ویرگول
ورودثبت نام
شیردشت‌زاده(فاطمه شکیبا)
شیردشت‌زاده(فاطمه شکیبا)نویسنده، دانشجوی ارشد جامعه‌شناسی
شیردشت‌زاده(فاطمه شکیبا)
شیردشت‌زاده(فاطمه شکیبا)
خواندن ۱۳ دقیقه·۴ سال پیش

بازخوانی یک قتل؛ حمیدرضا روحی

چند ماه پیش اتفاقاتی در کشورمون افتاد که هرچند ظاهرا تمام شده؛ اما همچنان در فضای مجازی بحثش مطرحه و فکر می‌کنم همه ما دنبال یک توضیح قانع‌کننده برای این حوادث می‌گردیم؛ از جمله خود من. اسم‌هایی مطرح هستند و به دنبال این اسم‌ها، شعارها و حرف و حدیث‌ها و شایعات زیادی گفته شده. تصمیم دارم ان‌شاءالله درباره همه این اسم‌ها تحقیق کنم و نتیجه‌ش رو به اشتراک بذارم. اسم‌هایی که برای همه‌شون، دنبال یک قاتل می‌گردیم...
پ.ن: لطفا قبل این که بدوبدو بیاید توی کامنت‌ها بد و بیراه بگید، پست رو کامل مطالعه کنید :/
حمیدرضا روحی بنفشه‌ورق (۱۶ فروردین ۱۳۸۲ – ۲۷ آبان ۱۴۰۱) جوان ایرانی ساکن تهران بود که در شامگاه جمعه ۲۷ آبان ۱۴۰۱، در جریان خیزش ۱۴۰۱ ایران، در منطقه شهر زیبا، تهران با شلیک مستقیم به قتل رسید.وی به‌دلیل فیلمی که در آن سوار بر موتور است و تکه‌ای از آهنگ «قاف» علیرضا طلیسچی، (بارون اومد و یادم داد تو زورت بیشتره) را می‌خواند، به پسرِ بارون معروف شد.
حمیدرضا روحی بنفشه‌ورق (۱۶ فروردین ۱۳۸۲ – ۲۷ آبان ۱۴۰۱) جوان ایرانی ساکن تهران بود که در شامگاه جمعه ۲۷ آبان ۱۴۰۱، در جریان خیزش ۱۴۰۱ ایران، در منطقه شهر زیبا، تهران با شلیک مستقیم به قتل رسید.وی به‌دلیل فیلمی که در آن سوار بر موتور است و تکه‌ای از آهنگ «قاف» علیرضا طلیسچی، (بارون اومد و یادم داد تو زورت بیشتره) را می‌خواند، به پسرِ بارون معروف شد.



درباره حمیدرضا روحی، من شخصا هنوز به نتیجه نرسیدم. متاسفانه گزارش پزشکی قانونی‌ش منتشر نشده؛ و فیلمی که از اثر گلوله روی بدنش هست هم خیلی واضح نیست. من گشتم و توی رسانه‌های رسمی، یک روایت رو پیدا کردم که احتمالا به واقعیت نزدیکه و جور درمیاد.

(لطفا اگر روایت یا فیلم و عکس دیگری از نحوه کشته شدنش دارید، برام بفرستید. البته منظورم دقیقا "روایت" هست، نه متن‌های احساسی و...)

این روایت رو خبرگزاری‌ها، از زبان یک نیروی امنیتی منتشر کردند. نمی‌تونم کاملا تایید یا ردش کنم. اول بخونیدش تا بعد بررسی‌ش کنیم:

"روز پنج شنبه (۲۶ آبان ماه) و حدود ساعت ۹ شب بود که دیدیم عده‌ای در حوالی بلوار شهر زیبا چند سطل اشغال را آتش زدند و همین که ما به سمت آنان رفتیم، فرار کردند. از آن خیابان عبور کردیم که یک خیابان طولانی بود و دیدیم اغتشاشگران به فاصله هر ۱۵ متر سطل آشغال‌ها را آتش زده‌اند. ما سر خیابان رفتیم و دیدیم که از ته خیابان به سمت ما لیزر می‌اندازند که فکر کردیم بچه‌های ناجا هستند، اما کمی جلوتر رفتیم و دیدیم که اغتشاشگران هستند و حتی نارنجک دستی هم به سمت بچه‌های مدافع امنیت پرتاب کردند. شاید ۱۰ تا ۱۲ نارنجک دستی به سمت بچه‌ها زدند.

حتی آنان به یکی از بچه‌های مدافع امنیت که جلو رفته بود، یک تیر شکاری زده بودند و فهمیدیم که آن اغتشاشگران اسلحه شکاری هم داشتند. این در حالی است که نیروهای سپاه، بسیج و ناجا که آنجا بودند، سلاح‌هایی چون پینت بال، لانچر اشک‌آور و باتوم داشتند اما اصلاً سلاح گرم نداشتند.

نیروهای مدافع امنیت به سمت اغتشاشگران پینت بال و اشک‌آور زدند و همین مسئله باعث شد که آنان عقب‌تر بروند و ما جلوتر رفتیم. کوچه اول و دوم را رد کردیم و بچه‌ها به سمت اغتشاشگران حمله کردند و آنان فرار کردند و ما زمانی که رسیدیم، دیدیدم که تمام کف کوچه پر از میخ‌های ستاره‌ای است. آنان کل کوچه را روغن و گازوئیل ریخته بودند و نمی‌شد در آنجا راه رفت. سه تا از بچه‌های مدافع امنیت هم که با موتور آمده بودند، روی زمین افتادند.

کوچه دوم و سوم را که رد کردیم، به یک کوچه فرعی رسیدیم و دیدیم که اغتشاشگران دارند از انتهای کوچه فرار می‌کنند و در این میان، دیدیم که در انتهای کوچه فردی با صورت روی زمین است و ما تصور کردیم که افتاده روی زمین، اما زمانی که وی را برگرداندیم دیدیم که بدنش سرد و صورتش کاملاً سفید شده است. یک پزشک هم همراه ما بود و ضربان قلب وی را گرفت و گفت که او فوت کرده است و مشخص شد که حدود یک ساعت است که در آنجا افتاده و تمام کرده بود.

آن فرد «حمیدرضا روحی» بود که یک تیر به قفسه سینه وی خورده بود. بچه‌ها شک داشتند که وی از نیروهای بسیج بوده است یا از طرف مقابل. تا ما پیکر را سر خیابان آوردیم، چند نفر از رفقای وی گفتند که این حمیدرضا روحی و از بچه‌های بسیج است و بعد آنجا همهمه شد که بچه‌های بسیج را زدند و شهید شد. در این میان، چند نفر از افراد دیگری که خیلی تیپ و قیافه آنان به بچه‌های بسیجی نمی‌خورد، به آن جمع اضافه شدند و گفتند که حمیدرضا روحی بسیجی بوده است و بعد برخی از افراد گریه کردند.

سپس فردی آمد و حمیدرضا روحی را شناسایی کرد و گفت که او لیدر است. دوباره ما به شک افتادیم که از کجا معلوم که وی شهید است و شاید از طرف مقابل بوده است. فرمانده ناحیه و حوزه آمدند و فرمانده حوزه گفت که وی با من کار می‌کرد و برای جمع‌آوری آمده بود. تا اورژانس آمد که پیکر را ببرد، این همهمه وجود داشت و معلوم نبود که روحی بسیجی بوده است یا خیر.

آن شب خود ما صفحه اینستاگرام «حمیدرضا روحی» را پیدا کردیم که در پروفایل وی مطالبی علیه جمهوری اسلامی وجود داشت. همچنین مطالبی درباره زن، زندگی، آزادی گذاشته بود. درباره اعتراضات هم پست و استوری داشت که ما به قطعیت رسیدیم که وی آن طرفی بوده است.

البته عکس‌هایی هم از وی بیرون آمد مبنی بر اینکه سابقه بسیج و کارهای جهادی و هیئتی داشته، اما چیزی که قطعیت دارد، این است که توسط اغتشاشگران کشته شده بود. اغتشاشگران، «حمیدرضا روحی» را با کُلت کشته و به قفسه سینه وی تیر زده بودند. وی در محل تجمع اراذل و اغتشاشگران افتاده بود و قبل از رسیدن ما فوت کرده بود.

ما اولین نیروهایی بودیم که با ناجا وارد آن صحنه شدیم. اهالی آنجا می‌گفتند که اغتشاشگران یک ساعت قبل از آنکه مدافعان امنیت به آن محل برسند، در آنجا بودند، نارنجک دستی می‌زدند و سطل آشغال‌ها را آتش زدند و آنقدر وقت داشتند که کل خیابان را گازوئیل و میخ ریخته بودند و جنازه روحی هم آنجا بود. این اقدام هم در راستای همان پروژه و توهم کشته‌سازی است."

و اما بررسی این روایت و میزان صحتش؛

اولا، با توجه به این روایت، محل قتل اینجا بوده:

اما نمیشه فهمید کدوم کوچه بوده و کدوم سمت بلوار. چون گفته: "کوچه دوم و سوم را که رد کردیم به یک کوچه فرعی رسیدیم..." و حمیدرضا اینجا پیدا شده، پس احتمالا کوچه چهارم محل قتل بوده. اما این که کوچه چهارم از سمت پارک کودک بوده یا پار هخامنش، معلوم نیست. و این که شاید جنازه جابجا شده باشه.

نکته قابل تامل روایت، اینه که در ابتدا نیروهای امنیتی فکر کردند حمیدرضا از خودشون بوده؛ چون حالت افتادنش و محل اصابت گلوله، طوری بوده که بشه اینطور تحلیل کرد. حمیدرضا با صورت روی زمین افتاده و تیر به سینه‌ش خورده؛ یعنی موقع تیر خوردن، نمیتونسته درحال فرار باشه. اگر درحال فرار بود باید تیر به پشتش میخورد. مخصوصا که اشاره کردند موقعی که به کوچه رسیدند، معترضان تقریبا از کوچه خارج شده بودند و درگیری‌ای اتفاق نیفتاده.

شواهد امر مبنی بر این که حمیدرضا بسیجی بوده، انقدر برای نیروهای امنیتی محرز شده بوده که حتی براش گریه هم کردند!

ضمن این که چون قبل از حمیدرضا، یک بسیجی دیگه هم مورد اصابت اسلحه شکاری قرار گرفته بوده، این مسئله براشون دور از انتظار نبوده که یه بسیجی دیگه هم تیر بخوره(البته من شک دارم کسی که به حمیدرضا شلیک کرده، با کسی که به اون بسیجی شلیک کرده یه نفر باشن، خیلی بعیده).

اما این که این روایت درسته و واقعا تصور میشده که حمیدرضا بسیجیه، به نظرم اینطور بوده. چون همون شب، خبرگزاری فارس خبری زد که: یک بسیجی به نام حمیدرضا روحی به شهادت رسید!

خبرگزاری فارس قبلا هم پیش اومده بود که شتاب‌زده خبری رو منتشر کنه و بعد مجبور شه تکذیبیه بده. گاهی خبر رو دقیق بررسی نمی‌کنه. درباره حمیدرضا هم احتمالا همین اتفاق افتاده؛ یعنی خبرگزاری فارس که وابسته به سپاه هم هست، اینطور شنیده که یک نفر با این شرایط کشته شده که شواهد نشون میده بسیجیه، و ریش و محاسن و لباس حمیدرضا هم موقع کشته شدن، خیلی شبیه بسیجی‌هاست، سابقه عضویت عادی در بسیج و حضور در هیئت و اردوی جهادی هم داشته؛ در نتیجه سریع گفته این بسیجی بود. بعد که بیشتر بررسی کردند و ارتباطات مجازی حمیدرضا رو دیدند، ادعا رو پس گرفتند.

گویا واقعا شرایط قتل همینطور که در روایت گفته شده بوده که همه رو به اشتباه انداخته.

نکته بعدی، اثر گلوله روی بدن حمیدرضا ست. فیلمی که بود رو بررسی کردم(میتونید توی نت پیداش کنید).

https://www.khordad.news/files/fa/news/1401/8/29/161465_792.mp4

اینطور که من دیدم، دوتا تیر به پهلو و سینه‌ش(بسیار نزدیک به قلب) خورده. ببینید(از انتشار تصویر دلخراش عذرخواهم):

احتمالا اینجا جنازه رو جابجا کردند چون اثر خون روی زمین نیست. نیروی امنیتی داره از محل زخمها عکس میگیره تا مستند و ضمیمه پرونده بشه.
احتمالا اینجا جنازه رو جابجا کردند چون اثر خون روی زمین نیست. نیروی امنیتی داره از محل زخمها عکس میگیره تا مستند و ضمیمه پرونده بشه.


زخم روی سینه که به احتمال زیاد همین زخم منجر به فوت شده.
زخم روی سینه که به احتمال زیاد همین زخم منجر به فوت شده.
زخم روی پهلو.
زخم روی پهلو.

به اندازه کافی واضح نبود؛ ولی زخم‌های گلوله، خیلی منظم و بیضی‌شکلن و متلاشی نیستن. احتمالا گلوله از فاصله یک تا دومتری بهش خورده. اگه گلوله از فاصله خیلی نزدیک و نزدیک خورده باشه، زخم حالت متلاشی و ستاره‌ای پیدا میکنه. ولی وقتی فاصله دور باشه، این حالت کمتر میشه(بخاطر علاقه‌ی شخصی که به پزشکی قانونی و اسلحه‌شناسی دارم، در این زمینه مطالعه داشتم). مسلمه که اسلحه ساچمه‌ای نبوده و تیر جنگی داشته؛ اما تشخیص کالیبر و نوع سلاح از روی شکل زخم، کار یه آدم متخصصه. اگر کالیبر گلوله مشخص می‌شد، خیلی ابهامات برطرف می‌شد. چون نیروهای امنیتی از کالیبرها و سلاح‌های خاصی استفاده می‌کنند و اگه کالیبر به سلاح‌های سازمانی ناجا، بسیج و سپاه نخوره، میشه فهمید کار اونها نبوده. درضمن فشنگ‌های سازمانی، شماره سریال مشخص دارند و کاملا از فشنگ‌های غیرسازمانی که به صورت قاچاق خرید و فروش شدند قابل تشخیص‌اند. گزارش پزشکی قانونی میتونه اینها رو مشخص کنه، ولی اصولا پزشکی قانونی گزارشش رو در رسانه منتشر نمی‌کنه مگر در موارد خاص.

(تا جایی که من میدونم، شکل زخم بیشتر به رد گلوله سلاح کمری یا پیستول شبیهه که در اصطلاح عامیانه بهش میگن کلت؛ نه رایفل یا اسلحه تهاجمی مثل کلاشینکف)

همشهری آنلاین نوشته: "محل اصابت گلوله در سینه و پهلوی این جوان و عدم خونریزی نشان می‌دهد که احتمالا برای قتل او از سلاح‌های کوچک تحت عنوان "شاه‌کش" استفاده شده است... چندی قبل جان بولتون و برخی مقامات ضدایرانی اعلام کردند «معترضان» در ایران را مسلح کرده‌اند."

درباره این، برای من هم سواله که چرا دور زخم اثر خونریزی نیست. بعضی کالیبرها هستند که تا عمق زیادی در بدن فرو میرن و برای همین خونریزی کمتری دارند. و البته فاصله هم تعیین کننده ست. درضمن کسی که روایت رو تعریف کرده، نگفته که در محل کشف جنازه، خون دیده یا نه. تحلیل من اینه که خون توی ورودی زخم لخته شده و برای همین خونریزی خارجی اتفاق نیفتاده.

اما درباره استفاده از شاه‌کش، بعید نیست. شاه‌کش چیه؟

"شاه‌کش یک تفنگ تک لول از نوع اسلحه دستی گرم است که بیشتر جهت انجام اهداف سیاسی ساخته می‌شود. اندازه تفنگ شاه‌کش بسیار کوچک است و معمولاً قابلیت گنجایش یک گلوله در خود و شلیک آن را دارد. این اسلحه به صورت مخفی توسط فرد دارنده نگهداری و حمل می‌شود و به دلیل این که از آن غالباً برای حذف فیزیکی مخالفان سیاسی یا ترور مسئولان و افراد مهم و سرشناس استفاده می‌شود به «تفنگ شاه‌کش» مشهور است. تفنگ شاه‌کش اندازه و شکل مشخص و ثابت و استانداردی ندارد و بنا به نحوه استفاده از آن می‌تواند به اشکال مختلف ساخته شود."

یک نمونه شاه‌کش رو میتونید اینجا ببینید:

https://www.aparat.com/v/dCywe

اگر شاه‌کش بوده باشه، یعنی قاتل کاملا هدفمند حمیدرضا رو زده و یک شلیک کور نبوده. اگر شلیک کور از سمت بسیجی‌ها بود، باید چندنفر دیگه هم کشته یا مجروح می‌شدند. البته این ابهام هست که شاه‌کش معمولا یک گلوله میخوره، ولی دوتا تیر به حمیدرضا خورده(که گفتیم شاه‌کش اندازه استاندارد نداره و ممکنه با ظرفیت دو گلوله هم ساخته بشه). و درضمن توی این روایت حرفی از شنیده شدن صدای گلوله نزده. که احتمال شاه‌کش بودن اسلحه رو تقویت میکنه.

اما قسمت خیلی عجیب این روایت، اینه که هیچ‌کدوم از معترض‌ها واکنشی به قتل حمیدرضا نشون ندادن. معمولا وقتی نیروهای امنیتی تیراندازی میکنن و یکی کشته میشه، جمعیت معترض عصبانی‌تر میشن و میرن توی فاز "می‌کشم می‌کشم آن که برادرم کشت" و این حرفا. ولی توی این روایت حرفی در این باره نزده که عجیبه. معمولا هم وقتی یکی تیر میخوره، بقیه برش میدارن با خودشون میبرنش که دست نیروهای امنیتی نیفته. این عجیبه که چطور جنازه حمیدرضا رو گذاشتن و در رفتن! البته روایتی هم دیدم که یکی از نیروهای امنیتی، گفته ما دیدیم معترضین دارن جنازه حمیدرضا رو روی زمین می‌کشن و ما رو که دیدن ولش کردن و رفتن؛ ولی نمیدونم چقدر درسته. عجیب‌تر این که، گفته شده جنازه کاملا سرد و صورتش سفید بود، که یعنی زمان زیادی از مرگش گذشته و خیلی وقته اونجاست. چند تا احتمال مطرحه:

  1. معترض‌ها انقدر عجله داشتن که اصلا متوجه تیر خوردن حمیدرضا نشدن(صدای تیر هم شنیده نشده)
  2. با توجه به ظاهر و ریش‌های حمیدرضا، معترض‌ها هم فکر کردن بسیجیه و نبردنش.
  3. وقت نکردن ببرنش یا واکنش نشون بدن.
  4. حمیدرضا اصلا اونجا تیر نخورده؛ یه جای دیگه تیر خورده و بعد یکی جنازه رو انداخته اینجا.
  5. کسی که این روایت رو تعریف کرده، سهواً یا عمداً اشتباه کرده.

به هر حال این خیلی عجیبه که یک ساعت از فوت حمیدرضا گذشته، نیروهای امنیتی بعد از فوتش وارد کوچه شدند اون هم درحالی که معترض‌ها دارن از کوچه خارج میشن.

در کل، من نتونستم درباره این که چه کسی و چرا حمیدرضا رو کشته، به جمع‌بندی برسم. زمان لازمه تا ابعاد دیگه پرونده مشخص بشه. اما به چندتا احتمال رسیدم:

  1. حمیدرضا واقعا بسیجی بوده؛ با توجه به این قسمت روایت که: "فرمانده ناحیه و حوزه(بسیج) آمدند و فرمانده حوزه گفت که وی با من کار می‌کرد و برای جمع‌آوری آمده بود." منظور از جمع‌آوری، جمع‌آوری اطلاعاته، یعنی شاید حمیدرضا یه جورایی نفوذی بین معترضین بوده. اونها هم فهمیدن و زدنش. حالا این که چرا سپاه بعدا بسیجی بودنش رو رد کرده رو نمیدونم.
  2. حمیدرضا بسیجی نبوده، ولی محاسنش و ارتباط سابقش با بسیج، این شبهه رو ایجاد کرده که نفوذیه، برای همین بهش شلیک کردن.
  3. نه بسیجی بوده و نه معترضین بهش مشکوک شدن؛ بلکه یه نفر از قبل حمیدرضا رو نشون کرده بوده که بهش شلیک کنه؛ چون اولا جوونه دوما ظاهر و تیپ خوبی داره و کشته شدنش خیلی احساسات مردم رو تحریک میکنه.
  4. این احتمال که نیروهای امنیتی توی یه شلیک کور زده باشنش خیلی دور از انتظاره؛ چون اولا کس دیگه‌ای اونجا تیر نخورده و دوما شلیک بسیار دقیق و از فاصله نزدیک به سینه‌ش بوده، درحالی که بقیه معترضین درحال فرار بودن.

اما چیزی که هست، اینه که چه کسی غیر از نیروهای امنیتی سلاح داشته که حمیدرضا رو زده؟

معترض‌هایی که از مردم عادی بودند که سلاح ندارند. اما، اتفاقی که معمولا در فضاهای اینطوری می‌افته، اینه که سازمان منافقین(مجاهدین خلق) یا گروهک‌های تروریستی، اینجور وقت‌ها مسلح وارد تجمعات اعتراضی میشن و با اقدامات خشن، اعتراض رو به آشوب تبدیل می‌کنند. آتش زدن و شکستن و ریختن میخ ستاره‌ای و استفاده از سلاح، اونم سلاح شاه‌کش، نمیتونه کار مردم عادی باشه. این که از بین معترض‌ها، یکی رو -که از اتفاق یه جوان خوش‌چهره ست- بزنن و بکشن، ترفند تکراری و نخ‌نمای منافقینه... که قبلا هم اتفاق افتاده.

البته این صرفا تحلیل من بود.

به هرحال، هر طرفی که بوده، خدا بیامرزدش.

امیدوارم مشابه چنین اتفاقی در کشور نیفته... کشته شدن هر جوان، خسارت خیلی بزرگیه.

پ.ن: لطفا اگه روایت دیگری دارید بفرستید که به پست اضافه ش کنم و تحلیلش کنم.

زن زندگی آزادیاعتراضقتلآزادی
۱۰
۷
شیردشت‌زاده(فاطمه شکیبا)
شیردشت‌زاده(فاطمه شکیبا)
نویسنده، دانشجوی ارشد جامعه‌شناسی
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید