اما ابتدا چند واژه را با هم بررسی کنیم...
بیتکوین با بلاک چین متفاوت است. اگر بلاک چین را به یک دستگاه چاپ تعبیر کنیم آنگاه بیتکوین نوعی پول کاغذی است. با دستگاه چاپ بینهایت کار میتوان انجام داد؛ در واقع جهان را تغییر میدهد. اما ابداع پول کاغذی حتی در لیست ۱۰۰تا از مهمترین خروجیهای آن نیز قرار ندارد.
رمز ارز به هیچ عنوان اسم جالبی نیست. اغلب مردم فکر میکنند با وجود واژه «رمز» رازها و جاسوسیهایی قرار است اتفاق بیفتد. و ارز هم وابسته به یک ملت، خزانه، مجموعه و بانکهاست.
فکر کردن به آن بهعنوان یک توکن دقیقتر است.
اگر به شهر بازی بروید احتمالا تعدادی توکن یا بلیط برای استفاده از یک دستگاه خریداری کنید. و اگر از یکی از دستگاهها استفاده کردید، تعدادی توکن به شما داده میشود که میتواند آنها را با ارزش متفاوتی تبادل کنید.
اگر توکنها کمیاب و نیازه مردم باشند، ارزششان افزایش پیدا میکند. اگر مردم فکر کنند که قرار است ارزش توکنها افزایش پیدا کند، احتمالا دست به خریدنشان بزنند. و کارهایی که باید برای بهدست آوردن توکنها انجام دهند میتواند انواع مختلفی داشته باشد. از خریدن آنها با پول کاغذی گرفته تا مانند شهر بازی که باید از دستگاهها استفاده کرد.
و اگر افراد زیادی توکن داشته باشند، احتمالا کاری کنند که ارزش آنها زیاد شود. از همین رو یک اکوسیستم متولد خواهد شد.
خیلی خب، بلاک چین چیست؟
یک پایگاه داده.
برخلاف اغلب پایگاههای داده، توسط یک موجودیت کنترل نمیشود و به سادگی نیز قابل بازنویسی نیست. در عوض دائمی، قابل بررسی و عمومی است. یک نفر میتواند از آن در جهت ضبط انواع تراکنشها استفاده کند.
به عنوان مثال راه خوبی برای مطلع ماندن درباره سوابق داراییهاست. راهی برای کنار گذاشتن پوشههای خاک خورده سوابق مالیاتی.
پایگاههای داده اطراف ما را فرا گرفتهاند (به عنوان مثال فیسبوک، بیشتر یک پایگاه داده است. کاربران چه کسانی هستند، چه کسانی را میشناسند، چه کار میکنند؟). زیرا اینترنت به کسانی پاداش میدهد که شبکه خود را داشته باشند. چنین سازمانهایی روز به روز به قدرتشان افزوده میشود. گوگل با ساخت یک پایگاه داده بر سرِ اینترنت آزاد شروع کرد و بیست سال گذشته را صرف محدود کردن هر چه بیشتر اینترنت کرده تا پایگاههای داده خود و قدرتشان را ایمن نگهدارد.
و این اولین دلیل مهم بودن بلاک چین است. زیرا فرصتی است برای آزادی بیشتر، تابآوری، شکبههای بازار محور و پایگاههای داده. البته این فقط یک فرصت است زیرا تمام جوی که برخی اوقات برای توکنها بهوجود میآید، موقعیت را برای اپراتورهای مالی فراهم میسازد تا بازارهای نامحدود و بیقانون را در جهت منافع خود دستکاری کنند.
دلیل دوم ممکن است پشتیبان تغییر مثبت باشد. وجود توکنها و تمرکز زدایی به این معنی است که احتمال ساخت جوامعی آزاد که در طول زمان مشارکتکنندگان و حامیان اولیه به سود برسند وجود دارد. کسی صاحب این جوامع نبوده و میتوان امیدوار بود که برای خدمترسانی به خود و کاربرانشان و نه بازارهای سرمایه یا دیگر بازیکنان کوتاه مدت تلاش خواهند کرد.
پروژهای مانند ویکیپدیا را در نظر بگیرید. دهها هزار نفر میلیونها ساعت برای ساخت آن صرف کردهاند. ۵۰۰۰ ویرایشگر فعال مسئول اکثر کارهایی هستند که ما هر روز از آنها سود میبریم. کاری بدون دست مزد و برای جامعه، رضایت و جایگاهی که همراه با آن است.
اما در بین ۱۰۰ سایت برتر، خیلی کم هستند آنهایی که بر طبق این مدل ساخته شده باشند.
حالا یک پروژه بلاک چین/توکن را تصور کنید که مشارکتکنندگان به ازای حمایتشان توکن بهدست میآورند.
با گذشت زمان ارزش تمرکز زدایی بالا میرود. هر چه اکوسیستم و بازار، سود بیشتری داشته باشد کاربران برای استفاده از آن باید توکن خریداری کنند. و دارندگان توکنها میتوانند به انتخاب خودشان یا سهمی از هر توکن داشته باشند و یا آنها را بفروشند.
سرمایهگذاران اولیه توجه بیشتری به خود جلب میکنند؛ و افرادی که به جای سرمایه، مهارت بیشتری دارند میتوانند با مشارکت اولیه و مداوم خود سرمایهگذاری کنند.
وقتی پروژه به مرحله ثبات رسید ذینفعان از مبتکران و سرمایهگذاران به مردمی که تعامل روزانه خود را شغلی بدون رییس میدانند تغییر میکنند. مبتکران میتوانند بدون اجازه بر فراز این شبکه فعالیت کرده، گونههای بیشتری خلق و بر اساس پایگاه داده انتخاب کنند.
میتوان اینطور گفت که: فضای آزاد وب به قدمی بزرگ در افزایش تعداد پایگاههای داده مفید که همه استفاده میکنیم (مانند زیلو، اینستاگرام و حتی تیندر) منجر شد. هزینه راهاندازی و اجرای این سرویسهای بسیار کم بوده و زمانیکه اثر شبکه فعال شود، سود حاصل چشمگیر خواهد بود. سرمایهگذاران، مشتاق سرمایهگذاری در پروژه بعدی هستند زیرا احتمال یک پیروزی بزرگ در مقایسه با چیزی که در کسب و کارهای سنتی میتوانستند انتخاب کنند خیلی بیشتر است.
امروزه بازیکنان غالب بر اینترنت در تلاش هستند تا آزادی فضای وب (همان فضایی که به خودشان اجازه پیشرفت داد) را کم کنند. گوگل، فیسبوک و سایرین به فکر بالا بردن سهام خود هستند و نه خدمترسانی به کاربرانی که به تازگی متوجه شدهاند حق انتخاب دارند.
طبیعت توزیع شده بلاک چین در ترکیب با شیوه جدید تعاملات یا همان اثر شبکهای که پایگاههای داده جدید ایجاد میکند، روشهای تازهای برای ما ساخته تا تعامل کنیم.
به سختی کامل و بینقص میشود. چگونگی اجرای بلاک چین، خود مسئله دیگری است. اگر بر پایه روش اصلی (اثبات کار) اجرا شود، ممکن است با بیشتر شدن موفقیتش به یک فاجعه کربنی تبدیل شود. خوشبختانه روشهای نو ظهوری (با اسامی بسیار خوبی مانند گواه بر سهام) هستند که احتمالا این مشکلات را پوشش خواهند داد.
برای کاربر معمولی، وجود بلاک چین به تنهایی اهمیتی ندارد. همانگونه که نمیدانید ویکیپدیا چند ویرایشگر داوطلب دارد.
بلاک چین به این دلیل اهمیت دارد که عامل تغییر است. مانند ترانزیستورها و بله، دستگاه چاپ، وقتی یک عامل تغییر پدیدار شود اغلب تغییراتی بهوجود میآیند که شاید انتظارشان را نداشته باشیم.
امروز فهمیدنش به مراتب کارآمدتر است تا در آینده مجبور شویم با آن دست و پنجه نرم کنیم.
لینک مرجع: https://seths.blog/2021/05/why-the-blockchain-matters/