من قبلا زیاد اهل کتاب خواندن نبودم و اگر کتابی را انتخاب میکردم برای خواندن، اولا کتابهای سبک رمان مثل نمایشنامه و غیره نبود (دلیلش را خواهم گفت) و دوم، آن قدر طولش میدادم و مو شکافانه تجزیه و تحلیلش میکردم که از خواندنش خسته میشدم. این باعث میشد کتاب خواندن را دوست نداشته باشم. اما حداقل خیالم راحت بود از اینکه هرچه خواندم را خیلی خوب فهمیدهام و اگر جایی در حال بحث با کسی باشم میتوانم با استناد به کتابهایی که خواندهام برای حرفهایم دلیل و مدرک بیاورم و به خیال خودم طرف مقابل را مغلوب کنم! و از یک سو، همیشه سراغ کتابهایی از فلاسفه و دانشمندان و با موضوعاتی درباره حقایق، تاریخ و اتفاقات افتاده در آن با منابعی معتبر میرفتم. رمان نمیخواندم چون اعتقاد داشتم رمان خواندن با این وضعِ خواندنِ من فقط وقت تلف کردن است و تو این همه زمان میگذاری برای خواندن داستان 400 صفحهای زندگی یک نفر (خواه قصه ای بر اساس واقعیت باشد، خواه خیالی) که چه؟! کجا به کارت میآید؟ من دوست داشتم چیزی را بخوانم که به طور مستقیم حرفش را به من بزند.
یک روز که با یکی از همکلاسیهای دانشگاهم درباره این موضوع صحبت میکردیم از او جملهای را شنیدم. او گفت بعضی وقتها تو در رمان ها به چیزهایی پی میبری که در کتابهای علمی و فلسفی پیدایش نمیکنی و در داستانها هم میتوانی جواب سوالهایت را بگیری. آن زمان برایم این حرف بی معنا بود. بعدا تصمیم گرفتم بیشتر و بیشتر بخوانم؛ حتی رمان. هرچقدر هم میخواهد طول بکشد اما خواندن را متوقف نکردم. الان از مقاومتم نسبت به خواندن رمانها کمتر شده! اما هنوز این سوال را دارم که: «کتابها را میخوانید که چیزی به دانستههایتان اضافه شود و احیانا به سوالات ذهنی تان پاسخ داده شود، یا میخوانید که سرگرم شده و صرفا مدتی را با جریان داستان آن همراه و در خیالات خود غوطهور شوید؟» فیلمها را چطور؟ شاید مسخره به نظر برسد اما نت برداری از یک فیلم و استفاده از نکتههایی که از آن فیلم به ظاهر معمولی برخواستهاند ایده بدی نیست. وگرنه فیلم دیدن و به به و چه چه کردن و بعد، کنار گذاشتنش تا سالها بعد که قدیمی و به اصطلاح از مد افتاده شد چه فایدهای دارد جز اینکه فقط نیاز آنی شما به سرگرمی را تامین کرده باشد؟ پس فرهنگ کی به کمک جامعه خواهد آمد؟ فرهنگ، سرانه بالای مطالعه و تماشای زیادِ فیلمها توسط مردم یک جامعه نیست. فرهنگ قدرت تجزیه و تحلیل و به کار بستن یا نبستن نکات نهفته محصولات فرهنگی است. نکاتی مثل آشنایی با طرز تفکرهای مختلف موجود در جهان و نحوه مواجه ما با آنها – مسیری که در حال پیمودن آن هستیم و پیش بینی آینده – تاثیری که عقاید بر رفتارهای انسان میگذارد و ... .
آخرش خیلی علمی شد! ولی ممنون که خواندید.