خواندن 3 دقیقه

⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀
⠀
⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀
در شاتر آیلند با دو سطح روایی روبروییم: سطح اول حضور تدی به عنوان یک کارآگاه در جزیره برای کشف فرار یک بیمار روانی از بیمارستانی روانی را بازنمایی میکند و در سطح دوم تدی یک بیمار روانی است تا با انجام چنین داستانی از زیر بار کشتن همسرش بیرون بیاید. در سطح اول تماشاگر خودش را در یک بازی پندار و فریب میبیند و همراه با تدی دچار فروپاشی روانی میشود. چرا که حقیقت را نمیتواند تشخیص دهد. آیا فیلم به صورتی نمادین مانند فیلم بزرگ پرواز بر فراز آشیانهی فاخته جهان سرمایهداری را به تیمارستان همسانساز تشبیه میکند و یا روایت دوم صحیح است؟ در روایت دوم تدی دچار سندروم PTSD است. سندرومی که اختلال استرس پس از سانحه است. او چون از زیر بار روانی جنگ جهانی بیرون نیامده به الکل روی میآورد. وقتی همسر افسردهاش فرزندانش را میکشد، او تحمل نمیکند و همسر را به قتل میرساند. از این رو با مکانیسم دفاعی شخصیتی خیالی خلق میکند تا از زیر بار این فشار روانی عظیم بیرون بیاید. تا احساس مفید بودن بکند و معنایی برای زندگی از دست رفتهاش بتراشد. در هر دوسطح جنگ و پیامدهای ناگوار آن و جهان سرمایهداری عامل بروز اختلال روانی هستند. در سطح اول شخصیت در مواجهه با حقیقتی ساختگی دچار اختلال میشود و در سطح دوم در حقیقتی ساختگی زیست میکند و در پایان متوجه زندگی دروغینش میشود. دایرهی روایی شاتر آیلند مانند عنوان فیلم جزیرهی محصور شدهی ذهن شخصیتی را نشان میدهد که برای لحظهیی پرتو حقیقت ( به کارکرد شاتر در دوربین و عبور نور از این پرده فکر کنیم) بر او عارض میشود. حقیقتی که در دایرهی ابدی فیلم به صورت گریز از مرکز، جایگاه مخاطب در مقام تماشاگر را به بازی میگیرد و روانش را دچار سوالهای فراوان میکند.
⠀⠀⠀⠀
بهنام شریفی ⠀⠀⠀⠀
#فیلم_و_روان #هنر_و_روان
#هنر_و_روانشناسی #کارل_گوستاو_یونگ
#jung
#psychology #analyticalpsychology
#shutterisland #martinscorsese #leonardodicaprio