خواندن ۳ دقیقه·۷ سال پیش

استات سدیم

استات سدیم، با فرمول CH۳COONa، اغلب با علامت اختصاری NaOAc و همچنین سدیم اتانات، نمک سدیم استیک اسید است. سدیم استات پودر سفید رنگ و بی بو، محلول در آب، اتانول، متانول و هیدرازین که به عنوان نمک سدیم استیک اسید شناخته می شود.

استات سدیم، با فرمول CH۳COONa، اغلب با علامت اختصاری NaOAc و همچنین سدیم اتانات، نمک سدیم استیک اسید است. سدیم استات پودر سفید رنگ و بی بو، محلول در آب، اتانول، متانول و هیدرازین که به عنوان نمک سدیم استیک اسید شناخته می شود.

استیک اسید را همه با نام سرکه می شناسیم.

در ادامه به توضیح مختصری درباره ی اسید استیک می پردازیم:

اسید استیک یا نام آیوپاک آن اتانوئیک اسید، جوهر انگور یا جوهر سرکه جز اسیدهای آلی (از گروه کربوکسیلیک اسیدها) است. فرمول آن CH3COOH است.

سید استیک جز اسیدهای کربوکسیلیک می‌باشد و در نامگذاری آیوپاک به اسید اتانوئیک معروف است. این اسید دارای فرمول شیمیایی می‌باشد و در قسمت چشایی طعم ترشی، شبیه طعم سرکه می‌دهد.

این اسید یک اسید ضعیف بوده زیرا تنها مقداری اسید جدا شده در محلول آبی می‌باشد. استیک اسید بدون آب و خالص (استیک اسید یخی) یک مایع بدون رنگ بوده که آب را از محیط اطرافش جذب می‌کند (هیگروسکوپی) و در دمای 16.5 C(62 F) به شکل یک جامد کریستالی بی‌رنگ منجمد می‌شود. اسید خالص و محلول‌های غلیظ آن بسیار خورنده هستند.

استیک اسید یکی از ساده‌ترین کربکسیلیک اسیدها است. این اسید یک معرف شیمیایی مهم بوده و یک ماده شیمیایی صنعتی مورد استفاده در تولید مواد زیر است: پلی اتیلن ترفتالات که به صورت عمده در بطری‌های نوشابه استفاده می‌شود؛ سلولوز استات که به‌طور عمده در فیلم عکاسی استفاده می‌شود؛ پلی وینیل استات برای چسب چوب به علاوه فایبرها و فابریک‌های مصنوعی. در خانه، استیک اسید رقیق برای بازکردن لوله‌ها استفاده می‌شود. در صنعت غذا، استیک اسید تحت کد افزودنی E260 به عنوان تنظیم اسیدی و به عنوان چاشنی استفاده می‌شود.

تقاضای جهانی استیک اسید در حدود ۶٫۵ میلیون تن (متریک تن در سال Mt/a) که حدود 1.5 Mt/a از طریق بازیافت برآورده می‌شود. باقی آن توسط بازار خوراک پتروشیمیایی یا منابع بیولوژیکی تولید می‌شود. استیک اسید رقیق تولید شده توسط تخمیر طبیعی، سرکه نامیده می‌شود.

باکتری‌های مخمر سرکه به دلیل تمایل به تولید اسید استیک به این نام معروف شده‌اند. این باکتری‌ها در مواد غذایی، آب و خاک یافت می‌شوند. اسید استیک به‌طور طبیعی از میوه‌ها و برخی مواد غذایی فاسد شده از فرایند تخمیر تولید می‌شوند و از قدیمی‌ترین ترکیبات شیمیایی شناخته شده توسط انسان می‌باشد.

موارد استفاده استات سدیم

این نمک بی‌رنگ دارای موارد استفاده وسیعی است. از جمله استفاده‌های آن می‌توان به استفاده در صنعت نساجی برای خنثی‌سازی ضایعات اسید سولفوریک اشاره کرد. در تولید لاستیک مصنوعی، برای جلوگیری از حرارت زیاد از سدیم استات استفاده می‌شود. در تولید لباس‌های پنبه‌ای (کتان) سدیم استات برای جلوگیری از تجمع الکتریسیته ساکن به کار می‌رود. این نمک در عکاسی و رنگ نیز کاربرد دارد.

این نمک به دلیل کارایی بهتر و ارزانتر بودن، در پوشش و درزگیری بتن برای جلوگیری از صدمه خوردن در برابر آب مورد استفاده قرار می‌گیرد.

سدیم استات در خوراکی‌ها برای طعم دهی به کار می‌رود که مشهورترین استفاده آن در مزه چیپس سرکه نمکی است.

این نمک از واکنش سدیم بیکربنات در سرکه به صورت محلول سدیم استات در آب به دست می‌آید. به بیان دیگر جوش شیرین با سرکه واکنش می‌دهد و تبدیل به محلول سدیم استات در آب می‌شود که با آزادسازی کربنیک اسید به صورت گاز کربن دی‌اکسید و آب همراه است.

این ماده در نگهداری رب گوجه از میکروارگانیسم ها بسیار مورد استفاده قرار می گیرد و یک نگهدارنده ی مهم در صنایع غذایی می باشد