زخم پای دیابتی عارضه ای است که در آن ارزیابی کامل زخم بسیار مهم است و نکته حائز اهمیت این است که همه افراد دیابتی، باید سالیانه از نظر تشخیص گروه پرخطر، معاینه شوند، که شامل بررسی حس محافظتی، ساختمان پا، بیومکانیک میشود.
?
دیابت باعث می شود زخم پا ی افراد دیابتی با سرعت کمتری خوب شودو باید گفت یکی از عوارض جانبی نوروپاتی دیابتی این است که فرد بریدگی ها و زخم های کوچک، تاول ها، سوختگی ها و سایر آسیب ها را حس نمی کند و همین یک زخم کوچک که حس نمی شود، ممکن است به یک مشکل جدی تبدیل شود.
فرد مبتلا به دیابت دارای سطح بالاتری از گلوکز و تری گلیسیرید در خون است. و این سطح بالای این موارد در خون باعث میشود هم به عصب هایی که سیگنال های درد را به مغز ارسال می کنند و همچنین به رگ های خونی که مواد مغذی به عصب می رسانند، آسیب وارد شود
?
دیابت کنترلنشده به رشتههای عصبی فرد آسیب میرساند. این آسیب به اعصاب پاها ممکن است باعث شود که احساس سرما، گرما، یا درد را در پاها از دست بدهید و بخاطر همین عارضه فرد دیابتی بریدگی یا زخم بر روی پاهایش را حس نخواهد کرد
ودر نتیجه عضلات پاها به علت آسیب به رشتههای عصبی هماهنگی حرکت پاها را برهم میزند وفشار بیش از حدی بر روی یک ناحیه پا وارد میآید که خود زمینهساز زخم پا میشود بهترین روش برای پیشگیری یا به تعویق انداختن زخم دیابتی کنترل قند خون و فشار خون است
باید بدانید که دیابت بر جریان خون هم تاثیر میگذارد به علت اینکه جریان خون در این بیماران به به درستی انجام نمی شود بهبود زخم یا بریدگی بیشتر طول میکشد اختلال جریان خون در دستها و پاها در دیابتیها را «بیماری رگهای محیطی»گویند .
?
زخم دیابتی معمولا از پاها شروع می شود،به همین علت پزشک همیشه بریدگی ها، زخم ها و بافت های مختلف پا را به دقت معاینه می کند.و سپس تعادل و راه رفتن بیماررا مورد بررسی قرار می هد در این معاینات پزشک متخصص حس فرد در مقابل تغییرات دما و برخی لمس شدن ها مانند ویبره شدن را مورد آزمایش قرار می دهد. معمولا در این آزمایش پزشک یک رشته نخ یا نوک چنگال را روی پا حرکت می دهد تا حس فرد را مشاهده کند
زخمهای پا در افراد دارای دیابت، به خصوص در آنهایی که مشکلات نورولوژیک پیدا میکنند یا خونرسانی به پاهایشان کافی نیست ، یا هر دو مشکل را دارند، بسیار شایع است معمولا افرادی که به دلیل دیابت دچار زخم پای میشوند اغلب نیاز به قطع عضو می شود
?
زخمهای پا ی افراد دیابتی نه فقط باعث معلولیت جسمی و پایین آمدن کیفیت زندگی فرد میشوند، بلکه از نظر اقتصادی که هزینههای مربوط به مراقبت کننده، ناتوانیها را هم در بر میگیرد که برای بیمار بسیار سنگین خواهد بود البته این را هم باید در نظر داشت که تک متدهای برای پای دیابتی پیشگیری کننده به تنهایی موفقیتآمیز نیستند، بنابراین در عمل، مداخلات پیشگیری کننده، ترکیبی از مداخلاتی است که مستقیما به بیمار و هم به مراقبتکنندگان یا ساختار بهداشتی حمایت کننده مربوط میشود.
۱-هرگز نباید افراد دیابتی پا برهنه راه بروند و همچنین در خارج از منزل باید کفشهایی با نوک گرد و جلو بسته بپوشند و در منزل از دمپایی جلو باز استفاده کنند
۲-همیشه مراقبت از پا برای افراد مبتلا به دیابت از اهمیت خیلی خاصی برخوردار است زیرا ایجاد زخم پای افراد دیابتی در برخی موارد منجر به قطع انگشت پا و یا تمام پا میشود
?
۳-همچنین مراقبت از پا برای افراد مبتلا به دیابت به خصوص در مواقعی که فرد دچار عوارضی از جمله کاهش حس پاها، تغییر در شکل پاها و وجود زخم و جراحاتی در پا میشود که بهبود نمییابند،حتما ضروری است و افراد مبتلا به دیابت باید کنترل قند خون خود در محدوده طبیعی حساس باشند وبرای معاینه مکرر پاها حتما پزشک مراجعه کنید
۴-به گفته ی گروهی از محققان از جمله علل کاهش حس پا آسیب به اعصاب پا می باشد بنابراین افراد دیابتی باید پاهای خود را به صورت روزانه با آب ولرم شستشو داده و بین انگشتان پای خود را به خوبی خشک کنند. این بیماران باید درجه حرارت آب را با آرنج خود کنترل کرده و همچنین از راه رفتن در محلهای خیلی داغ و خیلی سرد خودداری کنند
?
بیماران دیابتی هرگز نباید پا برهنه راه بروند. از کفشهایی با نوک گرد و جلو بسته استفاده کنند ودرمنزل از دمپایی جلو باز بپوشند و حتما قبل از پوشیدن کفشها باید آنها را از نظر وجود سنگ ریزه چک کرد زیرا می تواند باعث زخم در پا شوند باید در انتخای کفش بسیار دقت کرد و کفش هایی که سایز مناسبی دارند را انتخاب کنند زیرا تاولهای ناشی از کفش نامناسب ممکن است احساس نشده و سرانجام منجر به زخم در پا شوند
۱-عفونتهای دیابتی در پا
۲-زخمهای دیابتی در پا
۳-استئوآرتروپاتی پاها
?
مرحله ۱:
در این مرحله پوست قرمز و بافت زیرین آن نرم میشود، قرمزی پوست با یک فشار کوچک ناپدید میگردد
مرحله ۲ :
التهاب، سفتی بافت زیرین پوست کاملا مشهود است.
مرحله ۳ :
پوست دچار نکروز شده، چربی در اطراف این منطقه ایجاد میشود و پوست اطراف این لایهها از بین میرود
مرحله ۴ :
چربی زیر پوستی از بین میرود
?
مرحله ۵ :
بافت نکروزی در اطراف این عضلات بیشتر میشود
مرحله ۶ :
کورتکس استخوان آسیب میبیند و سبب ایجاد استئومیلیت میشود
مرحله ۷ :
التهاب مفصلی عفونی ،عفونت پاتولوژیک ارگانها و عفونت خونی از مواردی است که در این مرحله مشاهده میشودکه خیلی اهمیت دارد که بیمار در تمام مراحل زیر نظر پزشک متخصص باشد که از پیشرفت بیماری جلوگیری کرده و اقدامات لازم را جهت بهبودی سریع تر انجام دهد
?
یکی از اولین علائم زخم پای دیابتی ورم غیر طبیعی, سوزش, قرمزی و بوی بد است. بافت سیاه (تیره) اطراف زخم که به خاطر عدم خونرسانی کافی در محل ایجاد می شود, از علائم قابل روئیت زخم پای دیابتی است که نشان دهنده مرگ بافت سلولی اطراف زخم به خاطر عفونت است. در چنین مواردی بوی نامطبوع, درد و بی حسی می تواند وجود داشته باشد.
علائم زخم پای دیابتی همیشه قابل روئیت نیست, گاهی اوقات نیز تا هنگامی که عفونت ایجاد نشود زخم دیده نمی شود.در صورت مشاهده هرگونه آسیب پوستی درد, تغییر رنگ به ویژه درپا و اطراف پینه ها حتما با پزشک مراجعه کنید.