
سختی گیر رزینی یا دستگاه کاهش سختی آب تجهیزاتی هستند که با دانه های رزین آنیونی و کاتیونی برخی از املاح موجود در آب از قبیل کلسیم و منیزیم را کاهش می دهند. اصلی ترین دلیل و هدف از طراحی و تولید سختی گیرها، کاهش سختی های دائم آب می باشند، چون سختی موقت با جوشاندن قابل حذف است. در ادامه تمام آنچه لازم است درباره انواع سختی گیر رزینی فلزی و فایبرگلاس، روش کار و احیا و کاربرد آنها بدانید را بیان خواهیم کرد.
آب موجود در سفره های زیر زمینی با عبور از لایه های خاکی و شن و ماسه ای به سطح زمین منتقل شده و به رودخانه ها و غیره راه پیدا می کنند. عبور مداوم از روی بسترهای خاکی و شنی باعث میشود املاح مختلف از جمله کلسیم و منزیزم آب شده و اصطلاحا منجر به افزایش درجه سختی آب میشود. سختی آب درجه بندی می باشد که بر اساس مقدار املاح موجود در آن انجام میشود که در دو گروه سختی دائم و موقت تقسیم بندی میشود. نوع موقت سختی مربوط به وجود بیکربنات کلسیم و منیزیم در آب شده و با جوشاندن کاهش پیدا می کند. در مقابل، نوع دیگری از سختی که به سختی دائم معروف است نشان دهنده مقدار نمک سولفات، نیترات و کلرید کلسیم، منیزیم و آهن و غیره در آب می باشد. نوع دوم تنها با دستگاه کاهش سختی آب قابل حذف بوده و اهمیت بالاتری دارند.

سختی گیر رزینی به تجهیزاتی گفته میشود که با کمک دانه های پلیمری رزین آنیونی و کاتیونی حذف املاح را انجام می دهند. دانه های رزین آنیونی و کاتیونی قدرت بالایی در تبادل یون داشته و در تماس با آب دارای املاح، سدیم خود را از دست داده و کلسیم و منیزیم را جذب می کند. در نتیجه آب بدون املاح از دستگاه خارج می شود.
توجه داشته باشید که سختی آب منجر به بروز بیماری های مختلف در بدن شده و به تجهیزات و تاسیسات در صنعت نیز آسیب های جدی وارد می کند. علاوه بر قدرت شویندگی مواد شوینده را کاهش داده و روی ظروف لک های سفید ایجاد میشوند. به همین دلیل استفاده از سختی گیرها در اغلب مواقع ضروری می باشند.
انواع سختی گیر رزینی
تولید کننده سختی گیر رزینی در زمان طراحی فاکتورهای مختلفی را مد نظر قرار داده و بر همین اساس محصولات متفاوتی را ارائه می دهد. از مهم ترین آنها می توان به جنس بدنه و نوع مخزن به کار رفته در آنها اشاره کرد. بر همین اساس سختی گیرهای رزینی در دو گروه دسته بندی میشوند که عبارتند از:
بدنه این تجهیزات از فلز بسیار مقاوم در برابر فشار و ضربه و نوسانات دمایی تولید شده و دارای استحکام بالایی هستند. یکی از بهترین متریال های مورد استفاده برای سختی گیرهای فلزی، استیل می باشد. ورق های استیل استفاده شده در این دستگاه دارای ضخامت بالایی بوده و قادر به تحمل فشار تا 20 بار را دارند. توجه داشته باشید که در تمام سختی گیرهای عمودی و افقی رزینی به منظور افزایش مقاومت مخزن در برابر تماس با مواد خورنده و املاح مختلف، داخل بدنه با چندین لایه رنگ های مخصوص پوشانده میشود.
اصلی ترین متریال به کار رفته در این گروه از سختی گیرها، ونیل استر، اپوکسی و الیاف شیشه ای است. این ترکیبات بر روی لایه پلی اتیلن قرار گرفته و تاثیر فوق العاده ای بر افزایش مقاومت و استحکام آنها دارند. در سختی گیرهای کوچک خانگی بیشتر از نوع فایبرگلاس استفاده میشود، چون قدرت تحمل فشار در آنها کمتر از نوع فلزی است. سختی گیرهای فایبرگلاس تنها تا 6 بار فشار را می توانند تحمل کنند.
استفاده مداوم از دانه های رزین بازدهی و راندمان آنها را کاهش می دهد. به همین دلیل لازم است به شیوه های مختلف احیای آنها انجام شود. بر اساس نحوه عملکرد دستگاه برای احیای دانه های رزینی می توان آنها را به دو گروه نیمه اتوماتیک و اتوماتیک دسته بندی کرد. سختی گیرهای نیمه اتوماتیک زمان احیا را اپراتور تشخیص داده و دستگاه شستشو و سایر گام ها را اجرا می کند.
سختی گیرهای رزینی تمام اتوماتیک مراحل شناسایی و تشخیص زمان و پیاده سازی و اجرای راه های احیای سختی گیر رزینی و همچنین شروع عملیات بک واش یا احیا با محلول آب و نمک به صورت خودکار انجام میشود. در این تجهیزات بدون نیاز به اپراتور تمام مراحل کار اجرا می گردد به همین دلیل دقت بالاتری نسبت به نوع نیمه اتوماتیک دارند.
به منظور پیاده سازی روند کاهش سختی آب با دانه های رزین، تولید کننده سختی گیر رزینی ساختار منحصر به فردی برای دستگاه ارائه می دهد. در حالت کلی اجزای داخلی این دستگاه شامل موارد زیر می باشد:
· مخزن بدنه فلزی یا فایبرگلاس
· بستری از دانه های رزین آنیونی و کاتیونی
· بستری سیلیس برای جلوگیری از حرکت دانه های رزین و جذب گل و لای و ذرات معلق در آب
· شیرهای سلوئیدی ورودی و تخلیه
· مخزن نگهداری از محلول آب و نمک
شکل کلی دستگاه سختی گیر رزینی در اغلب مواقع استوانه ای و عمودی بوده و لایه های رزین در قسمت پایین مخزن نگهداری میشوند. شیر ورودی آب در بالای مخزن قرار گرفته و آب با فشار به پایین حرکت می کند. به منظور خروج آب با درجه سختی کم شیر تخلیه در قسمت پایین مخزن در نظر گرفته شده و محلول آب و نمک نیز به صورت جدا در کنار مخزن اصلی نصب میشود. البته لازم به ذکر است که در ساختار و جنس و نوع مخزن و سایر قطعات موجود در سختی گیرهای رزینی تفاوت هایی وجود دارد.

به طور خلاصه می توان نحوه عملکرد سختی گیر رزینی آنیونی و کاتیونی را به صورت زیر بیان کرد:
آب حاوی املاح کلسیم و منیزیم و غیره از طریق شیر ورودی در بالای مخزن وارد دستگاه شده و از روی بستر رزینی عبور می کند.
دانه های رزین قدرت بالایی در تبادل یون داشته و کلسیم و منیزیم را جذب می کنند. سدیم موجود در دانه های رزین به آب منتقل شده و کلسیم و منیزیم آب جایگزین آن میشوند.
سایر آلودگی های موجود در آب از قبیل گل و لای و ذرات معلق به دانه های سیلیس متصل میشوند.
آب با درصد پایینی از سختی از طریق شیر پایین مخزن از دستگاه خارج میشود.
در شرایطی که درجه سختی آب خروجی بیش از اندازه استاندارد باشد، مرحله احیا و شستشوی بک واش و استفاده از محلول آب و نمک اجرا می گردد.

دانه های رزین دارای سدیم آزاد بوده و از این طریق قدرت بالایی در جذب و تبادل یون دارند. با گذشت زمان و جایگزینی کلسیم و منیزیم با سدیم، قدرت تبادل یون در این دانه ها کاهش پیدا می کند. علاوه براین، گل و لای موجود در آب نیز به مرور روی سطح لایه رزینی انباشته شده و کارایی آنها را کاهش می دهند. به همین دلیل راه های احیای سختی گیر رزینی ارائه شده و بر حسب شرایط اجرا میشوند. از جمله روش های احیای سختی گیر رزینی می توان به موارد زیر اشاره نمود:
· شستشوی دانه های رزین با محلول آب و نمک: با انجام این کار سدیم دانه های رزین مجدد تامین شده و قدرت تبادل یون در آن افزایش پیدا می کند.
· بک واش یا شستشوی معکوس: آب با فشار زیاد در جهت خلاف همیشگی و از پایین به بالا حرکت نموده و آلودگی های روی دانه های رزین را از بین می برند. در بسیاری از مواقع این لایه های انباشته شده مانع از تبادل یون میشوند که با شستشوی معکوس مشکل رفع می گردد.
در حالت کلی روند احیای سختی گیر رزینی شامل بک واش یا شستشوی معکوس، مکش محلول آب و نمک از مخزن جانبی دستگاه، شستشوی آهسته و شستشوی با فشار بالا می باشد.

املاح موجود در آب نه تنها به سلامتی بدن آسیب وارد می کند، بلکه راندمان دستگاه های مختلف در صنعت را نیز کاهش می دهد. این املاح به مرور منجر به ایجاد لایه های رسوب در جداره و بدنه مخزن و سایر لوله ها در دیگ بخار و غیره می گردد. ایجاد لایه های رسوب در لوله ها باعث گرفتگی و همچنین سوراخ شدن آنها میشود. به همین دلیل لازم است از سختی گیرهای در محیط های مختلف استفاده شود. موارد کاربرد دستگاه سختی گیر عبارتند از:
· کاهش سختی آب در مورتورخانه ها
· کاهش سختی آب منازل با کمک سختی گیر خانگی
· کاهش درجه سختی آب ورودی به دیگ بخار و بویلر
گروه صنعتی هفت یکی از بزرگترین تیم های باسابقه در زمینه طراحی و تولید و ساخت سختی گیر رزینی در اندازه های مختلف و سفارشی می باشد. این مجموعه با بررسی شرایط محیط مورد نظر و مقدار آب ورودی و غیره، ظرفیت را محاسبه و متریال مناسب را با توجه به استانداردهای بین المللی مشخص می کند. سپس با رعایت تمام استانداردها روند تولید و ساخت توسط تکنسین ها و مهندسین حرفه ای انجام میشود. جهت کسب اطلاعات بیشتر درباره ویژگی ها، جنس، قیمت و نحوه خرید سختی گیر رزینی گروه صنعتی هفت را در گوگل و شبکه های اجتماعی جستجو کنید.