اهمیت جایگاه دانشجو در کنش های سیاسی
همان که شهید بهشتی خواست تا موذن جامعه باشد یا آنکه بی شناسنامه خواندنش؟ آن که بنیانگذار نظام جمهوری اسلامی رقم زننده انقلاب دوم نامیدش یا کسانی که در همین نظام جمهوری اسلامی صدایشان خفه میشود؟
به راستی کدام یک از اینها روشنگر ماهیت و رسالت دانشجوست؟ این قشر مسکوت جامعه؛ همان که تریبونی برای حرفها و فریادهایش با مسئولین دولتی ندارد و در پی این تریبون نداشتن، جایی را بهتر از خبایانها پیدا نمیکند . چه میشود که دانشجو اعتراضاتش را دربستر خیابان ها می کشاند و گمان میکند اگر مقابل درب سازمان خصوصیسازی و مجلس شورای اسلامی فریاد بکشد، راحتتر نتیجه میگیرد؟ اصلا اگر از شب قبل مقابل مجلس تحصن کرده و درهوای سرد تهران روی آسفالتهای یخ زده بخوابد، شاید صبح شانس دیدار با یکی از صاحبان آن دویست و نود کرسی را هم داشته باشد. شما که نگفتید دانشجو رسالتش را فراموش کند و ساکت بماند اتفاقا گفتید: بیایید، حرف بزنید، ما میشنویم! اما راستش را بخواهید تجربه ما در این سالها ثابت کرد که همه اینها حرف است، شما همانهایی هستید که در لحظه آخر با هزار بهانه مجال تعامل را از دانشجو دریغ میکنید؛ همانهایی که در دانشگاه حضور پیدا کرده، برای سالنهای خالی از دانشجو حرف میزنید و در پی اعتراض به ضبط کمترین حق دانشجو با ظاهری پریشان اظهار ناآگاهی کرده و صحبتهای پنج دقیقهای یک دانشجو را به مثابه تریبون تشکلی میخوانید گمان میکنید چرا دانشجو فریادش را از درون کلاس درس و سالن اجتماعات به سردر دانشگاه کشانده؟! آخر همهمان به این گزاره رسیدهایم که تا جایی شلوغ نشود و آقایان حس نکنند که آبروی نظام و دولت در خطر است که توجهی به قشردانشجو نمیکنند. میگویید نه؟
بگذارید اتفاقات همین چند روز گذشته را مرور کنیم:
روز نوزدهم مهرماه جنابآقای رئیسی برای اولینبار به عنوان رییس جمهور قرن جدید در مراسم آغاز سال تحصیلی در دانشگاه تهران حضور پیدا میکنند.
هیچچیز سرجای خودش نیست، اخبار ضد و نقیض حاکی از آن است که هیچیک از تشکلهای دانشجویی فرصت و تریبونی برای بیان دغدغه و مشکلات دانشجویی خود ندارند، مدعوین برنامه؟! رییس دانشگاه به همراه تنی چند از اعضای هییت علمی دانشگاه تهران و چند دانشجو! یکی از دانشجویان به عنوان نماینده پنجاهوپنج هزار و دویست و نود و هفت دانشجو، تنها پنج دقیقه فرصت طرح دغدغه دارد. دیگر خودتان حساب کنید که سهم هر دانشجو چندصدهزارم ثانیه ست!
عجیب به نظر میآید. میگویند تریبون دست دانشجویان است و میزبان آنانند اما تنها کسانی که نقشی در برنامه ایفا نمیکنند و یا حتی اجازه حضور ندارند، همان دانشجویانند. نهایتا هم رییس جمهور از تمام درخواستها و نامههایی که بهمنظور تخصیص فرصتی به دانشجویان برای بیان مشکلاتشان، شب گذشته به دستشان رسید اظهار بیاطلاعی کرده و گفتند که گمان میکردند دانشجویی که تنها پنج دقیقه پشت تریبون ایستاده، نماینده تمامی تشکلهایی دانشجوییست.
بیشتر از اینکه نگرش رییس جمهور از فضای تشکلهای دانشگاه تهران ترسناک باشد، صدایی ست که حتی از طریق نامههای رسمی و غیررسمی تشکلهای دانشجویی بازهم به گوش کسی نمیرسد. به راستی دانشجو دلش را به چه خوش کند؟ به حضوری که هیچگاه صورت نمیگیرد و صدایی که خفه میشود یا به پنجدقیقهای که قبلتر صرفا به مسئول تشکلها میدادند و حالا همان هم دریغ میکنند؟ اشتباه نکنید شما مجوز حضور دانشجو را لغو کردید نه خفه کردن صدای او. شاید اگر حین بازگشت از مراسم، سری هم به سر در دانشگاه میزدید و در چشمانشان نگاه میکردید متوجه نافرجامی تلاش هایتان برای خفه کردن صدایشان میشدید . وقتی حتی رییس دانشگاه همان که حرف از آزادی بیان و عقیده و عصر گفتمان میزند، به اسم ضدانقلاب بودند، تریبون را از دانشجو میگیرد، پس انتظار خروش و جوشش را هم داشته باشید . وقتی صدای بیرون آمده از حلقوم هارا خفه کردید باید هم دانشجو برای انجام رسالتش مقابل مجلس تحصن کند و صدایش را به سمع آقایان برساند . هرچند که این سالها همه خوب یادگرفتند چطور صداها را خفه کنند. صدای دانشجویانی که در جریانات تصویب سند برجام، پشت دیوارهای مجلس شورای اسلامی به دنبال مدرس ( ره ) که جلوی قرار دارد ۱۹۱۹ زمان بایستد، فریاد می کشیدند را که فراموش نکردید چطور آقایان خفه کردند! رسالت دانشجو همان است که حضرت امام ( ره ) فرمود همان که سال سی و دو با وجود فضای امنیتی و خفقان دانشگاه، در مقابل نظام سلطه ایستادگی کرد و توانست ثابت کند که میتواند به آرمان های ضدامپریالیستیش پایبند بماند ؛ همان که روز سیزدهم آبان از دیوارهای لانه جاسوسی آمریکا بالا رفت و آرمان استکبارستیزیاش را به جهان مخابره کرد، او که شهید بهشتی موذن جامعه تعبیرش کرده و گفت اگر خواب بماند ، نمار امت قضا میشود. پس حتی اگر تریبونش را بگیرید، اگر صدای مردم که بر آمده از حلقوم دانشجوست را خفه کنید، نمیتوانید رسالتش را از آن سلب کنید ، آنوقت است که جریان سازی را در قالب دیگری آغاز خواهد کرد، پس بهجای کشتن ما به دنبال راه حلی باشید.
ما را در صفین کشتید، در جمل، نهروان، قیام سر بهداران، جنگلهای گیلان، کانال کمیل، درههای پنجشیر، خانطومان، یمن، در میان مذاکرات چند جانبه، در سعدآباد، برجام، فرودگاه بغداد، در دبستان،دبیرستان و حالا هم در دانشگاه!
ما فرزندان تاریخیم، فرزندان مردی که جبریل در ثنایش ندای لا ذوالفقار الّا علی سر داد و به ما آموخت
“لا يُؤنِسَنَّكَ اِلاَّ الْحَقُّ وَ لا يوحِشَنَّكَ اِلاَّ الْباطِلُ”
همانهایی که یاد گرفتند اگر نکشند، کشته میشوند؛ اگر حقشان را نگیرند، پایمال میشود. آنانی که شاید بتوانند حلقومهایشان را ببرند، اما فریادشان را هرگز. و چه خوب گفت آوینی : فریادی که از حلقوم بریده برمی آید جاودانه میماند .
/ فاطمه بریمانیورندی، کارشناسی علوم سیاسی