
مورفولین که اکسید دی اتیل نیمید یا 1، 4-اکسازینان نیز نامیده می شود، یک مایع یا یک ترکیب شیمیایی آلی است که به عنوان بازدارنده خوردگی، افزودنی و برای سنتز سایر مواد شیمیایی استفاده می شود. مورفولین به دلیل وجود آمین یک باز است. مورفولین بی رنگ و فاقد مواد معلق است و به دلیل هزینه کم و قطبیت آن معمولاً به عنوان یک حلال در سنتز آلی، واکنش ها و تحقیقات صنایع شیمیایی استفاده می شود.
ساختار مورفولین یک ساختار هتروسیکل است که توسط 4 گروه CH2 -، 1 اتم اکسیژن (گروه عاملی اتر) و 1-NH گروه (گروه عاملی آمین)، با فرمول O(CH2CH2 ) 2 NH تشکیل شده است که به طور خاص، هم یک اتر حلقوی و هم آمین است.
مورفولین یک آمین ثانویه است اما نسبت به سایر آمین های ثانویه واکنش کمتری دارد زیرا اکسیژن نیز در حلقه آن وجود دارد که می تواند چگالی الکترونیکی را حذف کند و هسته دوستی گروه آمین را کاهش دهد.
مورفولین به عنوان یک افزودنی برای تنظیم pH در سیستم های بخار نیروگاه هسته ای و سوخت های فسیلی و همچنین برای محافظت در برابر خوردگی سیستم های جریان آب بویلر در کارخانه های شیمیایی استفاده می شود. از مورفولین برای تهیه کاتالیزور آلومینا استفاده می شود که به شکل یک عامل ژل کننده برای تصفیه هیدروکربن ها تهیه می شوند.
مورفولین معمولاً برای سنتز انامین ها استفاده می شود، این ترکیب یک عنصر مهم برای تولید لینزولید است که یک آنتی بیوتیک برای درمان عفونت های ناشی از باکتری های گرم مثبت است. از این ماده همچنین در داروی ضد درد دکسترومورامید نیز استفاده می شود. از نمک های مورفولین مانند مورفولین هیدروکلراید برای سنتز آلی مواد واسطه استفاده می شود.
مورفولین به شکل یک امولسیفایر شیمیایی برای محافظت از میوه ها استفاده می شود. به این صورت که یک لایه موم بر روی میوه ها قرار می گیرد و این پوشش از میوه ها در برابر حشرات و هجوم قارچ محافظت می کند. مهارکننده های بیوسنتز ارگوسترول از مشتقات مورفولین هستند که به عنوان قارچ کش در غلات استفاده می شوند. برخی از قارچ کش های مبتنی بر مورفولین که در محصولات غلات استفاده می شوند، آمورولفین، فنپروپی مورف و تریدمورف هستند.
مورفولین به طور گسترده ای به عنوان یک واسطه در صنعت لاستیک برای تولید شتاب دهنده های ولکانیزاسیون لاستیک مانند DTOS، MDS و NOBS استفاده می شود. بیش از 50 درصد تقاضا برای مورفولین از شتاب دهنده های لاستیک ولکانیزه است و حدود 30 درصد از شتاب دهنده های ولکانیزاسیون لاستیک برایNOBS استفاده می شود.
مورفولین به عنوان یک بازدارنده خوردگی برای فلزاتی مانند مس، آهن، سرب، روی و سایر فلزات استفاده می شود و به طور گسترده ای در صنایعی مانند اتومبیل، ابزار مکانیکی و تجهیزات پزشکی مورد استفاده قرار می گیرد. مورفولین در حالت گاز-مایع سمیت کمتری در محیط زیست در مقایسه با ترکیباتی مانند سیکلوهگزیل آمین و دی سیکلوهگزیل آمین نیتریت دارد.
مورفولین در ساخت کاغذ، شیشه، صابون، مواد شوینده، رنگ و الیاف مصنوعی استفاده می شود. این ترکیب همچنین برای تولید معرف های آنالیز برای تعیین نیتروژن استفاده می شود. این ماده همچنین در صنایع داروسازی، دباغی، نساجی، مراقبت های خانگی و صنایع سرامیک نیز کاربرد دارد.
مورفولین می تواند برای فلزات خورنده باشد. می تواند آسیب شدیدی به چشم و پوست وارد کند. در صورت بلعیدن یا استنشاق می تواند مشکلات سلامتی جدی را در پی داشته باشد.
در هنگام سوختن تجزیه می شود و این دودهای سمی اکسیدهای نیتروژن و مونوکسید کربن تولید می کند. این ماده یک باز تقریبا قوی است که با اکسیدان های قوی واکنش نشان می دهد. این ماده می تواند باعث ایجاد خطر آتش سوزی شود. به پلاستیک، لاستیک و پوشش ها حمله می کند. اگر در ظروف مسی یا روی نگهداری شود پایدار نخواهد بود.