با شروع فصل گرما، اگه دیدید دست یا پاتون بیشتر ورم کرده و حس سنگینی و خستگی توش بیشتر شده، بدونید که تنها نیستید. خیلی از کسایی که لنفادم دارن تو تابستون همین مشکل رو دارن. دلیلش هم سادهست: گرما رگها رو باز میکنه و مایع لنفاوی بیشتر جمع میشه. مراقبتهایی که تو فصلهای دیگه انجام میدادید، تو گرما دیگه به تنهایی کافی نیستن.
خبر خوب اینه که با چند تا تغییر کوچیک و هوشمندانه تو کارای روزانهتون، از نوع لباستون گرفته تا زمان فعالیتها و مراقبت پوست، میتونید ورم رو کنترل کنید و تابستون رو راحتتر بگذرونید.
فقط یادتون باشه مراقبت از لنفادم تو گرما فقط چند تا توصیه روزانه نیست. باید یاد بگیرید چطور تو هر شرایطی خودتون رو مدیریت کنید. برای همین آموزش مدیریت لنفادم خیلی مهمه و بهتون کمک میکنه هم تو تابستون و هم بقیهی سال با اطمینان بیشتر از خودتون مراقبت کنید.
وقتی هوا گرم میشه، بدن هم گرمتر میشه و خون بیشتر تو دست و پا گردش میکنه. بخشی از مایع و مواد بین رگها میمونه و سیستم لنفاوی باید اونا رو جمع کنه و ببره. تو گرما این مایع بیشتر میشه و کار سیستم لنفاوی سنگینتر میشه. اگه به خاطر عمل یا لنفادم اولیه تخلیهی لنف خوب کار نکنه، مشکل بزرگتر میشه؛ چون مایع زیاد تولید میشه ولی درست برنمیگرده.
تو این شرایط باید مراقبتهای روزانهتون رو جدیتر بگیرید. ماساژ لنفاوی، بانداژ و استفاده از آستین یا جوراب فشاری کمک میکنن لنف بهتر برگرده. پس تو روزای گرم این کارا رو کمتر نکنید، بلکه دقیقتر و مرتبتر انجام بدید.
برای اینکه روزهای گرم باعث تشدید تورم لنف ادم نشید، رعایت چند نکته ساده زیر میتونه کمک زیادی به کنترل علائم و جلوگیری از بدتر شدن ورم کنه.
✅ انجام بدید:
💧 آب کافی بنوشید تا بدن دچار کمآبی نشود.
👕 لباسهای نخی، سبک و گشاد بپوشید تا جریان هوا بهتر برقرار شود.
🌞 قبل از خروج از منزل ضدآفتاب بزنید و از پوست خود محافظت کنید.
🚶♀️ ورزش را صبح زود یا عصر انجام دهید که هوا خنکتر است.
🦵 عضو مبتلا را هنگام استراحت بالاتر از سطح قلب قرار دهید تا به کاهش تورم کمک شود.
🩺 لباس فشاری (گارمنت) را طبق توصیه درمانگر استفاده کنید و آن را بهدرستی بپوشید.
✘ انجام ندید:
🚱 اجازه ندهید بدنتان کمآب بماند.
👖 لباسهای تنگ، ضخیم یا پلاستیکی نپوشید.
🔥 مدت طولانی زیر نور مستقیم خورشید نمانید.
🏃♀️ در ساعات گرم ظهر ورزش نکنید.
⏳ برای مدت طولانی بدون حرکت نایستید یا ننشینید.
❌ بدون مشورت با پزشک یا درمانگر، استفاده از لباس فشاری را قطع نکنید.
مراقبت تو روزای گرم خیلی مهمه، چون گرما میتونه ورم و حساسیت رو بیشتر کنه. این مراقبتها دو دسته اصلی دارن:
۱. کارهایی که جلوی آسیب مستقیم به اندام رو میگیرن.
۲. کارهایی که عضو رو از چیزایی مثل نیش حشرات محافظت میکنن.
تو بهار و تابستون حشرات بیشتر میشن. نیش پشه یا حشره برای شما فقط یه خارش ساده نیست؛ میتونه پوست رو تحریک کنه، زخم بشه یا حتی عفونت بیاره و لنفادم رو بدتر کنه.
البته زمستون و سرما هم چالشهای خودشون رو دارن (مثل خشکی پوست)، ولی الان تمرکزمون روی گرماست.
تابستون مدیریت لنفادم رو کمی سختتر میکنه، ولی با انتخاب درست لباس فشاری میتونید هم راحت باشید هم درمانتون خوب جواب بده. چند تا نکتهی مهم:
۱. پارچهی مناسب انتخاب کنید؛ مدلهای میکروفایبر یا پنبهی سبک که تنفسپذیرن و عرق رو جذب میکنن، پوست رو خشک نگه میدارن و کمتر تحریک میکنن.
۲. مدل و وزن لباس؛ لباسهای نازکتر و سبکتر تو تابستون بهترن. هوا بهتر رد میشه و کمتر احساس گرما میکنید، بدون اینکه اثر درمان کم بشه.
۳. اندازهگیری دقیق؛ لباس باید دقیقاً اندازهتون باشه. بهترین وقت اندازهگیری صبح زود و قبل از ورم کردنه و باید متخصص انجامش بده.
۴. کلاس فشار رو خودسرانه عوض نکنید؛ حتی اگه گرمتون شد، فشار رو کم نکنید. هر تغییری فقط با نظر متخصص.
۵. مراقبت پوست؛ بعد از درآوردن لباس، پوست رو با مرطوبکنندهی ملایم و بدون عطر چرب کنید تا خشک و ترکخورده نشه.
۶. دو دست لباس داشته باشید؛ یکی رو بشورید، از اون یکی استفاده کنید تا همیشه لباس تمیز و خشک داشته باشید.
۷. لباس رویی مناسب؛ روی لباس فشاری، لباس نخی، گشاد و رنگ روشن بپوشید تا هوا بهتر رد بشه و گرما کمتر جذب بشه.
و یادتون باشه آب زیاد نوشیدن تو گرما خیلی مهمه. مدیریت لنفادم تو تابستون سخت نیست، فقط باید حواستون باشه. با این نکات هم درمانتون بهتر جواب میده هم سبکتر و آرومتر هستید.
خیلیها میپرسن: «مگه باید تو این گرما هم جوراب یا آستین بپوشم؟» جواب اینه که بله، مهمه. گرما رگها رو باز میکنه و ورم رو بیشتر میکنه. این نکات کمکتون میکنه:
۱. بانداژ رو تو محیط خنک خونه ببندید؛ معمولاً شبها راحتتر تحمل میشه و کمک میکنه ورم روز بعد کمتر باشه.
۲. تو طول روز از آستین یا جوراب استفاده کنید؛ حتی تو گرما. اگه خیلی گرم بود، مدلهای نازکتر و تنفسپذیر رو انتخاب کنید.
۳. تو گرمای شدید مدت کوتاهی میتونید دربیارید (با احتیاط)؛ ولی مراقب باشید و اگه ورم بیشتر شد دوباره بپوشید.
۴. تو روزای خیلی گرم بانداژ رو کمی سبکتر ببندید؛ ولی کامل ترکش نکنید.
با این کارا میتونید تو تابستون راحتتر فعالیت کنید و هم پوستتون سالم بمونه هم ورم کنترل بشه.
آفتاب مستقیم برای شما خوب نیست. گرما و اشعهی فرابنفش رگها رو باز میکنه، مایع لنفاوی رو بیشتر میکنه و پوست حساس رو تحریک میکنه. پس ضدآفتاب ضروریه. فقط صورت نه؛ دستها و هر جایی که در معرض آفتابه هم بزنید. لایهی کامل و یکنواخت بزنید و هر دو-سه ساعت، یا بعد از عرق کردن و شنا، دوباره تمدید کنید.
اضافه وزن فشار بیشتری به سیستم لنفاوی میآره و وقتی با گرما ترکیب بشه، ورم رو خیلی بیشتر میکنه. پس مرتب دور عضو درگیر رو اندازه بگیرید و وزن و BMI رو هم چک کنید. این کار کمک میکنه تغییرات رو زود بفهمید و کنترل بهتری داشته باشید.
همیشه یه کیف کوچیک همراهتون باشه که توش پماد آنتیبیوتیک، بتامتازون برای التهاب و داروهای ضدحساسیت برای گزش حشرات باشه. علائم عفونت (سلولیت) رو بشناسید: قرمزی ناگهانی، گرم شدن عضو، درد، تب یا لرز. اگه اینها رو دیدید فوری برید مرکز درمانی. این کار سریع خیلی مهمه.
گرما مایع بیشتری تولید میکنه و ورم رو بیشتر میکنه، پس فعالیتها رو تو ساعات خنک برنامهریزی کنید:
۱. ورزش رو صبح خیلی زود یا عصر انجام بدید. تو گرمای شدید ورم بیشتر میشه. اگه روز میخواید ورزش کنید، برید جای سرپوشیده و خنک.
۲. کارهای بیرون مثل خرید یا اداری رو صبح زود یا اوایل شب انجام بدید تا کمتر زیر آفتاب و ایستادن طولانی بمونید.
۳. ساعات اوج گرما (وسط روز) رو استراحت کنید و عضو رو بالاتر از سطح قلب بذارید تا مایع بهتر تخلیه بشه.
۴. قرارهای اجتماعی رو برای صبحانه یا شام بذارید و مکانهای کولردار انتخاب کنید.
از ساعت ۱۰ صبح تا ۴ بعدازظهر ورزش نکنید. صبح زود یا غروب بهتره، یا برید فضای سرپوشیده با کولر. و حتماً آب زیاد بنوشید.
اگه ناگهان ورم شدید شد، قرمزی، گرم شدن، درد، تب، لرز یا رگههای قرمز روی پوست دیدید، فوری برید مرکز درمانی؛ ممکنه عفونت باشه.
اگه لباس فشاریتون دیگه اندازه نیست یا احساس میکنید روشهای فعلی دیگه جواب نمیدن، برید پیش متخصص لنفادم تا برنامه رو دوباره بررسی و تنظیم کنه.
میتونید سوالات خودتون رو همینجا بپرسید یا به ما سر بزنید.
راهنما: کلینیک لنف ادم ایران | lymphedemaclub