شمارۀ ۱۰۷ | محمد خلیلی
چون خرید خودرو در کشور ما بسیار آسان است و از نقاط قوت کشور ما صنعت خودروسازی است؛ لذا در این متن بهدلیل اینکه هرچه بهتر مشخص شود که داستان از فضای مطلوب ما فاصله دارد و سیاهنمایی نشود از واحد پول دلار استفاده شده است.
مردی برای خرید یک دستگاه خودرو به نمایندگی تویوتا مراجعه میکند و به فروشنده میگوید: «یک خودرو میخواهم که هم در جادههای صعبالعبور و هم در زندگی شهری بتوانم از آن استفاده کنم. راحت باشد که از رانندگی با آن لذت ببرم و مورد اعتماد باشد که در پیچوخمهای راه همراهم باشد.» فروشنده به او خودروی فوررانر را معرفی میکند و در شرح مشخصات آن میگوید: «این خودرو دارای موتور قدرتمند ششسیلندر چهار لیتری با توان 270 اسب بخار است. این موتور در کنار یک جعبهدندۀ اتوماتیک بهخوبی توان مورد نیاز حرکت در هر نوع جادهای را تأمین میکند. ارتفاع مناسبی از زمین دارد و با زاویۀ ورود 30 درجه و زاویۀ خروج 26 درجه خودروی مناسبی برای Off-road است. ازسویی سواری نرم و راحتی دارد و برای استفادۀ روزمره هم مناسب است؛ اما مشکل کار اینجاست که تولید خودرو برای ما دشوار است؛ لذا آن را به همه نمیفروشیم. برای خرید آن باید یک سال یک سری منابع درسی را مطالعه کنید و در پایان باید بیایید در چهار ساعت آزمون تستی شرکت کنید، ازسویی معدل شما را هم چک میکنیم و در نمرۀ آزمون لحاظ میکنیم. اگر توانستید از پس این آزمون برآیید، خودرو را به شما میفروشیم.» مرد رفت و آزمون را با موفقیت گذراند، وضعیت معدل مطلوبی هم داشت. همهچیز مهیای خرید بود و نمایندگی فیش واریز چهلهزار دلاری خرید خودرو را به مرد داد و گفت: «لطفاً مبلغ را پرداخت کنید خودرو ازآنِ شماست.» مرد که از دیدن مبلغ خودرو شوکه شده بود گفت: «حالا که فکر میکنم خیلی هم Off-road نمیروم، موتور شش سیلندر هم به کارم نمیآید، اگر ماشین به کف زمین هم بچسبد خوب است، مشکلی با راحتنبودنش هم ندارم، همین که SUV باشد کافی است و این چیزها اضافه است و به درد من نمیخورد، ضمناً من یازدههزار دلار بیشتر ندارم؛ میتوانید همین ماشین را با لوازم ارزانتر برایم با یازدههزار دلار سر هم کنید؟» فروشنده درب نمایشگاه را باز میکند، نمایندگی خودروی چری را به خریدار نشان میدهد و میگوید: «آن شرکت این کار را برای شما انجام میدهد. ممنون که تشریف آوردید. ما بوگاتی و مازراتی نیستیم، حتی بنز و بیامو هم نیستیم، ما تویوتا هستیم و رسالت تویوتا تولید به هر قیمتی نیست.»
مرد بهسمت نمایندگی چری راهی میشود و با بیمیلی ویترین مغازهها را نگاه میکند. یک عینکآفتابی چشمش را میگیرد و از صاحب مغازه میخواهد برای تست، عینک را برای او بیاورد. فروشنده به او می گوید: «این عینک از برند ری-بن است و قیمت 200 دلاری دارد. آیا میخواهی هنوز آن را تست کنی؟» مرد با تعجب از فروشنده می پرسد این عینک چه مزیتی دارد که اینقدر گران است. فروشنده هم قطعاً حوصلۀ صحبت در مورد عدم تفاوت معنادار عینکها و شرح نیاز به برندپوشی و مواردی از این دست را ندارد؛ اما به مرد میگوید:«این عینک برند است. اگر هم هیچ مزیتی نسبتبه سایر عینکها نداشته باشد، آن را وقتی به چشم میزنی، خود را متمایز میکنی، در جامعه فخرفروشی میکنی، همه به چشم یکی از اعضای خانوادۀ شریف و نخبۀ ری-بن نگاهت میکنند؛ اما اگر از من میپرسی چند مغازه جلوتر عینکهایی به همین خوبی اما بدون برند یا با برند آزاد دارد که قیمت آن زیر پنج دلار است. لازم است درب خروج را به شما نشان دهم؟» منطقیترین پایان داستان این است که مرد فردای آن روز با خودروی چری خود درحالیکه عینک با برند آزاد به چهره زده است، از زندگی لذت ببرد؛ شاید این بهترین پایانبندی ممکن برای این داستان باشد.