ویرگول
ورودثبت نام
Mohamadreza Lalegani
Mohamadreza Lalegani
Mohamadreza Lalegani
Mohamadreza Lalegani
خواندن ۳ دقیقه·۵ سال پیش

مثنوی اسرار ساز پدر


اصفهان را خاندانی بد به نام

شهره اش بس سخت آید در کلام


راد مردی ارجمند و دلنشین

جملگی آن دودمان را بُد مهین


نزد مردم نام او استاد بود

گرچه خود از جاه و نام آزاد بود


شهره ی این خاندان با وقار

چیره دستی بود در آهنگ تار


زخمه های دلکش استادِ تار

رستِخیزِ ساز بودی در گذار


در نوایی جمع رقصان آمدی

پرده ای آن جمع گریان آمدی


پرده های نغمه ای خیزان بُدی

گه طنینی ناقضِ میزان بُدی


زخمِ تارِ تیره چوبِ اوستاد

تیرگی از قلب خلقی می ستاد


جانِ آوا های او سرزنده بود

سوزِ سازش چون سنان برنده بود


چون نوایِ سازش آوازی نبود

همچو راز نغمه اش رازی نبود


بود آوازی میان اهل شهر

کَمچو ساز او نباشد در دو دهر


سر به سر آوانوازانِ بلاد

در پیِ سازنده اش ، زر ها بداد


جملگی اندر عجب که این سازِ تار

از چه چوب و پوستی آمد به بار


پوستینِ بهترین گاو و شتر

اینچنین نغمه نسازدْ ، پر ز دُر


خالقِ آن ساز بودی بی اثر

نامد هرگز زو کسی را یک خبر


هر کسی استاد را پرسش نمود

گفت ماهیگیر نیکست و نه رود


سالها بر ساز و بر استاد رفت

مرغِ مشکینیِ مو در باد رفت


موسم کشتِ عمل چون سر شدی

وقتِ پیری هر دمی چون زر شدی


پورِ مهتر را به نزد خود بخواند

شرح حال خویش را بر او براند


گفت ای جان پدر تسبیحِ جان

دانه دانه کم شد اندر سالیان


زان درخت بس تنومند و گشن

چند برگی مانده بر روی بدن


کو تن و جانم به هم بردوخته

آتشی اندر دلم افروخته


آتشی کو می نماید انفصال

اندکی مانده که گردد اتصال


وان زمان چون جانم از تن شد جدا

در پی چندین عمل خواهم تُرا


جسم بی جانم ز شوخش پاک کن

اسب تن بهر کفن فتراک کن


این بدن در پرنیانی پاک پیچ

هان عِبَر کن چون برم در خاک هیچ


این عصایم را به گورستان ببر

تا شوی از جای دفنم با خبر


وقت مغرب چون به قبرستان شدی

وان زمان خور از نظر پنهان شدی


پایه اش در حوض قبرستان گذار

سایه اش گورم نماید آشکار


در محل انتهای سایه اش

حفر کن گوری مرا در خاکْ کَش


وان زمان ساز مرا رویم گذار

ساز من با من رَود از این دیار


اندکی بعد اوستادی جان بداد

وان که دردی را دهد درمان دهاد


سوگواران جملگی گرد آمدند

خبرگان در جای شاگرد آمدند


وان پسر امر پدر انجام داد

روح بابش را بسی آرام داد


چند ماهی بعد جمعی بس کثیر

چهره های پوشانده جُبه زاغِ سیر


هدیه‌ای سوی پسر تحویل داد

هدیه‌ای از سوی بابش اوستاد


تارِ زیبا و ظریفی تیره رنگ

کاسه ای محکم تو گویی از خدنگ


مهترِ آن جمع پیش آمد سپس

گفت این هدیه نباید دستِ کس


تا به تو از هند تازان آمدیم

بهر تو ما سازسازان آمدیم


سعی ما ضایع مکن با فاش ما

"کی" و "چه" ناور تو در کنکاش ما


گر کسی جویای اصلِ تار شد

گو که من را سازِ بابم یار شد


گو که این سازم نه ساز دیگر است

بل همان ساز پدر، آن گوهر است


نامه ای بر تو همی داریم نیز

تا دمِ مردن مخوان زو هیچ چیز


نامه داد و اسب و یاران را بخواند

جمع یاران پشتِ او چالاک راند


سالها زان واقعه شد بر مراد

شهرت استاد پورش بسط داد


نغمه ی سازش جهانپیمای شد

بس مکاتب در پِیَش بر پای شد


رازِ تارش همچو تار اوستاد

ماند و پاسخ او ز سازنده نداد


سالیان موی سیاهش رنگ زد

کوس رفتن در دو گوشش زنگ زد


چون که در بستر بیفتاد و بدید

راهِ رفتن زین جهان آید پدید


آمد آن نامه همی در خاطرش

یافت ، آن را و بشد او ناظرش


نامه از سوی پدر استاد بود

خط نامه ، خط مرد راد بود


چون کنون در دست داری نامه را

در سنین پر کرده ای پیمانه را


موی تو چون این ورق روشن شده

رخت پیری بر تو پیراهن شده


شرح رازی بر تو خواهم بازگفت

راز سازت کو بمانده در نهفت


زان سبب گورم بکردم من نشان

تا نماند نزد جمعی او نهان


نزد آن جمعی که تارت را بداد

نامه و آلات کارت را بداد


جمع هندووانِ نیک پاکباز

خاندانِ صوفیان سازساز


سازِ ما و ساز جدّم پیش از این

ساختند این هندوانْ پاکْ اینچنین


جای گورِ من به پورت بازگو

با عصایم گو که یابد جایش او


چونکه شست او پیکرت با جسم و جان

گو که او دفنت کند در آن مکان


سوی هندووان یکی نامه نویس

وین نشانی طبق برنامه نویس


گو که وقت رفتنم شد این زمان

نزد پورم تار خواهم ، محرمان!


سالها مردم همه اندر شگفت

کین چنین سازی چگونه سر گرفت


چوب آن جادوست یا سازنده اش

یا ز جلد قوست جنس پرده اش


سیم آن آهن بُد و چوبش کبود

سر آن در چوب و در سیمش نبود


پرده ی کاسه بباشد راز تار

رفته در آن جلد انسانی بکار


جسم من در تار تو بر کار بود

تارِ پورت را شوی پس تار و پود


تا که درسی را پذیریم ای پسر

کو بهای تار بُد جانِ پدر...


للـه گانی

آذر ۹۱

۱
۰
Mohamadreza Lalegani
Mohamadreza Lalegani
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید