
عدالت هم یکی از آن مفهوم هایی است که عقل بشر بسختی آن را درک می کند.
این چه عدالتی است که یک عده فقیرند و یک عده غنی؟
برخی از مردم، تا چشم به روی جهان باز می کنند، سختی می بینند و سخت زندگی می کنند اما برخی دیگر بطور خدادادی در آسایش و سلامت کامل بسر می برند.
چرا نعمت های دنیا به طور عادلانه میان مخلوقات خدا قسمت نشده است؟
مگر در نظام هستی عدالت وجود ندارد؟
نمی دانم...
عقل کور و ناقص من هم با این حقیقت تلخ کنار نمی آید.
اما امروز چیزی دیدم که به فهم موضوع عدالت، دست کم در مورد طبیعت، یک گام نزدیک تر شدم.
چند ماه پیش چند هسته پرتقال در گلدانی کاشتم و مدتها منتظر ماندم.
آنقدر به خاک خشک و خالی آب دادم تا سرانجام جوانه های سبز و زنده و شاداب، سر از خاک تیره و مرده بیرون آوردند.
چه تصویر زیبایی بود.
رشد، شاهکار آفرینش است.*
تعدادی از هسته ها در این رشد گروهی، پیشگام و هماهنگ بودند و همگی با هم بَدل به جوانه شده، سپس جوانه ها قد کشیدند و از لبه گلدان بالاتر رفتند.
پس از این گروه پیشاهنگ، جوانه های کوچکتری نیز یکی یکی و نوبت به نوبت، سر از خاک بلند کردند و به
همگروهی های ارشد خود پیوستند.
مدتیست گلدان پرتقال ها را مقابل پنجره گذاشته ام تا نور بگیرند و زودتر بزرگ شوند.
امروز متوجه شدم پرتقال هایی که ساقه بلندتر و برگ های بیش تر و بزرگ تری دارند، شاد و خرم، مقابل نور خورشید قد برافراشته اند و بر روی کوچک ترین جوانه سایه انداخته اند.
داستان بی عدالتی دوباره تکرار شده بود!
گلدان را چرخاندم تا نور خورشید به کوچک ترین جوانه هم برسد اما با این کار جوانه دیگری که تنها کمی بزرگ تر از این یکی است از آفتاب محروم شد.
دوباره گلدان را چرخاندم تا هر دو آن ها نور خورشید را یکسان دریافت کنند اما این بار یک جوانه دیگر در سایه قرار گرفت.
باز با گلدان بازی کردم ولی این بار پرتقال های بزرگ تر در سایه فرو رفتند.
نمی شد! برقراری عدالت کار من نبود!
با جابجا کردن عقربه های ساعت، نمی توان زمان را پس و پیش کرد.
از این کار خسته شدم و فکر کردم اصلا به مَنِ دایه دلسوزتر از مادر، چه ربطی دارد که در کار طبیعت دخالت کنم؟!
طبیعت خود بهتر می داند چه کار کند. ساعت خودش را دارد.
اساسا برای همین است که زمین گِرد به دور خورشید می چرخد و گردش آفتاب پدیدار می شود.
نور خورشید در طول روز در همه نقاط زمین جابجا می شود و در فواصل مختلف به همه گیاهان می رسد منتها هریکی به نوبت و در زمان و ساعت خودش.
خود جوانه ها هم از این نظم طبیعی آگاهند برای همین است که هرقدر ضعیف و کوچک باشند، به نرمی و آرام آرام، مسیر نور خورشید را پیدا می کنند و با دنبال کردن آن، مسیر رشد خود را تنظیم می کنند.
این، نفسِ عدالت طبیعت است.
عدالتی که به موجب آن، سهم همه اجزای طبیعت برای زندگی و کمال، نوبت به نوبت میان آن ها تقسیم می شود.
از چرخش و اعتدال آفتاب، نور و سایه ها جابجا می شوند و روزیِ مخلوقات خدا، جابجا و نوبت به نوبت به همه آن ها می رسد.
من هسته های پرتقال را یکجا و با هم کاشته بودم ولی بعضی از آن ها که استعداد بیشتری برای جنبش و رشد داشتند، زودتر جوانه زدند و این دسته از جوانه ها زودتر از سایرین از خاک بیرون آمدند و چند هسته دیگر به دلایلی نامعلوم، کندتر از دیگران حرکت کرده و از سایرین عقب ماندند.
پس آن هایی که کوچک تر و ضعیف ترند باید در نوبت خویش صبر کنند تا در زمان مناسب با سرعت رشد خود، به سهم خود از نور خورشید برسند.
شاید به همین دلیل است که خدا به صبر سفارش و تاکید کرده زیرا یکی از اجزای تحقق عدالت، همین صبر است.
سوسن چراغچی
30 فروردین 1399
*داستان واقعی این پرتقال ها در ماه های نخست ایام کورونا اتفاق افتاد، زمانی که جهان در یک ناامنی روانی عظیم و گروهی بسر می برد.
روزگاری که ویروس کورونا هر روز جان انسان های زیادی را در سراسر سیاره می گرفت و یا به خطر می انداخت؛مردم از همدیگر و حتی از سایه خود نیز می ترسیدند و از ترس ابتلا به بیماری، خودشان را در خانه ها قرنطینه می کردند.
در این شرایط سخت و طاقتفرسا که توهم بیماری کورونا امید به زندگی را نابود کرده بود،
مشاهده رشد چند جوانه پرتقال، برای من بسیار نویدبخش بود.
کورونا درسی بود که آموزگار خلقت، به مردم جهان داد تا چیزهایی یاد بگیرند و به سطح بالاتری از آگاهی برسند.
این گلدان، نیز درس امید به زندگی می داد.
روزی که اولین جوانه را بر خاک سرد و سیاه دیدم، دانستم زندگی، حتی در آن شرایط سخت و ناگوار نیز جریان دارد.
هنوز هم ادامه دارد.
2 فروردین 1401