سلام علیکم و رحمت الله. اعوذ بالله من الشیطان الرجیم. بسماللهالرحمنالرحیم.

شناخت راه سعادت
امام حسین(ع) مسیر سعادتمندی را انتخاب کردند، و آن را به هر چیزی ترجیح دادند. اگر انسان بخواهد مسیر سعادتمندی را طی بکند، بر اساس روایتی که از امام کاظم(ع) محضر شما عرض شد، حضرت فرمودند که نیاز به چهار علم وجود دارد، «وَجَدْتُ عِلْمَ اَلنَّاسِ كُلَّهُ فِي أَرْبَعٍ أَوَّلُهَا أَنْ تَعْرِفَ رَبَّكَ» اولین علمی که برای سعادتمندی ما به آن نیازمندیم، بحث خداشناسی است. «وَ اَلثَّانِي أَنْ تَعْرِفَ مَا صَنَعَ بِكَ» و دومین علم علم خودشناسی است، انسان بداند چگونه خلق شده است، از کجا آمده و به کجا آمده و برای چه آمده؟ و سومین علم و چهارمین علم که قرار شد امشب خدمت شما توضیح بدهم.
وظیفه شناسی
سومین علم را حضرت میفرمایند که «وَ اَلثَّالِثُ أَنْ تَعْرِفَ مَا أَرَادَ مِنْكَ» سومین نکتهای که برای سعادتمندی باید بدانیم، بحث وظیفهشناسی است. که بدانیم وظیفه ما چیست؟ تکلیف ما چیست؟ تا با عمل به وظیفه و تکلیف به سمت کمال و هدایت حرکت بکنیم. مهمترین وظایف ما در سه دسته تقسیمبندی میشود. بخش اولش عقاید است. یعنی ما باید دانشهای خود را در بعضی از عرصهها که عرصه عقیدتی و کلامی است، تکمیل بکنیم. بدانیم انسان یک مبدا داشته و خدای عالم، خدای هستی که مبدا همه چیز است، هستی و من جمله انسان را به وجود آورده است. و انسان در عالم و در دنیا قرار گرفته است، دنیا یک راه است، و دنیا یک مسیر است، مقصد نیست. هدف نیست.
بخش اول: شناخت عقاید
پس در بخش عقاید ما این اصول کلی را باید بشناسیم و بدانیم و هرگز انسان نباید فراموش کند که از کجا آمده و به کجا باید برود. فردی که اعتقاد به معاد دارد و اعتقاد دارد که به سمت معاد دارد حرکت میکند زندگیاش متحول خواهد شد. اگر که ما بدانیم که فردایی در کار است اگر رفتار بدی از ما سر بزند عقاب این رفتار بد را خواهیم دید و اگر کار خوبی انجام دهیم پاداش آن را خواهیم دید.
آیهای که کفایت میکند!
کسی در مسجد النبی آمد، گفت شنیدم شما پیامبر خدا شدید، بعضی از آیات را برای من بخوانید. پیامبر یکی از مسلمانان را صدا زدند، فرمودند تعدادی از آیات قرآن را برای ایشان بخوان. و او رفت چند آیه را خواند، شخص از مسجد رفت، گفت کفایت میکند. آمد و گفت یا رسول الله شاگرد خیلی کمحوصلهای قسمت من شده بود. حضرت فرمودند چطور مگر؟ گفت من این آیه را خواندم که «فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُ» {زلزال، ٧} مثقال، یعنی ثقل، ثقل یعنی سنگینی، اگر کسی به اندازهی سنگینی یک ذره، یعنی کوچکترین چیزی که با چشم شما ممکن است ببینید، که سنگینی او در هیچ ترازویی حساب نمیشود، اگر به این اندازه خیری انجام دهد، آن را خواهد دید. و اگر کسی به همان اندازه یک شری انجام دهد، بدی انجام دهد، او را خواهد دید. نمیفرماید حتما به قیامت میرسد، در قیامت پاداشش را میدهیم، نمیفرماید حتما در دنیا! در دنیا، در برزخ، در قیامت، «فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُ، وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَه» {زلزال، ٧ و ٨} گفت اینها آیات قرآن است؟ اینها بر پیامبر شما نازل شده؟ گفت بله. گفت کفایت میکند، اگر من به همین دو آیه عمل کنم، کفایت میکند. و از مسجد رفت. پیامبر خدا فرمودند آدم کمحوصلهای نبود، «رجع فقیها» او دینشناس برگشت. هر کسی اعتقاد به قیامت داشته باشد، و بداند که هر عملی که انجام میدهد، نتیجهاش را خواهد دید. خود همان عمل را خواهد دید. دنیا دار مکافات است، این دینشناس برگشته. همین دو آیه کفایت میکند. اگر ما اعتقاد به معاد داشته باشیم، خیلی روحیه و رویکرد انسان فرق میکند.
بخش دوم: شناخت احکام
بخش بعدی بخش احکام است؛ ما در بخش وظیفهشناسی باید بدانیم چه وظایف و قوانینی به عهدهی ماست. بعضی از امور را واجب است انجام دهیم، و بعضی امور را باید ترک کنیم، میشود واجبات و محرمات. انسان بخواهد به کرامات برسد، همین دو کار را باید انجام دهد، انجام واجبات و ترک محرمات.
دشواری ترک گناه
البته گناه نکردن خیلی سخت است، خیلی زحمت دارد، خدا مرحوم قاضی را رحمتکند، لبشان را پایین میآورند و دندانشان را به شاگردشان نشان میدهند، شاگرد میپرسد: آقا چرا اینطور دندانتان گود شده است؟ آقا میفرماید: 26 سال وقتی که از منزل میخواستم بیرون بروم، ریگی کوچکی را کنار دندانم میگذاشتم تا وقتی بیرون میروم، وارد جلسه ای میشوم و همه انتظار دارند قاضی-آن عارف بزرگ- صحبت کند، چون سنگ در دهانم بود اول فکر میکردم که این حرفی که میخواهم بزنم گناه نیست؟ تهمت نیست؟ غیبت نیست؟ لغو نیست؟ موجب رشد طرف مقابل هست؟ و اگر تمام این شرایط را داشت سنگ را آرام در میآوردم و حرفم را میزدم و دوباره سنگ را در دهانم میگذاشتم تا بی جهت زبانم به گناه نچرخد.
بخش سوم: تکلیف شناسی
پس فرمود سومین اصلی که تو را به سعادتمندی میرساند، وظیفهشناسی است. وظیفه دینی تو چیست؟ وظیفهی اجتماعی تو چیست؟ وظیفه سیاسیت چیست؟ تکلیفت چیست؟ وظیفهی ما در قبال شهدا چیست؟ الان هفته دفاع مقدس است. 223000 شهید دادیم؛ در مقابل خون این شهدا چه وظیفهای داریم؟ میتوانیم یکطوری عمل بکنیم فردا پاسخگو آنها باشیم؟
میگوید شهدا ناظر عملکرد شماست. چشمان شهدا، چشمان هزاران شهید به شما دوخته شده است. شهید افتخاری میگوید. در وصیتنامهاش مینویسد. چشمان آنها به عملکرد شما دوخته شده ببیند شما چطور عمل میکنید. آنها ناظرند، آنها شهیدند و شاهدند. ما هستیم که باید فردا جواب بدهیم. آیا توانستیم خوب عمل کنیم؟ آیا توانستیم امانت آنها را خوب نگهداری بکنیم و به نسل بعدی تحویل بدهیم؟ این نظام یک امانت است دست ما، وظیفه ما چیست درقبال این نظام چیست؟
شناخت دشمن
اما چهارمین علمی که امام صادق علیه السلام فرمودند کسی که میخواهد سعادتمند شود باید این علم را هم داشته باشد و انجام دهد. «اَلرَّابِعُ أَنْ تَعْرِفَ مَا يُخْرِجُكَ مِنْ دِينِكَ»، دشمنشناس باشد. بداند چه چیزی او را از دینش خارج میکند. چه چیزی او را از راه خارج میکند. اگر نداند قطعا خواهد لغزید. چون اگر ما خواب باشیم، دشمن ما خواب نخواهد بود. دشمن همیشه بیدار است. «الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ»{الناس، ۵} یوسوس فعل مضارع است. یعنی شیطان هر لحظه دارد وسوسه میکند. شیطان دست برنمیدارد. اگر من غافلم، اگر من خسته میشوم، اگر من حواسم نیست، او همیشه هست، او همیشه فعال است.
ما دو دسته شیطان داریم؛ یکی شیطان درونی، یکی شیطان بیرونی. شیطان درونی همان نفس اماره است. نفسی که در درون هر کسی است. اعدی عدو هر کسی نفس خودش است، او را به سمت گناه، به سمت طغیان، به سمت راه غلط میکشاند، او را وسوسه میکند. و یک شیطان بیرونی، که شیطان بیرونی هم دو دسته هستند، عدهای ابلیس و فرزندان ابلیس هستند، از اجنه، اینها شیاطین جنی هستند، و عدهای آدمهای بد هستند. دوستان بد هستند که انسان را از مسیر صحیح خارج میکنند.
باید هر لحظه هوشیار بود!
پس باید هر لحظه هوشیار بود و شیطان را شناخت که ما را از راه به در نکند. هیچکس هم در هیچ لحظهای از لغزیدن ایمن نیست.کسی فکرنکند من دیگر ایمن شدم، من به مقام بالا و مراتب عالی کمال رسیدم... نه!
. امام کاظم علیهالسلام فرمودند دشمن شناسی بدان، دشمن چه کار میکند، دشمن هر لحظه ممکن است که تو را بفریبد. در مسائل سیاسی اجتماعی، در بخش وظیفهشناسی گفتم دشمن اینجا هم کار میکند که اینطوری شما را مایوس بکند. چه طوری ناامیدتان بکند، چه طوری از نظام دلسردتان بکند. دشمن چه طوری نفوذ میکند. چرا رهبری همیشه نسبت به نفوذ تاکید میکند؟ شخص باید هوشیار باشد، دشمنشناس باشد تا خدای نکرده گرفتار چنین آسیب هایی نشود.
الگوی گامبهگام شیطان
البته شیطان تکنیکهایی دارد. یکی از تکنیکهایش این است که به تدریج انسان را مبتلا ميکند. آرام آرام یاس را میآورد در وجود انسان تا انسان کاملا مأیوس بشود، آرام آرام انعطاف ما، علاقهی ما و اشتیاق ما به حمایت از نظام و تعمیر دیوارهای رو به خرابش را از دل ما بیرون میبرد تا آرام آرام بیتفاوت بشویم و تلاش بکند شخص را بتواند شخص را ضد انقلاب قرار بدهد، حتی بتواند نفوذی قرار بدهد، شیطان پلهپله قدم بردارد.
ما باید به سعادت برسیم، برای سعادتمندی باید خداشناسی داشتهباشیم، باید وظیفهشناسی داشتهباشیم و باید تکلیف خودمان را بدانیم و باید دشمنشناس باشیم و بدانیم که دشمن چطور میخواهد ما را از مسیر خارج کند.
انشالله خداوند توفیق دهد همگی بتوانیم به سمت سعادتمندی حرکت بکنیم.