نگاهی نو به اقتصاد، فرهنگ و کیفیت در آستانه برگزاری جشنواره زیتون/ از مسابقه آشپزی در قاب رسانه تا اعطای نشان اعتبار به فرآوردههای زیتون
ویرگول(خبرنگار ۱۴۰۱) و به نقل از صدای طارم _ فرهنگ توسعه|| جشنوارههای موضوعی در دنیای امروز دیگر صرفاً رویدادهای محلی و مقطعی نیستند، بلکه موتور محرک توسعه منطقهای، برندینگ و رونق کسبوکارها به شمار میروند. در همین راستا، ایدهپردازی برای برگزاری جشنواره زیتون با رویکردهایی چون مسابقات آشپزی و ارزیابی کیفیت محصولات، ابعادی تازه یافته است. برای بررسی دقیقتر این ابعاد، به سراغ دکتر حجت بقایی، مشاور تحقیق و توسعه رفتهایم تا زوایای پیدا و پنهان این طرح را واکاوی کنیم.
صدای طارم: جناب دکتر بقایی، ایده برگزاری جشنواره غذا و مسابقه آشپزی با محوریت زیتون و فرآوردههای آن چگونه میتواند به اقتصاد محلی و گردشگری منطقه کمک کند؟
دکتر حجت بقایی: با سلام و احترام؛ ببینید، زنجیره ارزش زیتون در کشور ما پتانسیلهای بینظیری دارد که متأسفانه گاهی به صورت خامفروشی یا با ارزشافزوده پایین عرضه میشود. برگزاری «جشنواره غذا و آشپزی با زیتون» پلی است میان بخش کشاورزی، صنعت گردشگری و فرهنگ عمومی. وقتی ما مسابقه آشپزی با استفاده از زیتون، روغن زیتون و فرآوردههای آن در غذاهای محلی و بینالمللی برگزار میکنیم، در واقع داریم «فرهنگ مصرف» را ترویج میکنیم.
این رویداد میتواند فراتر از یک فضای فیزیکی عمل کند؛ یعنی قابلیت تبدیل شدن به «مسابقههای جذاب تلویزیونی» یا ساخت «مستندهای روایی» را دارد تا جذابیتهای بومی منطقه را به خانههای مردم ببرد. در کنار آن، تدوین و انتشار «کتابچه آشپزی زیتون» به نام منطقه، یک سند ماندگار فرهنگی و اقتصادی ایجاد میکند که ارزشافزوده پایدار به همراه دارد.
صدای طارم: در کنار بخشهای فرهنگی و گردشگری، بخش رقابتی و ارزیابی کیفیت محصولات چه جایگاهی در این جشنواره دارد؟
دکتر بقایی: بخش کیفیت، قلب تپنده و اعتباربخش هر جشنواره حرفهای است. اگر ما تولیدکننده را تشویق کنیم، باید ابزار رقابت سالم را هم در اختیارش بگذاریم. به همین دلیل، در این جشنواره طراحی مسابقه کیفیت و اعطای «نشان کیفیت جشنواره» به سه محصول اصلی یعنی "روغنهای زیتون، زیتونهای کنسروی (سیاه و سبز) و زیتون پرورده" پیشبینی شده است.
صدای طارم: ارزیابی و اعطای گواهی کیفیت به این سه گروه محصولات (روغن، زیتون کنسروی و زیتون پرورده) با چه سازوکاری انجام میشود تا اعتبار لازم را داشته باشد؟
دکتر بقایی: برای اینکه این نشانها ارزش تجاری واقعی پیدا کنند و مصرفکننده با اطمینان کامل خرید کند، فرآیند داوری باید کاملاً علمی، بیطرفانه و ساختاریافته باشد:
اول_ درباره روغن زیتون: علاوه بر آزمونهای آزمایشگاهی (فیزیکوشیمیایی برای سنجش اسیدیته، پراکسید و اصالت)، تست حسی یا «ارزیابی ارگانولپتیک» توسط پنلهای تخصصی و داوران مجرب انجام میشود تا عطر، طعم، تندی و تلخی استاندارد ارزیابی گردد.
دوم_ درباره زیتون کنسروی: فاکتورهایی نظیر بافت (سفتی و تردی مناسب)، میزان نمک، عدم وجود تلخی نامتعادل، اندازه یکدست، رنگ و سلامت بهداشتی محصول بررسی میشود.
سوم_ درباره زیتون پرورده: این محصول که طعم و اصالت آن برای ما ایرانیها بسیار مهم است، از نظر ترکیب مواد اولیه (گردو، رب انار مرغوب، سیر، سبزیجات محلی، سبزیجات معطر) و رعایت اصول بهداشتی بستهبندی ارزیابی میگردد.
صدای طارم: به عنوان آخرین سئوال، اعطای این نشانهای کیفیت چه مزیت مستقیمی برای تولیدکنندگان و بازار منطقه خواهد داشت؟
دکتر بقایی: بزرگترین مزیت این است که تولیدکنندگان برتر مجوز میگیرند تا برچسب «نشان کیفیت جشنواره» را روی بستهبندی محصولات خود درج کنند. این نشان تبدیل به یک مزیت رقابتی قدرتمند در فروشگاههای زنجیرهای، بازارهای داخلی و حتی بازارهای صادراتی میشود. از سوی دیگر، معرفی این واحدها به صادرکنندگان و شبکههای توزیع، عملاً رونق اقتصادی را به کارگاههای کوچک و متوسط محلی تزریق میکند و زنجیره ارزش زیتون را از مزرعه تا سفره تکمیل میسازد.
ـ صدای طارم
https://eitaa.com/16497521/172675
#طارم
#زیتون
#مشاور_تحقیق_و توسعه
#حجت_بقایی