
همانطور که از اسم مقاله مشخصه میخواهم به زبان ساده به بررسی یکی از دغدغه های روز بپردازم. موضوعی که این روزها با شایعه های گوناگون بر سر زبان مردم است
· میگویند هرکس یک ماینر بخرد به راحتی ماهانه سه تا چهار میلیون سود می برد
· شنیده ام شرکت های توزیع برق اگه ماینرشناسایی کنند جریمه های سنگین برای مشترک میزنند
· میگویند یکی از شرکت های برق به کمک اداره آگاهی منطقه مالک یک مزرعه ماینر را به زندان انداخته
· شنیده ای برخی افراد سودجو در مساجد و مدارس ماینر نصب میکنند؟ آخه میگن برق مساجد و مدارس رایگانه
· اخیرا خیلی از صاحبان کارخانه ها در شهرک های صنعتی، کار را تعطیل کرده اند و ماینر نصب کرده اند
· میگویند ماینرهای موجود در بازار ایران همه ماینرهای دست دوم چینیه که دیگه سود نمیداده فرستادن ایران
و . . .
همانطور که در ابتدای بحث گفته شد این خبر ها شایعه هستند و در مورد درست یا غلط بودن این گزاره ها با قاطعیت نمیتوان نظر داد. اما موضوع چیست؟ چرا موضوع ارز دیجیتال، استخراج ارز دیجیتال، نصب ماینر و غیره، اینقدر مورد توجه قرار گرفته؟ در این مقاله سعی میکنم در 4 قدم ورود به بازار ماینرها را بررسی کنم تا اگر قصد ورود به این فضا را دارید با چشمان باز تری وارد شوید.
اگر بخواهیم به زبان ساده توضیح دهیم، بیت کوین یک ارز غیرمتمرکز است و وابسته به هیچ کشور یا شرکت خاصی نیست. غیرمتمرکز بودن یعنی اینکه هر کسی در هر جای دنیا میتواند با وصل شدن به شبکه بیت کوین جزئی از شبکه شود. حالا دستگاه هایی که در این شبکه به جستجوی ارز دیجیتال میپردازند را ماینر مینامیم، همین ! البته به فردی که مالک دستگاه است و به دنبال ارز دیجیتال هم ماینر میگیم اما منظور اکثر مردم در ایران از ماینر آدم نیست همان دستگاه استخراج ارز دیجیتال است. در لحظه ای که در حال نوشتن این مقاله هستم حجم کل بازار 305.487 میلیارد دلار، حجم معاملات 24 ساعت گذشته 58.778 میلیارد دلار، سهم بیت کوین 69.48 درصد از کل این بازار و قیمت یک بیت کوین صدوچهل میلیون تومان بوده که در جدول زیر مقادیر دقیق 10 ارز را مشخص کرده ام.

همونطور که در جدول مشاهده میکنید در ماه های اخیر نمودار 10 ارز دیجیتال معتبر در جهان غالبا صعودی بوده که تحلیل رفتاری این ارزها فعلا موضوع بحث ما نیست اما به ما دید میده که چرا اینقدر در مورد این ارزها صحبت میشنویم در آینده نزدیک در مقاله ای تحلیل تکنیکالی در خصوص پیش بینی روندی که در مورد دو ارز بیت کوین و اتریون انتظار دارم ارائه خواهم کرد.
من حدود 75 ماینر موجود در بازار ایران را بررسی کردم نتیجه کلی بررسی من به صورت خیلی خلاصه به این ترتیب است. وقتی برگه مشخصات یک ماینر را بررسی میکنید به موارد زیادی برخورد میکنید اما چند فاکتور را حتما باید با دقت مطالعه کنید
· برند ماینر : برند ماینر کاملا گویای سطح عملکرد ماینر است. اینکه در مورد یک ماینر آمریکایی صحبت میکنیم، یک برند با کیفیت چینی یا یک برند بی کیفیت؟ سه برند پر فروش در ایران Bitman، Canaan، Innosilicon هستند که innosilicon در ماه گذشته 5 ماینر از 10 ماینر پر سود جهان را در تولیدات خودش داشته جالب است بدانید این سه برند چینی هستند.

· تاریخ تولید: یک پارامتر خیلی مهم در انتخاب ماینر است، ماینری که جدید به بازار عرضه شده الزاما یک گزینه خوب نیست اما ماینری که بیش از دوسال از عرضه اش به بازار میگذرد به احتمال خیلی خیلی زیاد شما را به ورشکستگی میکشاند.
· الگوریتم ماینینگ: این فاکتور خیلی مهم و تخصصی است و به نوع ارزی که میخواهیم استخراج کنیم هم بستگی دارد اما در کل بد نیست اگه میخواهید چندین میلیون تومان پولتان را خرج ماینر بکنید، نگاهی به چند مقاله در این زمینه بیندازید، من به دلیل حجم بحث در این مقاله وارد موضوع الگوریتم ها نمی شوم، برای بیت کوین احتمالا SHA-256 الگوریتم انتخابی شما خواهد بود.
· توان مصرفی : اکثر ماینرهایی که دیدم مصرفی در محدوده 900 تا 2500 وات داشتند البته موارد نادری خارج این رنج وجود داشت، اما در کل اکثر موارد در همین بازه بودند. بد نیست بدانید برای یک آپارتمان 100 متری کنتوری با کلید 25 آمپر نصب میشه و مصرف آپارتمان معمولا از حدود 15 آمپر بیشتر نیست. من قبض ماه گذشته منزل خودم را بررسی میکردم برای دوره خرداد و تیر به عددی حدود 801 وات مصرف میانگین در هر ساعت رسیدم (یک آپارتمان حدودا 100 متری با تجهیزات معمول یخچال، تلویزیون LED، کولر آبی، روشنایی غالبا لامپ های LED و . . . )که این خود نشان میدهد یک ماینر کم مصرف از میانگین مصرف من در خرداد و تیر ماه هم مصرف بیشتری دارد.
· دمای محیطی: رنج دمایی ماینر ها غالبا 35 تا 45 درجه سانتی گراد است اما این دما به خصوص در مزارع ماینر که 100 ماینر کنار هم این دما را تولید میکنند قابل توجه است.
· سطح نویز: اکثر ماینر ها نویزی در محدوده 60 تا 90 دسی بل تولید میکنند بد نیست بدانید 60 دسی بل صدایی در حد مکالمه معمولی است، 85 دسی بل صدای یک شهر شلوغ یا جارو برقی است و 90 دسیبل صدای سشوار، ماشین چمن زنی یا یک سرور در اتاق سرور، حالا فرض کنید 100 تا تولید کننده این نویز را کنار هم نصب کنید ببینید چه حجم نویز صوتی تولید میشود!
در انتخاب مانیر حتما به نرخ سود جهانی ماینر مد نظرتان که به صورت روزانه در سایت های معتبر ارائه میشود توجه کنید. اینجا یکی از سایت های معتبر در این زمینه را مشاهده میکنید این سایت اطلاعاتی کاملا بروز و بر اساس آمار میانگین عملکرد ماینرها دارد. به دلیل خود داری از طولانی شدن مقاله در این مقاله امکان تبیین این موضوع را ندارم اما در آینده نزدیک در مقاله ای به شما خواهم گفت که چگونه بررسی کنید که آیا ماینر مد نظر شما درآمدزاست یا هزینه بر، طبق بررسی های من بعضی از ماینرهای حتی پر فروش در ایران که در فارم های استخراج استفاده میشود باید خاموش شوند چون بجای درآمد هزینه ایجاد میکنند.
در ماه های اخیر دولت به شدت درگیر تصمیم گیری در خصوص نحوه برخورد با پدیده ارز دیجیتال و استخراج آن بوده است
· یک ماه قبل؛ آذری جهرمی، وزیر ارتباطات گفت: استخراج ارزهای دیجیتال میتواند فرصتی برای درآمدزایی صنعت برق باشد.
· یک ماه قبل؛ وزیر نیرو گفت: آنچه در حال حاضر مطرح است این است که تعرفه برق صادراتی را برای این موضوع لحاظ کنیم.
· یکشنبه 30 تیرماه؛ الیاس حضرتی رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس از موافقت کمیسیون اقتصادی دولت با به رسمیت شناختن صنعت «بیت کوین» خبر داد.
· دوشنبه ۳۱ تیرماه؛ وزیر امور اقتصادی و دارایی با بیان اینکه استفاده از برق برای تولید ارز دیجیتال در زمان پیک مصرف ممنوع است، گفت که بانک مرکزی مکلف است ظرف ۳ ماه مقدمات استخراج ارزهای دیجیتال در کشور را فراهم کند.
· همان روز؛ عبدالرضا رحمانی فضلی وزیر کشور اعلام کرد تا زمانی که دستورالعمل وزارت امور اقتصاد و دارایی تهیه نشده، استخراج ارز دیجیتال از نظر ما غیرقانونی است.
و این روند ادامه دارد، هنوز وزارتخانه های درگیر در این موضوع به یک دستور العمل واحد برای اجرا در این روال نرسیده اند اما در کل به نظر میرسد این کسب و کار در کشور به رسمیت شناخته شده و حتی اگر در ماه های گذشته در اخبار تصاویری میدیدم از دستبند زدن به فعالان این حوزه در آینده نزدیک دیگر اینگونه تصاویر دیده نخواهد شد
اما موضوع تعرفه برق این دستگاه ها چگونه خواهد بود؟
من یک بررسی سریع بر روی هزینه برق یک دستگاه ماینر پر فروش انجام دادم، برای بررسی Antminer S9J(14.5th) را انتخاب کردم قیمت این ماینر در بازار حدود 10 تا 12 میلیون تومان است. بر این اساس
البته محاسبات انجام شده بر اساس دستور العمل مورخ 9 اردیبهشت 97 انجام شده در حالی که از اردیبهشت 98 به بعد دستور العمل جدید اعمال شده و به عنوان مثال در دستور العمل قبلی هر کیلو وات برق خانگی 490 ريال و در دستور العمل جدید 530 ريال مقرر شده است. این رشد تاثیر قابل توجهی در محاسبات من ندارد.
اما نرخ برق صادراتی که به گفته مسئولان در نظر گرفته خواهد شد چقدر است؟ من نتوانستم عددی برای این نرخ پیدا کنم اما به نقل از تجارت نیوز به گفته مسعود سرپاک، مشاور برق منطقهای تهران، تولید برق در ایران بین ٢۵٠ تا ٣۵٠ تومان بهازای هر کیلوواتساعت تمام میشود اگر فرض کنیم همین عدد (بدون در نظر گرفتن تغییرات قیمت ارز و ارز نیمایی) برای محاسبه در نظر گرفته شود من میانگین 300 را برای محاسباتم در نظر میگیرم
· هزینه برق ماهانه بر اساس هزینه تولید برق در ایران ريال 291,600
البته این عدد، هزینه برق ماینرها برای کشور است. باید دید درآمد مد نظر دولت از این برق چقدر است.
در کل بر اساس قوانین غیر شفاف فعلی اگر میخواهید بیت کوین استخراج کنید هرگز از برق کشاورزی، صنعتی و خانگی استفاده نکنید و پس از مشورت با شرکت توزیع برق منطقه مد نظرتان برق مورد نیاز را با هماهنگی کارشناسان این شرکت ها تامین کنید.
یک نکته مهم هم وجود دارد همه مشکل کشور در استفاده از برق برای ماینر ها در دوماه اوج گرما در حدود تیر و شهریور آن هم در ساعات گرم روز است یعنی اگر بتوانید با شرکت توزیع منطقه هدفتان مذاکره کنید احتمالا مشتاق هم هستند به شما برق بفروشند اگر بدانند شما در ساعات اوج گرما در این 60 روز که الان تقریبا تمام هم شده ماینرتان را خاموش میکنید و در سایر ساعات آن را روشن میکنید
یک خبر بد و یک خبر خوب دارم، خبر بد این است که درحال حاضر پاداش استخراج هر بلوک 12.5 بیت کوین است اما در پایان سال 2018 این نرخ به 6.25 بیت کوین در هر بلوک خواهد رسید یعنی پاداش استخراج هر بلوک نصف میشود. اما خبر خوب این است که در سال هایی که این اتفاق می افتد (هر 4 سال یکبار) آن سال افزایش چشمگیری در ارزش ارزهای دیجیتال نسبت به دلار داریم و در سال بعد از نصب شدن پاداش افزایش بدست آمده تثبیت خواهد شد که این خود خبر خیلی خوبی برای دارندگان بیت کوین و ماینر ها است
اگر بخواهم به یک جمع بندی در مورد موضوع بحث برسیم باید بگویم محکم برداشتن 4 قدم در انتخاب حضور در فضای استخراج ارز دیجیتال و انتخاب نوع ماینر اهمیت زیادی دارد. تحلیل شما با در نظر گرفتن کلیه موارد ذکر شده در این مقاله به شما کمک خواهد کرد با شانس بیشتری راه صحیح را در ادامه مسیر سرمایه گذاری های پر ریسک در زندگی خود بردارید.