
خطای انتساب اساسی بیان می کند که هروقت ما تلاش می کنیم رفتار های بد مردم را تعریف کنیم، تمایل داریم تا آن ها را بیش از حد به شخصیتشان و کم تر از حد به شرایطی که در آن بوده اند نسبت دهیم. این کار باعث می شود که دیگران احساس قدرناشناسی کنند و روابطشان از بین برود.

برعکس، وقتی که شما یک والد، رهبر یا یک مدیر باشید و کسی آنچه را که قولش را داده بود انجام دهد را به سرانجام نمی رساند و حتی برای انجام ندادنش بهانه هم می آورد بسیار ناامید کننده می شود.برای مثال، اگر عضو یک تیم در کارش اشتباهی مرتکب شود، ما خیلی بیشتر احتمال دارد که آن را به شخصیت، کاراکتر یا سطح توانمندی اش نسبت دهیم. اگرچه، اگر ما همان اشتباه را انجام دهیم، آن وقت احتمال بیشتری دارد که آن را به شرایط نسبت دهیم(مثلا، چون که خسته بودیم یا تقصیر کس دیگری بود پرخاشگری کردیم.)در حالی که این موضوع ممکن است در حالت انتزاعی معقول باشد، شاید بپرسید "پس چرا این موضوع اهمیت دارد؟ اصلا معانی و مفاهیم زندگی من چه چیزهایی هستند؟"بگذارید بررسی کنیم.شما می دانید آن تنها چیزی که مردم از کارشان می خواهند چیست؟
پول، شهرت، مزایای فراوان؟خب خیر.براساس یک نظرسنجی از 200 هزار کارمند، آن تنها چیزی که مردم می خواهند به رسمیت شناخته شدن است. همین احتمالا در رابطه با نزدیک ترین روابط شخصی ما هم صادق است.اما هنوز، خیلی ها احساس می کنند قدرشان دانسته نشده و به رسمیت شناخته نشده اند. متاسفانه، از دست دادن اعتبار به طرز مسخره ای آسان است، اکثر مردم به خاطر خطای انتساب اساسی در آن افتضاح هستند.خطای انتساب اساسی می تواند منجر به یک زنجیره از واکنش های ناامیدکننده، جداافتادگی، عملکرد ضعیف، قضاوت های مکرر، سمی و در نهایت به سمت جدایی کشیده شود.و فهمیدن دلیل آن هم آسان است.همه ما شرایطی داشتیم که در آن هرکاری می توانستیم کردیم تا به یک هدف در کارمان برسیم، و یک دفعه چیزی خارج از کنترل ما اتفاق افتاده و ما هنوز به خاطر آن سرزنش می شویم. این موضوع آزاردهنده ایست و ما تعجب می کنیم که چرا حتی به خودمان زحمت می دهیم.

مشخص است که ارزشمندترین منبع کمپانی ها نیروهای انسانی شان هستند و هزینه از دست دادن یک کارمند نمونه می تواند چند ده میلیون تومان یا حتی بیشتر باشد. پس بدرستی به رسمیت نشناختن مردم یک مسئله اساسی است. این یک اشتباه می تواند برای کمپانی های بزرگ تر میلیارد ها تومان هزینه بتراشد.
در سطح فردی، مردم حساب زیادی روی چیزهایی که زندگی را ارزشمندتر می کند باز می کنند. خطای انتساب اساسی ما را به سمت راندن و رانده شدن به وسیله نزدیک ترین انسان های اطرافمان – بچه های مان، والدینمان و همسرمان- هدایت می کند.
با فهمیدن این که خطای انتساب اساسی چیست، چطور در زندگی و شغل ما کار می کند و چطور با آن کنار بیاییم، می توانیم:
نهایتاً، درک خطای انتساب اساسی می تواند تفاوت بین یک ترفیع گرفتن، تاثیرگذاشتن و ساختن یک کمپانی موفق باشد یا شکست خوردن و رکود و کسادی.
خب پس چرا یک مشکل بزرگ با یک راه حل کوچک و ساده حل نشود؟
بگذارید کمی عمیق تر شویم تا جواب را درک کنیم.

حسین دارد یک کار تازه را که هیجان زیادی در آن دارد شروع می کند. اولین چیز در صبح روز اول کاری او ملاقات شخصی با رئیس برای استارت زدن است.
برای آن که او دیر نرسید، حسین نیم ساعت زودتر از زمانی که باید از خانه بیرون آمد. با این اوصاف، یک تصادف سر راه او باعث ترافیک سنگینی شده بود که باعث شد حسین دیرتر به قرار ملاقات کاری اش برسد.

الان، در نظر شما، رئیس چه فکری درباره دیر کردن او می کند؟ آیا رئیس این را به عوامل محیطی مثل تصادف نسبت می دهد؟ یا به سرعت یک تصور بد درباره او می سازد که حسین برای از بین بردنش بایستی زمان زیادی را صرف آن کند؟

مثال های زیادی برای گفتن وجود دارد که همه آن ها از زندگی روزمره ما می آیند:فکر می کنم شما جوابش را می دانید.مدل های ذهنی و خطاهای شناختی مثل خطای انتساب اساسی خیلی جالب هستن، اما ارزش واقعی آن ها وقتی است که آن ها را در تمام جنبه های زندگی مان اعمال کنیم. در پایین چندتا مثال مناسب برای کمک به این که فکر کنید که این خطا چه قدر زندگی شما را تحت تاثیر قرار می دهد.مثال های خطای انتساب اساسی
دفعات زیادی بوده که یکی از بچه های من خلقشان خوب نبود وقتی که از مدرسه می آمدند. قبلا ها، آن ها را توبیخ می کردم و خلقشان را شخصی می کردم. اما الان، می دانم که اگر خلق خوبی نداشته باشند، اغلب اتفاقی در مدرسه افتاده و آن ها از یک روز طولانی خسته شده اند. پس به آن ها فضای راحت می دهم و بعد از آن ها می پرسم که روزشان را چطور گذراندند.
وقتی که کسی در رانندگی بد رانندگی می کند، خیلی احتمال دارد که اولین فکر شما این باشد که او چه آدم احمقی است، به جای آن فرض کنید که دلیل آن که آن ها جلوی راه شما می پیچند آن است که بایستی به بیمارستان بروند یا پروازشان دیر شده باشد.
وقتی کسی در جواب تماس شما، تماس نمی گیرد، خیلی معمول است که فکر کنید او دارد نادیده می گیرد یا به نیازهای شما اهمیت نمی دهد یا حتی گستاخانه رفتار می کند. خیلی کم پیش می آید که واقعاً فکر کنید که دلیلی وجود دارد که آن ها جواب نمی دهند، مثلا آن ها اصلا دردسترس نیستند، یا اتفاق اورژانسی دارد می افتد.
اگر کسی را دیده باشید که وقتی که باید کار کند بیخیال است و کناره گیری می کند، خیلی ساده است که فکر کنید که او تنبل بازی در می آورد، یا حتی یک کارمند بد است. اما کاملا هم امکان دارد که او یک مسئله شخصی در آن لحظه و آن روز داشته باشد، یا حتی شاید تازه تمام کارهایش را به پایان رسانده باشد.
وقتی که همسر یا یک فرد نزدیک تاریخ مهمی را فراموش می کند ما اذیت می شویم. ما آن رویداد خاص را برمی داریم و به تمام رابطه ربطش می دهیم و از خودمان می پرسیم که " آیا رابطه ما دیگر معنایی ندارد، و چه اتفاقی برای ما افتاده و ..." حتی اگر این توضیحات محتمل باشند، احتمال دارد که همسر شما یا آن فرد نزدیک آنقدر مشغله داشته و سرش شلوغ بوده که از ذهنش رفته است.
هروقت که ما داریم رفتار دیگران را قضاوت می کنیم، تنها داریم به بخشی از معادله نگاه می کنیم. ما نمی توانیم ببینیم که در درون بدن و سر آن فرد چه می گذرد. ما کل قضیه را نمی دانیم. همیشه طرف دیگر قضیه هم وجود دارد.
با آگاه بودن از این که ما تحت تاثیر خطای انتساب اساسی هستیم، به جای آن که همینطوری قضاوت کنیم، می توانیم به دیگران اهمیت شک کردن را گوشزد کنیم و تلاش کنیم تا به یک توضیح مثبت تر از این رفتار برسیم. این کار تمایل طبیعی ما را به قضاوت کردن تنظیم می کند و کار ما را برای ساختن یک مکالمه کارآمد تر درباره اتفاقی که واقعا افتاده آسان تر می کند.