گاهی برخی از افراد را میبینم که در فضای حقیقی و مجازی سخنانی در باب صیانت از فرهنگ و ادب و تمدن به زبان میآورند. شنیدن چنین سخنانی بعضاً بسیار مایه خرسندی است. سخنانی از این دست که چرا با وجود اینکه در فرهنگ باستانی ایران مناسبتهایی وجود دارد، ما آنها را رها کرده و دستبهدامن مشابههای غربی آنها شدهایم. یا ایرادات فراوانی که به طرز نگارش جدید مرسوم گرفته میشود، به این استدلال که رعایت نکردن اصول زبانی و ادبی به تدریج باعث تخریب و نابودی زبان کهن فارسی، که تشکیلدهنده بخشی از هویت ما ایرانیان است، میشود. سوالی که در این مواقع پیش میآید، این است که آیا هویت ما محدود به همین زمینههاست؟ آیا تنها زبان مادری و مراسم ملی هستند که ارکان یک شخص را تشکیل میدهند؟ پاسخ مشخصاً منفی است. اما در جواب اینکه پس کدام مشخصههای دیگر فرهنگی و مذهبی بدنه هویت یک انسان را تشکیل میدهند که او را مجاز به برخی کارها میکند، کار کمی دشوار میشود. بیایید کمی فکر کنیم. در دفاع از هویت شخص و جامعهمان، که بیشک فرهنگ و مذهب اعضای جداییناپذیر آن هستند، تا چه حد منطقی و تا چه حد فرصتطلبانه عمل میکنیم؟ وقتی پای روابط دختر و پسر به میان میآید، چقدر نگران فرهنگ اصیلمان و حفاظت از خطوط قرمز دینِ چه بسا شناسنامهایمان هستیم؟ باید پذیرفت که بعضی اوقات غلبه یک فرهنگ وارداتی به قدری در نگاه مسحورکننده مینماید که کافیست کمی کمحواس باشیم که اصول را فراموش کنیم. جامعه کوچک اما پرزرقوبرق اطرافمان به ما این را القا میکند که زندگی در جهان جدید بدون تسلیم شدن در برابر این فرهنگهای وارداتی ناممکن است. برای پیدا کردن راهحل ابتدا باید پذیرفت که این ضعف ماست. یک ضعف رسانهای و تربیتی عمیق که عواقب جبرانناپذیری به دنبال دارد. رسانهای که بنا بر هر هدفی، قدم در راه ترویج مسئلهای مینهد که هیچ نتیجهای جز جذب مخاطب و القای دروغین هنجارهای شکسته به ذهنهای ناآگاه ندارد. کاش کمی تامل میکردیم که پذیرفتن هر فرهنگ و هنجار را چقدر با توجه انجام میدهیم و سپس در دریای بیپایان فشارهای رسانهای فرهنگ جدید قدم میگذاشتیم. کاش به این سادگی از اعتقادات و فرهنگمان در ازای «هیچ» خرج نمیکردیم. و با دوراندیشی بیشتری نسبت به نتایج و عواقب یک تغییر بزرگ در سبک زندگی و سپس عادیسازی بیپروای آن، چنین جسارتی میکردیم.