.

اگر به خودکشی اشاره کرد، او را جدی بگیرید و تشویقش کنید تا با یک خط کمک بحران ارتباط برقرار کند یا از افراد دیگر کمک بگیرد.

فقط بدانید که حمایت از او به معنای موافقت با آن‌چه میخواهد نیست.

ــ خشونت فیزیکی

تهدید و توهین کلامی میتواند به خشونت فیزیکی بدل شود. اگر پارتنرتان شما را هل میدهد یا کتک میزند، باید بدانید که رابطه‌یِ شما تبدیل به یک رابطه‌یِ خطرناک شده است.

چگونه یک رابطه‌یِ سمی را ترک کنیم

اگر تصمیم گرفته‌اید که زمان آن رسیده که رابطه‌یِ خود را ترک کنید، این استراتژیها میتوانند به شما کمک کنند این کار را بی‌دردسرتر انجام دهید:

از یک درمانگر یا مدافع خشونت خانگی کمک بگیرید. آنها میتوانند به شما در ایجاد یک برنامه‌یِ امن برای ترک رابطه و دست‌رسی به منابع پشتیبانی بیشتر کمک کنند.

با عزیزان خود درد دل کنید. شما مجبور نیستید این کار را به تنهایی انجام دهید. خانواده و دوستان میتوانند به شما حمایت عاطفی ارائه دهند، اما ممکن است در موقعیت ارائه دادن حمایت ملموس‌تری مانند مکانی برای اقامت شما یا کمک در جابه‌جایی در زمانی که پارتنر شما در خانه حضور ندارد، باشند.

یک دوست را وارد میدان کنید. آیا از داشتنِ یک گفت‌وگوی جدایی با پارتنرتان به تنهایی احساس امنیت نمیکنید؟ از یک عزیز مورد اعتماد بخواهید که در آن‌جا حضور داشته باشد. دانستن این که از حمایت آنها برخوردار هستید، ممکن است به شما کمک کند تا بر روی تصمیم خود بر ترک رابطه باقی بمانید، حتی اگر پارتنرتان سعی کند شما را به ماندن متقاعد کند.

شماره تلفن خود را تغییر دهید. اگر انجام این کار برایتان امکان‌پذیر نیست، شماره و حسابهای شبکه‌های اجتماعی پارتنر خود را مسدود کنید تا در صورت تماس او وسوسه نشوید پاسخ دهید.

مراقب خودتان باشید. ترک هر رابطه‌ای میتواند دردناک و ناراحت‌کننده باشد. به نیازهای خود از طریق استراحت، خواب، و خود مراقبتی اهمیت داده و قبل از شروع یک رابطه‌یِ جدید، زمانی را به خود اختصاص داده و در تنهایی سپری کنید.

کلامِ آخر

ارتباط و الگوهای رفتاری سمی میتوانند پایه‌های رابطه‌یِ شما را مختل کرده و فرسوده سازند، اما شما مجبور نیستید کنار بایستید و شاهد فروپاشیِ پیوند خود باشید. هنگامی که شما و شریک‌تان،هر دو، خواهان تغییر باشید، یک درمانگر رابطه (relationship therapist) میتواند به شما کمک کند تا عوامل زمینه‌ای موثر در مسمومیت رابطه را شناسایی کرده و رویکردهای سالم و دل‌سوزانه‌ای برای ارتباط و حل مسأله کشف کنید.



منبع این مقاله به زبان اصلی:

What Is a Toxic Relationship? 14 Signs and What to Do (healthline.com)


رابطهرابطه عاطفیمشاوره ازدواجزوج درمانیعشق
۱
۰
مؤسسه‌ی حکمت زندگی
مؤسسه‌ی حکمت زندگی
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید