
فروید معتقد بود مهمترین رشد در سنین نوجوانی آنست که فرد بتواند استقلال خود را از خانواده اعلام کند اما استقلال صرف جدایی مالی نیست. جدایی مالی پایینترین حد استقلال است ولی اگر فرد میخواهد به درجه اعلی آن برسد میبایست از تقلید کورکورانه باورها و اعتقادات والدینش نیز دست برداشته و دلایلی برای باور به آنها بیابد. بیایید این مسئله را بیشتر بررسی کنیم.
والدین خیرخواه هستند اما آگاه نیستند. ممکن است از روی خیرخواهی باورهایی در ما بگنجانند که برای سالیان آینده هیچ به کارمان نیایند. نمونه این باورها زیاد است اما تعداد کسانی که در برابر این باورها مقاومت کنند اندک است. متأسفانه والدین گاهی اوقات به قدری فرزند خود را وابسته تربیت میکنند که او حتی قادر نیست در کوچکترین مسائل خود جداگانه تصمیم بگیرد چه برسد به مسیر شغلی و ازدواج.
فرزند وابسته نه تنها در مسائل مالی بلکه در باورهایش نیز وابسته است. او با فرزند خود همان گونه رفتار خواهند کرد که با خودش رفتار شده و با همسرش همان گونه صحبت خواهد کرد که با والدینش شده. این چنین است که یک نسل عقب مانده مدام منتقل میشود و فرزندان عقب ماندهتری تربیت میکند.
ناگفته نماند ابزارهای والدین برای تسلط بر فرزندان اگر چه اندک است اما هر بار مؤثر واقع میشوند. به عنوان مثال پدر من هر بار که با مخالفتهای من روبرو میشد، با «عاق والدین» و «باالوالدین احسانا» تهدیدم میکرد غافل از اینکه بین بیاحترامی و تن به اطاعت ندادن زمین تا آسمان فاصله است.
بیایید به برخی از این باورها بپردازیم. ممکن است تعدادی از آنها در ما وجود داشته باشند. دلایلی هم برای رد آنها ذکر میکنم تا حرفی باقی نماند. اگر شما هم مثالهایی را میدانید خوشحال میشوم به این مجموعه اضافه کنید:
حرفی برای گفتن ندارم. اگر پول ارزش ثابتی داشته باشد خود به شخصه معتقد به این باورم اما خوب میدانم که در جامعه ما ارزش پول دوام ندارد پس بیخود بابت پسانداز کردن آن خود را به زحمت نیندازیم. بهتر است روشهای سرمایهگذاری بیاموزیم یا اگر مقدار پول ناچیز است، آن را صرف آموزش کنیم.
پدران مهربان هم دست کم یکبار به فرزندشان سیلی زدهاند. اما یک بار توجیه قانعکنندهای برای فرار از عواقب آن نیست. اگر فرزندتان خطایی میکند حاصل خودش نیست بلکه خودتان او را به این مسیر کشاندهاید. از او انتظار بینقص بودن نداشته باشید، او پیامبر نیست بلکه فردی کمتجربه است و مسیر طولانی پیش رو دارد.
جدای از اینها من معتقدم که حاصل والدین بدبخت و بیسواد، فرزندان بیسواد نیست بلکه فرزندان بیسوادتر و بدبختتر است. فرزندتان حیوانتان نیست که هر طور دلتان خواست با او برخورد کنید. او احساس دارد و به خوبی همه چیز را در حافظهاش ثبت میکند. توصیه میکنم پدر و مادرها قبل از فرزنددار شدن از یک گل یا حیوان خانگی مراقبت کنند و بیگدار به آب نزنند چرا که پیامبران هم پیش از هدایت مردم گوسفند میچراندند و خود را تربیت میکردند.
لعنت بر باعث و بانی این باور فرسوده؛ باوری که افراد را وادار میکند مثل حیوان کار کنند و از لذت و تفریح جا بمانند. منظورم از لذت و تفریح سفر پاریس و تایلند نیست. تفریح و لذت یعنی اینکه از کاری که در حال انجامش هستی لذت ببری و برای یک زمانی که مشخص نیست زنده باشی یا نه خودت را از بین نبری.
اگر ریش و کوپال نشان از تجربه است به گمانم بز از همه ما باتجربهتر باشد یا لاکپشتهای مدیترانهای به مراتب از همه عاقلترند. مخلص کلام اینکه تجربه به سن نیست، به قد هم نیست بلکه به اقدام است. هر قدر بیشتر اقدام کنید به همان میزان تجربه بیشتری به دست میآورید. به جرئت میتوانم اعتراف کنم نوجوانان نسل من از پیرهای هفتاد هشتاد ساله باتجربهترند منتهی مراتب به قدری سرکوفت شنیدهاند اعتماد به نفسشان را از دست دادهاند.
اگر نوجوانی در این مرحله قرار دارد بایستی اعتراف کنم کنترل خانواده بیش از حد بالاست. چنین تحمیلی نشان از تحمیلهای چندین ساله دارد. یعنی سالیان سال والدین تحمیل کردهاند و فرزند صرفن بله قربانگو بوده. رابطه نوکر و ارباب. اگر در چنین شرایطی قرار دارید به این فکر کنید چه کسی قرار است با شریک زندگیتان برای مدت طولانی زندگی کند؛ خودتان یا والدینتان؟
باورها بیشتر از این مواردند. به مرور زمان قصد دارم به آنها بیفزایم. اگر شما هم باوری اینچنینی سراغ دارید زیر این نوشته درج کنید. حتمن آنها را به لیست نوشته اضافه خواهد کرد.