شیوع ویروس کرونا و خانه نشینی مردم در بسیاری از کشورها، باعث شده مصرف اینترنت جهانی به طرز چشمگیری افزایش پیدا کند. یک موسسه استرالیایی به نام KASPR Datahaus در گزارش جدید خود اعلام کرده ایران بیشترین مصرف اینترنت در بازه زمانی ۱۸ تا ۲۰ مارس را در بین تمامی کشورها ثبت کرده است. طبق این گزارش پس از ایران کشورهای مالزی، اکوادر، کلمبیا، اسرائیل، سوئد و چین بیشترین مصرف اینترنت را در این بازه زمانی داشتهاند. این گزارش از آن جهت اهمیت دارد که نشان میدهد در دنیای امروز انسانها بیشتر زمان خود را صرف دنیای اینترنتی خود میکنند. بازیهای آنلاین، تماشای فیلم و سریال، پیگیری اخبار از طریق فضای مجازی و حتی ارتباط با دوستان وخانواده، همه و همه از طریق بستر اینترنت انجام میشود. بستری که بارها و بارها ثابت کرده بسیار نا امن است و میتواند بر طرز تفکر، رفتار اجتماعی و در کل در تمام ابعاد زندگی فرد استفاده کننده تاثیرهای جبران ناپذیر بگذارد، علی الخصوص زمانی که فرد یک کودک یا یک نوجوان باشد. همین چند هفته پیش بود ویدیویی در فضای مجازی وایرال شد که چند جوان با طراحی ویدیویی، صحنهای از سقوط بادمجان از آسمان تهران را بوجود آورده بودند. شاید در نگاه اول این ویدیو برای بیننده چیزی جز یک صحنه خنده دار و هیجان انگیز نباشد اما این شایعه تا جایی پیش رفت که مسئولان را به پاسخگویی واداشت و تکذیب صحت آن خیال مردم شهر را راحت کرد. این اتفاق میتواند ابعاد گسترده تری هم داشته باشد، به عنوان مثال در قضیه کرونا ویروس ویدیوهایی در فضای مجازی منتشر شد که یک فرد ناشناس که فقط صدایش را میشنویم به ما میگوید ((من در فلان بیمارستان کار میکنم و این افرادی که میبینید همگی امروز در بیمارستان ما به دلیل کرونا فوت کردند)) یا فایلهای صوتی از این دست که همگی حاوی پیامی شوک آور درباره این بیماریست. متاسفانه اکثریت جامعه به دلیل نبودن آموزش های لازم به این ویدیوها و پیامهای صوتی کاملا اعتماد میکنند و پس از آن تمامی ذهنیت خود را بر مبنای محتوای همین ویدیوها ثبت میکنند. این به این معنیست که فضای مجازی به صورت کاملا کنترل نشده، محتوایی غیر واقعی را در دسترس تمامی افراد جامعه قرار میدهد. انتظار این است که مسئولان کشور برای این مسئله مهم که میتواند حتی امنیت ملی کشور را نیز به مخاطره بکشد، چارهای بیاندیشند. تجربه نشان داده که راه حلهای قهری که در گذشته به کار گرفته شده، مثل فیلتر کردن فضای مجازی تا به حال نه تنها مشکلی را مرتفع نکرده بلکه در بعضی از موارد موجب کاهش رضایت اجتماعی شده است. پیشنهاد نویسنده این مقاله برای حل این چالش بزرگ استفاده از ابزار آموزش همگانیست. تجربه گذشته ثابت کرده مواجهه با چالشها همیشه موفقیت آمیزتر از نادیده گرفتنشان بوده است. آموزش ابزاریست که در گذشته امتحان خود را پس داده. نمونه بارز آن نوع مواجه شدن جامعه ایران با بیماری ایدز بود. در ابتدا ما سعی کردیم این بیماری را به دلایل مختلف نادیده بگیریم و همین امر باعث گسترش بیشتر آن در جامعه شد. و به گواه آمار پس از شروع آموزشهای فراگیر در رابطه با این بیماری، موفق به کنترل نسبی آن شدیم. حالا هم میتوانیم با استفاده از امکانات آموزش و پرورش و دانشگاههای کشور شروع به آموزش نحوه استفاده از فضای مجازی کنیم. تلاشهای انجام شده برای آموزش استفاده از فضای مجازی که پیش از انجام شده هرچند قابل تقدیر است اما شرایط موجود نشان دهنده این است که نیاز به برنامهای جامع داریم و شاید قدم اساسی استفاده از آموزش آکادمی و همهگیر باشد. بیماری کرونا وقتی باعث وحشت در جامعه شد که به همراه خود شایعاتی را آورد که از خود بیماری هولناکتر بود. در دنیای امروز سواد رسانهای لازمه داشتن یک زندگی سالم و جامعهای امن است.