گزارش اختصاصی «یک کتاب»
وقتی «عشق» در چنبرۀ «نفرین» گرفتار میشود؛ واکاوی ترانۀ غافلگیرکننده ای از حجت بقایی
ویرگول(خبرنگار ۱۴۰۱) و به نقل از سرویس فرهنگ و هنر _ «یک کتاب»// دنیای ترانه و موسیقی، گاهی با اتفاقات پیشبینینشده گره میخورد. درست زمانی که مخاطبان انتظار شنیدن اثر دیگری را داشتند، ترانۀ «عشق و نفرین» با امضای حجت بقایی، بیمقدمه و ناگهانی منتشر شد و در فضای مجازی بازتابهای متفاوتی را به همراه داشت.

در گفتگویی کوتاه با حجت بقایی، سرایندۀ این اثر، دربارۀ چرایی این انتشارِ زودهنگام پرسیدیم. او در این باره میگوید: «راستش را بخواهید، انتشار این قطعه برنامهریزیشده نبود. ماجرا از آنجا شروع شد که یکی از دوستان، پیشنهادِ آهنگسازی برای یک ترانه را مطرح کرد و از بین کارهایی که آماده و در دست داشتم، این ترانه زودتر از بقیه برای اجرا و آهنگسازی آماده بود. در واقع، قصد داشتم برای انتشارش زمان مناسبتری را انتخاب کنم، اما شرایط بهگونهای پیش رفت که این اثر زودتر از موعد به دست مخاطب رسید؛ حالا هم که منتشر شده، امیدوارم با گوش جان خوانده و شنیده شود.»

به گزارش خبرنگار ادبی ما، ترانۀ «عشق و نفرین» از همان سطرهای نخست، مخاطب را با یک «تضاد» بنیادین روبرو میکند. عنوان اثر، پیشدرآمدی است بر فضای محتوایی آن؛ جایی که عشق، نه یک موهبت، بلکه یک نفرینِ درونی ترسیم میشود.
۱.بازخوانی اسطورهها در خدمتِ درام مدرن: بقایی در بند نخست، با استفاده از تلمیح «خسرو و شیرین و فرهاد»، کلیشۀ این داستان کلاسیک را به شکلی متفاوت میشکند: «خسرو نکُشت فرهاد / قاتل شیرین است». این بند، یکی از جسورانهترین بخشهای ترانه است که نشان میدهد سراینده بهجای تکرار روایتهای سنتی، نگاهی انتقادی به ماهیت «معشوق» دارد. او معشوق را نه قربانی، بلکه عاملِ اصلیِ فروپاشیِ رابطه میبیند.
۲.فضای یأس و بیقراری:
وزنِ ترانه و لحنِ کلمات (کین، آتش، ویران، مسموم، زخم)، به خوبی توانسته است فضای سرد و گزندۀ حاکم بر متن را منتقل کند. «عشق» در این ترانه، یک مفهومِ رمانتیکِ رهاییبخش نیست؛ بلکه یک «سقوط بیپایان» است. عباراتی چون «دنیای بیتو پر از شب ویران» و «درد تا ابد میدوزد»، نشان از تجربهای عمیق از سوگِ عاطفی دارد.
۳.آسیبشناسی رابطه:
بقایی در بندهای میانی، به خوبی پروسۀ تخریبِ تدریجیِ عاشق را تصویر میکند: «با هر نگاه مسموم / میشد مسیرم تارتر». این نگاهِ جزئینگرانه به لحظاتِ فرسایشیِ یک رابطه، نقطۀ قوت اثر است. او از «خنده» بهعنوان ابزاری برای تحقیر و «جشن گرفتنِ شکستِ عاشق» استفاده میکند که تضادِ تلخی را با «سادگیِ دیوانهوارِ» راوی ایجاد کرده است.

و در نهایت اینکه؛ «عشق و نفرین»، با وجود صراحت در بیانِ خشم و اندوه، شعاری نیست. حجت بقایی توانسته است خشمِ ناشی از خیانت یا شکست عاطفی را در قالب کلمات، به یک «فریادِ» موسیقایی تبدیل کند. شاید همین ویژگیِ «ناگهانی بودن» در انتشار، باعث شده تا ترانه، حالتی لخت و بیپرده داشته باشد؛ گویی حرفهایی است که در لحظۀ انفجارِ احساسات نوشته شده و بیآنکه ویرایشِ محافظهکارانهای شود، به گوش مخاطب رسیده است.
«عشق و نفرین» شاید روایتِ تلخِ یک پایان باشد، اما به خوبی ثابت میکند که گاهی در دلِ همین «نفرینها»، میتوان ردپایِ حقیقتی را یافت که پیش از آن نادیده گرفته شده بود.
— گزارش از: تحریریۀ «یک کتاب»/ م.ا