بحثها و گفتوگوهای ما انسانها انواع مختلفی داره که وابسته به شرایط و موقعیت، خودآگاه یا ناخودآگاه مورد استفادهمون قرار میگیرن. گاهی هدف ما نزدیک شدن به حقیقت و کشف اونه، گاهی صرفاً میخوایم مخاطبی رو قانع به پذیرش ادعامون کنیم، گاهی میخوایم طرف مقابل به اشتباه بیفته یا سکوت کنه و گاهی هم هدف خاصی نداره، صرفاً باحاله یا زیباست.
اگر قصد ارزشگذاری داشته باشیم، احتمالاً گفتوگوی حقیقتجویانه رو ارزشمندتر از سایرین میپنداریم اما در واقعیت بسیاری از بحثهای خودمون از این نوع نیست و مشکل بزرگتر اینه که خودمون هم از این مسئله آگاه نباشیم.
وقتی نوزاد انسان گرسنه میشه، ما توقع درک و پذیرش محدودیتهای والدین برای تهیه مواد غذایی از اون رو غیرمنطقی میپنداریم. اگر چند کودک برای داشتن یک اسباب بازی گلآویز بشن، آشتی دادن اونها و کمک بزرگترها برای حل مسئله بین خودشون رو پسندیده میدونیم اما کارشون رو چندان نکوهش نمیکنیم. رفتارهای پرخاشگرانه یا چارچوبشکن نوجوانان در سن بلوغ میتونه برای اطرافیان آزاردهنده باشه ولی توصیه میشه با صبوری اونها رو متوجه اشتباهشون کنن. اما با گذر از این دورهها و رسیدن به بزرگسالی، دیگه توقع رفتار موجه، آرام و بالغانه از فرد غیرمنطقی نیست.
ما در راه رسیدن به بلوغ فکری و رفتاری، باید سعی کنیم که نسبت به طرز رفتار و گفتارمون آگاه باشیم و با تسلط پیدا کردن بر اونها، در کنش و واکنش منطقیتر عمل کنیم؛ حداقل اگر نوع ناشایستی از بحث رو در پیش میگیریم، سطوح عالی گفتوگو رو بیخیال میشیم، نمیتونیم در کنار میلها و احساسهای خودمون جایگاهی برای امیال و احساسات دیگران در نظر بگیریم یا عاملی ما رو از بیان حقیقت بازمیداره، خودمون از این موضوع مطلع باشیم.
گردش در فضای مجازی (یا حتی حقیقی) و مطالعهٔ محتواها و مشاهدهٔ نظرات نشون میده ما انسانها در همه جای کره زمین و در ایران با ایدهآلی که میشه از جامعهی متمدن و متفکر متصور شد فاصلهٔ زیادی داریم. محتواهای بیپشتوانه و زرد طرفدار پیدا میکنن، بحثهای قومیتی میشه که تماماً بر اساس استریوتایپ هستن، بحثهای جنسیتی میشه که منطقشون در حد شعرهای کودکانه «جنس ما شیرن، مث شمشیرن؛ جنس شما موشن، مث خرگوشن» هس و یا گوناگونی سلیقهها بهراحتی سرکوب میشه.
امیدوارم آینده از امروز روشنتر باشه، چنانکه امروز از گذشته روشنتره!