دیروز در Linkedin یک پیام خصوصی با این مضمون گرفتم: "به سفارش یکی از مدیران مجموعه سرمایه‌گذاری در اروپا و آمریکا فرصت استثنایی برای اخذ فوری ویزای کار در آمریکا. ویژه متخصصین در رشته های آی تی، مهندسی صنایع و مکانیک، فارغ التحصیلان رشته های MBA و حسابداری عمران و معماری. ظرفیت موجود برای متخصصین در هر رشته سالیانه ۶ نفر می باشد. امروز با ما تماس بگیرید و کمتر از ۶ ماه آینده در یکی از ایالت های امریکا موقعیت شغلی ایده‌آل تان را کسب نمایید." با توجه به شرایط کنونی اخذ ویزای کار در آمریکا، انقدر محتوای پیام مضحک بود که به راحتی می‌شد حدس زد که آخر این داستان به کجا ختم می‌شود. با این حال کنجکاو شدم که ته و توی این ماجرا را در بیاورم. به همین خاطر به شماره تلفنی که در انتهای پیام گذاشته شده بود، در Whatsapp پیام دادم. ( راستش علت کنجکاوی‌ام بیشتر این بود که شماره تلفن ارائه شده، پیش شماره آمریکا داشت.)
بعد از پیام من، یک پیام صوتی ارسال شد که صدای آقایی بود که ظاهرا مسئولیت این کار را به عهده داشت. داستانی که درست کرده بودند این بود که: یک شرکت آمریکایی، به دلیل این که پروژه هایی در شرق آسیا دارد و قسمت عمده نیروهای بومی‌اش مشغول به کار بر روی این پروژه‌ها هستند، قصد دارد نیروهای جدیدی از کشورهایی مثل ایران (به دلیل تمایل به مهاجرت) بگیرد تا جایگزین نیروهای بومی کند. با این که به این سناریو هزار سوال و مسئله وارد بود باز هم می‌شد به ادامه صحبت ها گوش داد.
بزرگوار فرمودند که این کار ۱۶,۰۰۰ یورو!!! هزینه دارد که ۳۰ درصد آن را ابتدای کار و بعد از تایید رزومه می‌گیرند. این جمله را که شنیدم، فهمیدم که حدسم درست بوده است و کاسه‌ای زیر نیم کاسه است. ضمنا آدرس سایت شرکت را هم ارسال کردند. واقعا در نوع خودش جذاب بود: این که در سال ۲۰۱۹ وب‌سایت یک شرکت آمریکایی که در پروژه های نفتی و مشاور املاک و ... فعالیت می‌کند شبیه وب‌سایت های ۱۵ سال پیش باشد. یک وب‌سایت Full Flash و به معنی واقعی کلمه "بد". یک سری اسم بی ارتباط به هم نیز در منوی سایت ردیف شده بود که ظاهرا زمینه فعالیت‌های این شرکت را نشان می داد. بگذریم از این که اگر روی هر کدام کلیک می‌کردید هیچ اتفاقی نمی‌افتاد!
من در پاسخ فرمایشات این بزرگوار عرض کردم (نقل به مضمون):
"کجای دنیا برای استخدام انقدر از متقاضی پول میگیرن؟ اون هم یه همچین مبلغ سنگینی. من خودم تا حالا چندین مصاحبه اسکایپی یا تلفنی داشتم و هیچ کدوم درخواست پول نکردن تا حالا!"
اول جواب دادند که نمی‌دانم این هزینه بابت چیست. بعد از چند ساعت (ظاهرا بعد از مشورت با همکاران و پیدا کردن توجیه برای گرفتن این همه پول) فرمودند (نقل به مضمون):
"اگر گرفتن ویزای کار آمریکا ساده بود امثال شما باید الآن اونجا مشغول کار بودن نه اینکه پشت اسکایپ با اونور مصاحبه کنند. اونجا پر از نیروی کار خبره است و ما باید صلاحیت فنی و اخلاقی !!!! شما رو تایید کنیم و اونها رو قانع کنیم که شما را استخدام کنن و این کار سختیه و هزینه داره".
بعد از آن یک پیام صوتی هم فرستاده بود که اصلا نشنیدم و بلافاصله بعد از ارسال این پاسخ بزرگوار را بلاک کردم:
"حق با شماست. اگر اخذ ویزای کار ساده بود، زمینه‌ی کلاهبرداری برای دلاورمردان آریایی فراهم نمیشد."
اگر با عینک شکاکی و بدبینی نگاه کنیم، این ماجرا یک کلاهبرداری تمام عیار است و بس. اما بیایید عینک بدبینی را کنار بگذاریم و صرفا واقع‌بینانه به این موضوع نگاه کنیم. اخذ ویزای کار با وجود نیروی کار بومی در آمریکا و نرخ بیکاری ۴ درصدی موجود در این کشور (تا ژوئن ۲۰۱۸)، اگر نگوییم که در شرایط فعلی ( مشخصا سیاسی) ناممکن است، کار بسیار دشواری است. اما بزرگوار از این استدلال استفاده کرده بود که گرفتن هزینه ۱۶,۰۰۰ یورویی را توجیه کند. خیلی ساده است: اگر در یک کشور این قانون وجود داشته باشد که اولویت با استخدام نیروی بومی است و شرکتی بخواهد به هر نحوی با اخذ این مبلغ سنگین خلاف این کار را انجام دهد (به خصوص در رشته‌هایی مثل مثل نرم‌افزار و IT که به وفور نیروی کار در آمریکا وجود دارد)، این چراغ در ذهن من روشن می‌شود که به احتمال زیاد جایی در این فرآیند قانون زیر پا گذاشته شده است. رشوه یا چیزی شبیه به این. یا در بهترین حالت پای یک شرکت ایرانی در میان است که اگر این‌طور باشد اخذ ۱۶,۰۰۰ یورو باز هم به جز سودجویی و سوء استفاده از شرایط نابسمان اقتصادی و میل به مهاجرت به ویژه در قشر تحصیل کرده، چیز دیگری را به ذهن متبادر نمی‌کند. همه ما در دنیای کوچک امروز، حتی اگر دوست و آشنایی که در خارج از ایران مشغول کار و تحصیل است نداشته باشیم، با کمی جست و جو متوجه بی‌اساس بودن افاضاتی از این دست می‌شویم.
مخلص کلام اینکه در این مواقع قانون من این است: "طرف مقابل کلاهبردار است مگر این که خلاف آن ثابت شود." چون ترجیح می‌دهم در انتخاب بین ساده‌لوح بودن و شکاک بودن، دومی را انتخاب کنم.
