خرید سرور یکی از تصمیم‌های تخصصی در حوزه فناوری اطلاعات است و برای انتخاب درست آن باید آگاهی دقیقی از مشخصات سخت‌افزاری سرور داشته باشید. در غیر این صورت ممکن است هزینه‌ی زیادی برای تجهیزاتی بپردازید که هیچ کاربردی برای کسب‌وکار شما ندارند، یا مجبور شوید در آینده هزینه‌های سنگینی برای ارتقا و به‌روزرسانی سیستم انجام دهید. گر قصد خرید سرور hp یا هر نوع سرور دیگر را دارید، آشنایی با مشخصات سخت‌افزاری و نحوه کانفیگ آن به شما کمک می‌کند مدلی متناسب با نیاز و بودجه خود انتخاب کنید.
سرورهای مختلفی در حال حاضر در بازار وجود دارد که با توجه به کاربردی که مد نظر شماست می توانید این قطعات با ویژگی هایی که مد نظر دارید را بر روی یک سرور نصب کنید. مواردی مانند پردازنده، حافظه رم،کارت شبکه، منبع تغذیه و... ویزگی هایی هستند که در ادامه در مورد هر کدام توضیح می دهیم:
پردازنده مهمترین بخش سخت‌افزاری سرور محسوب می‌شود و تمام پردازش‌های سیستم توسط آن انجام می‌شود. هرچه قدرت پردازنده بیشتر باشد، سرور می‌تواند درخواست‌های بیشتری را به صورت همزمان پردازش کند و عملکرد سریع‌تری داشته باشد. در سرورها از پردازنده‌های Intel Xeon یا AMD EPYC استفاده می‌شود، زیرا این پردازنده‌ها برای پردازش‌های سنگین، کار مداوم و پایداری بالا طراحی شده‌اند. دو ویژگی تعداد هسته فرکانس پردازنده در انتخاب پردازنده اهمیت دارد.
تعداد هسته:
یکی از مهمترین مشخصات پردازنده، تعداد هسته‌ها (Cores) است. هر هسته می‌تواند یک پردازش مستقل انجام دهد و هرچه تعداد هسته‌ها بیشتر باشد، سرور توانایی انجام چندین کار همزمان را بهتر خواهد داشت.
فرکانس پردازنده:
عامل مهم دیگر فرکانس پردازنده (GHz) است که نشان‌دهنده سرعت اجرای دستورات است. برای مثال در سرورهای دیتابیس یا نرم‌افزارهای سنگین، فرکانس بالاتر می‌تواند تاثیر قابل توجهی در سرعت پاسخگویی سیستم داشته باشد. همچنین حافظه کش (Cache) در پردازنده کمک می‌کند داده‌های پرکاربرد سریع‌تر در دسترس قرار بگیرند و در نتیجه عملکرد کلی سرور بهبود پیدا کند.
رم یکی از مهمترین منابع در سرور است زیرا داده‌هایی که در حال پردازش هستند به صورت موقت در رم ذخیره می‌شوند. هرچه مقدار رم بیشتر باشد سرور تعداد بیشتری از برنامه‌ها، کاربران یا ماشین‌های مجازی را به طور همزمان مدیریت کند. یکی از ویژگی های سخت افزاری سرور که بر سرعت سرور تاثیر می‌گذار RAM است.
در سرورها از رم‌های ECC استفاده می‌شود که می‌تواند خطاهای کوچک در داده‌ها را تشخیص داده و اصلاح کند. این ویژگی برای سرورها بسیار مهم است زیرا در سیستم‌هایی که به صورت ۲۴ ساعته فعال هستند، حتی یک خطای کوچک در حافظه باعث اختلال در سرویس‌ها یا از دست رفتن داده‌ها می‌شود.
علاوه بر ظرفیت رم، سرعت رم نیز اهمیت دارد. سرعت رم با واحد مگاهرتز (MHz) مشخص می‌شود و هرچه بیشتر باشد انتقال داده‌ها سریع‌تر انجام می‌شود. در برخی سرورها امکان نصب چندین ماژول رم وجود دارد که این موضوع باعث افزایش پهنای باند حافظه و بهبود عملکرد کلی سیستم می‌شود. در محیط‌هایی مانند مجازی‌سازی، پایگاه داده و پردازش‌های سنگین مقدار رم نقش بسیار تعیین‌کننده‌ای دارد.
حافظه ذخیره‌سازی یکی از ویژگی های سخت افزاری سروره که محل نگهداری اطلاعات، سیستم‌عامل، برنامه‌ها و فایل‌های کاربران است. در سرورها نوع و ساختار ذخیره‌سازی اهمیت بسیار زیادی دارد زیرا سرعت دسترسی به داده‌ها و امنیت اطلاعات تا حد زیادی به این بخش وابسته است. در سرورها از چند نوع درایو استفاده می‌شود:
هارد دیسک (HDD) که برای ذخیره حجم زیادی از داده‌ها مناسب است و قیمت پایین‌تری دارد، اما سرعت آن نسبت به گزینه‌های جدیدتر کمتر است.
درایو SSD که از حافظه فلش استفاده می‌کند و سرعت خواندن و نوشتن اطلاعات در آن بسیار بیشتر از HDD است. استفاده از SSD می‌تواند سرعت اجرای سیستم‌عامل، پایگاه داده و برنامه‌ها را به شکل قابل توجهی افزایش دهد.
درایو NVMe SSD نسل جدیدی از حافظه‌های SSD است که از طریق رابط PCIe به مادربرد متصل می‌شود و سرعتی چندین برابر بیشتر از SSDهای معمولی دارد. این نوع حافظه برای پردازش‌های سنگین، دیتابیس‌های بزرگ و سیستم‌هایی که نیاز به سرعت بسیار بالا دارند استفاده می‌شود.
در بسیاری از سرورها از فناوری RAID استفاده می‌شود. RAID با ترکیب چند هارد دیسک می‌تواند باعث افزایش سرعت، افزایش امنیت داده‌ها یا هر دو شود. برای مثال اگر یکی از هاردها دچار مشکل شود، اطلاعات همچنان از طریق هاردهای دیگر قابل بازیابی خواهد بود. در انتخاب حافظه اینکه از هارد یا هارد استفاده کنید کاملا بستگی به کاربرد مورد نظر و بودجه ای شما دارد.
کارت شبکه وظیفه برقراری ارتباط بین سرور و سایر سیستم‌های موجود در شبکه را بر عهده دارد. کیفیت و سرعت کارت شبکه تاثیر مستقیم بر سرعت انتقال داده‌ها، دسترسی کاربران و عملکرد سرویس‌های آنلاین دارد.
سرعت این پورت‌ها ۱ گیگابیت، ۱۰ گیگابیت یا حتی بیشتر است. در مراکز داده و زیرساخت‌های بزرگ، استفاده از کارت‌های شبکه با سرعت بالا باعث می‌شود انتقال اطلاعات بین سرورها و کاربران با حداقل تاخیر انجام شود. سرورها دارای چندین پورت شبکه هستند تا بتوانند ترافیک شبکه را بهتر مدیریت کنند.
وجود چند کارت شبکه در یک سرور مزایای دیگری نیز دارد. برای مثال می‌توان از آن‌ها برای Load Balancing استفاده کرد تا ترافیک شبکه بین چند مسیر تقسیم شود و فشار روی یک مسیر خاص کاهش پیدا کند. همچنین در صورت بروز مشکل در یکی از کارت‌ها، کارت دیگر می‌تواند جایگزین آن شود و از قطع شدن سرویس جلوگیری کند.
منبع تغذیه مسئول تامین انرژی مورد نیاز تمام قطعات سرور است. یکی از ویژگی های سخت افزاری سرورها منبع تغذیه است. در سرورها از منبع تغذیه افزونه یا Redundant Power Supply استفاده می‌شود. این نوع طراحی به این صورت است که سرور دارای دو یا چند پاور است و اگر یکی از آن‌ها دچار مشکل شود، پاور دیگر بدون وقفه برق مورد نیاز سیستم را تامین می‌کند.
این ویژگی برای سرورها بسیار مهم است زیرا بسیاری از سرویس‌ها باید به صورت ۲۴ ساعته و بدون قطعی در دسترس باشند. در دیتاسنترها حتی ممکن است هر منبع تغذیه به یک منبع برق جداگانه یا سیستم UPS متصل باشد تا احتمال خاموش شدن سرور به حداقل برسد.
مادربرد در واقع بستر اصلی اتصال تمام قطعات سخت‌افزاری سرور است. پردازنده، رم، کارت‌های توسعه، حافظه‌های ذخیره‌سازی و سایر اجزا همگی از طریق مادربرد با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند.
مادربردهای مخصوص سرور قابلیت‌های بیشتری نسبت به مادربردهای معمولی دارند. برای مثال از چندین پردازنده به صورت همزمان پشتیبانی می‌کنند، تعداد زیادی اسلات رم دارند و امکان نصب کارت‌های توسعه مختلف را فراهم می‌کنند. همچنین در بسیاری از آن‌ها کنترلر RAID سخت‌افزاری و امکانات مدیریتی از راه دور مانند IPMI یا iLO نیز وجود دارد که مدیریت سرور را برای مدیران شبکه ساده‌تر می‌کند.
سرورها در دو نوع اصلی طراحی می‌شوند: Tower و Rackmount. سرورهای Tower شبیه کیس‌های کامپیوتر معمولی هستند و بیشتر در شرکت‌های کوچک یا محیط‌هایی با تعداد سرور کم استفاده می‌شوند. در مقابل، سرورهای Rackmount برای نصب در رک‌های دیتاسنتر طراحی شده‌اند و امکان مدیریت تعداد زیادی سرور در فضای محدود را فراهم می‌کنند.
از آنجا که سرورها به طور مداوم در حال کار هستند، تولید گرما در آن‌ها زیاد است. به همین دلیل از فن‌های قدرتمند و سیستم‌های خنک‌کننده پیشرفته استفاده می‌شود تا دمای قطعات در محدوده استاندارد باقی بماند. مدیریت صحیح جریان هوا در داخل شاسی سرور نقش مهمی در افزایش طول عمر قطعات و جلوگیری از کاهش عملکرد سیستم دارد.
در اینفوگرافی زیر مشخصات سخت افزاری یک سرور را می توانید به صورت خلاصه ببیند:
اصطلاح کانفیگ سرور (Server Configuration) به معنای تنظیم و چیدمان سخت‌افزاری و نرم‌افزاری سرور برای رسیدن به بهترین عملکرد ممکن است. انتخاب نوع کانفیگ وابسته به نوع کاربرد سرور و مشخصات سخت‌افزاری آن است. در واقع، هیچ کانفیگ واحدی وجود ندارد که برای همه‌ی سرورها مناسب باشد؛ بلکه هر سناریو نیازمند ترکیب خاصی از منابع و تجهیزات است.
کانفیگ سرور بر اساس مشخصات سخت‌افزاری به این معناست که هر قطعه، نقش مستقیم در عملکرد نهایی سرور دارد و انتخاب آن‌ها باید متناسب با نوع کاربری سرور انجام شود. به عنوان مثال، تعداد هسته‌های پردازنده و سرعت آن تعیین می‌کند سرور چه حجم پردازشی را می‌تواند همزمان مدیریت کند، مقدار رم سرعت پاسخ‌دهی به درخواست‌ها و توان اجرای برنامه‌ها را مشخص می‌سازد و نوع و سرعت حافظه ذخیره‌سازی تأثیر زیادی بر زمان بارگذاری داده‌ها و عملکرد پایگاه‌های داده دارد.
انتخاب قطعات چه‌قدر بر قیمت سرور تأثیر می‌گذارد؟
مشخصات سخت‌افزاری یکی از مهمترین عوامل تعیین‌کننده قیمت سرور است. قطعاتی مانند نوع پردازنده، مقدار رم، نوع حافظه ذخیره‌سازی (HDD، SSD یا NVMe)، کارت شبکه و حتی نسل سرور می‌توانند قیمت نهایی را به شکل قابل توجهی تغییر دهند. هرچه سرور از قطعات قدرتمندتر و جدیدتری استفاده کند، هزینه آن نیز بیشتر خواهد بود.
برای یک کسب‌وکار کوچک چه مشخصات سخت‌افزاری سروری مناسب است؟
در بسیاری از کسب‌وکارهای کوچک، سروری با یک پردازنده میان‌رده، 16 تا 32 گیگابایت رم و حافظه SSD می‌تواند نیازهای اولیه مانند میزبانی وب‌سایت، فایل سرور یا اجرای نرم‌افزارهای سازمانی را به خوبی پاسخ دهد. البته انتخاب دقیق سخت‌افزار به تعداد کاربران و نوع نرم‌افزارهای مورد استفاده بستگی دارد.
چرا در سرورها از رم ECC استفاده می‌شود؟
رم ECC قابلیت شناسایی و اصلاح خطاهای داده را دارد. این ویژگی در سرورها اهمیت زیادی دارد زیرا سرورها معمولاً به صورت ۲۴ ساعته فعال هستند و حتی خطاهای کوچک حافظه می‌تواند باعث اختلال در سرویس‌ها یا از دست رفتن اطلاعات شود.
تفاوت استفاده از HDD و SSD در سرورها چیست؟
هاردهای HDD برای ذخیره حجم بالایی از داده‌ها با هزینه کمتر مناسب هستند، اما سرعت آن‌ها نسبت به SSD پایین‌تر است. در مقابل، SSDها سرعت خواندن و نوشتن بسیار بیشتری دارند و می‌توانند عملکرد سیستم‌عامل، برنامه‌ها و پایگاه‌های داده را به شکل قابل توجهی بهبود دهند.
آیا امکان ارتقای سخت‌افزار سرور در آینده وجود دارد؟
بله، یکی از مزایای سرورها قابلیت ارتقا است. در بسیاری از مدل‌ها می‌توان در آینده مقدار رم را افزایش داد، هاردهای بیشتری اضافه کرد یا حتی پردازنده را ارتقا داد. به همین دلیل هنگام خرید سرور بهتر است مدلی انتخاب شود که ظرفیت ارتقای مناسبی داشته باشد.
