در دهان ما گیرنده‌های مختلفی برای شناسایی طعم‌های گوناگون وجود دارد. از تلخی و تندی گرفته تا شیرینی و شوری همگی به کمک سنسورهای چشایی موجود بر روی زبان آنالیز می‌شوند. با خوردن خوراکی‌ها و غذاهای مختلف میتوانید این طعم‌ها را تجربه کنید. اما آیا تا به حال برایتان پیش آمده که بدون خوردن چیزی احساس تلخی در دهان داشته باشید؟ بخصوص در ساعات مشخصی از روز مثل صبح‌ها بعد از بیدار شدن؟ آیا می‌دانید راه درمان تلخی دهان چیست؟ تلخی دهان یک عارضه رایج در دنیای پزشکی بوده که اغلب علت آن بهداشت ضعیف دهان و دندان است. گاهی اوقات این تلخی می‌تواند زنگ خطری مبنی بر وجود یک مشکل جدی سلامتی باشد. در ادامه بیشتر در مورد این موضوع صحبت می‌کنیم.
عارضه تلخی دهان (Bitter Mouth) صرفا بعد از خوردن یک ماده تلخ ظاهر نمی‌شود، بلکه علائم آن حتی بدون اینکه چیزی خورده باشید در دهان احساس می‌شود. این تلخی ممکن است برای چند دقیقه یا برای چند ساعت در دهان حس شود.
دلایل زیادی در بروز علائم تلخی دهان نقش دارند. گاهی اوقات مشکل تلخی دهان تنها نشانه بهداشت ضعیف دهان و دندان است. اما گاهی اوقات می‌تواند زنگ خطری مبنی بر وجود یک مشکل جدی سلامتی باشد. بنابراین نباید ادامه‌دار بودن آن را نادیده بگیرید و نسبت به تشخیص و درمان آن باید پیگیر باشید.
در ادامه برخی از رایج‌ترین دلایل تلخی دهان را بررسی می‌کنیم:
همان‌طور که از نام این سندرم مشخص است سندرم سوزش دهان یا همان Burning Mouth Syndrome اغلب باعث احساس سوزش شدید در دهان می‌شود. سوزشی که می‌تواند دردناک باشد و بخش یا تمامی دهان را درگیر کند. این سندرم می‌تواند گاها احساس تلخی و فلزی در دهان ایجاد کند و همچنین منجر به خشکی دهان شود. این سندرم در زنانی که در دوران یائسگی هستند بیشتر دیده می‌شود.
دوران بارداری تعادل هورمونی بدن زنان را به طور کلی بهم می‌ریزد. هورمون استروژن در دوران بارداری به نوسان می‌افتد و همین موضوع می‌تواند جوانه‌های چشایی را تغییر دهد. بسیاری از زنان باردار در این دوران تلخی و طعم فلزی دهان را گزارش داده‌اند. البته که این موضوع اغلب اوقات بعد از بارداری برطرف می‌شود.
خشکی دهان (xerostomia) بر اثر کاهش میزان بزاق در دهان ظاهر می‌شود. کاهش بزاق دهان علل مختلفی داشته که از مهم‌ترین دلایل آن می‌توانیم به بالا رفتن سن، مصرف داروهای خاص، مشکلات سیستم ایمنی، استعمال دخانیات و... اشاره کنیم. دقت کنید که با کاهش میزان بزاق گیرنده‌های چشایی تحریک شده و حتی گاها طعم‌ها تغییر می‌کنند.
یکی دیگر از علل تلخی دهان رفلاکس اسید معده است. رفلاکس اسید معده زمانی اتفاق افتاده که اسفنکتر تحتانی مری ضعیف شده و همین موضوع باعث می‌شود غذا و اسید مجددا به سمت بالا یعنی به سمت مری و دهان حرکت کند. رفلاکس اسید معده مهم‌ترین و شایع‌ترین دلیل تلخی دهان است.
زمانی که بدن در معرض داروهای خاصی قرار می‌گیرد ممکن است میزان تولید بزاق دهان تغییر کرده و گاها طعم‌ها عوض شوند. همین موضوع باعث شده که تلخی در دهان یا طعم فلزی را تجربه کنید. آنتی بیوتیک‌ها، داروهای قلب و عروق، ویتامین‌ها و مکمل‌های حاوی زینک و کروم جز این داروها هستند.
بیماری‌های زمینه‌ای بخصوص عفونت باعث افزایش میزان التهاب بدن می‌شود. زمانی که التهاب بدن بالا باشد سیستم ایمنی پروتئینی به منظور مقابله با این التهاب تولید می‌کند. همین پروتئین می‌تواند بر جوانه‌های چشایی تاثیر بگذارد و باعث افزایش حساسیت به مزه‌ها شود و گاها احساس تلخی در دهان را بیشتر کند.
از شایع‌ترین نشانه‌های تلخی دهان هستند.
سوالی که برای بسیاری از افراد پیش می‌آید این است که راه درمان تلخی دهان چیست؟ آیا درمان تلخی دهان در خانه امکان‌پذیر است؟ در ادامه بهترین دارو برای تلخی دهان و همچنین راه‌کارهای خانگی را معرفی می‌کنیم.
یکی از روش‌های از بین بردن تلخی دهان عوض کردن طعم دهان به کمک گیاهان دارویی است. برای اینکار میتوانید با پزشکان طب سنتی مشورت کنید. برخی از رایج‌ترین گیاهانی که به منظور از بین بردن تلخی دهان استفاده می‌شوند شامل زیره و دارچین هستند. این دو گیاه هم باعث تقویت دندان و لثه شده و هم طعم بد دهان را به کلی از بین می‌برند. برای دریافت راهنمایی های بیشتر میتوانید به دکتر گوش حلق بینی مراجعه و یا با مشاوره آنلاین متخصص گوش حلق بینی مشورت کنید.
دقت کنید که بهترین دارو برای درمان تلخی دهان با توجه به علت تلخی تجویز می‌شود. در نتیجه اولین قدم پیدا کردن دلیل ماجرا است. سپس پزشک می‌تواند با برطرف کردن مشکل زمینه‌ای مزه تلخ دهان را درمان کند.
تلخی دهان در تمامی سنین ممکن است دیده شود. گاهی اوقات این تلخی به دلیل کمبود برخی ویتامین‌ها در بدن ظاهر می‌شود، بخصوص در کودکان. بنابراین برای درمان تلخی دهان کودکان بهتر است که قبل از امتحان کردن روش‌های خانگی ابتدا دلیل آن را پیدا کنید و با متخصص اطفال در این زمینه مشورت کنید.
همان طور که دیدید تلخی دهان علل مختلفی داشته و روش‌های درمان متعددی هم در دسترس هستند. فراموش نکنید که اولین و مهم‌ترین کار تشخیص علت ماجرا است. سپس میتوانید با توجه به علت آن بهترین روش‌های درمانی را دنبال کنید. اگر در این زمینه به اطلاعات بیشتری نیاز دارید سری به سایت درمانکده بزنید.
منابع: healthline - medicalnewstoday
